📘 ਕਲਾਸ: 9ਵੀਂ ਸਮਾਜਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਸਤੰਬਰ ਪ੍ਰੀਖਿਆ SET 1
ਸਮਾਂ: 3 ਘੰਟੇ
ਅੰਕ: 80
ਭਾਗ-ਓ
Q1. ਬਹੁ-ਵਿਕਲਪੀ ਪ੍ਰਸ਼ਨ (i – x) (10 × 1 = 10 ਅੰਕ)
(ਹਰੇਕ ਪ੍ਰਸ਼ਨ ਦੇ ਢੁਕਵੇਂ ਉੱਤਰ ਦੀ ਚੋਣ ਕਰੋ।)
ਭੂਗੋਲ (2 ਪ੍ਰਸ਼ਨ)
i. ਕਿਹੜਾ ਦੁਆਬ ਘੱਟ ਉਪਜਾਊ ਹੈ?
ੳ) ਚੱਜ ਦੁਆਬ
ਅ) ਸਿੰਧ ਸਾਗਰ ਦੁਆਬ
ੲ) ਰਚਨਾ ਦੁਆਬ
ਸ) ਬਾਰੀ ਦੁਆਬ
ii. ਹੇਠ ਲਿਖਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕਿਹੜਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਸਰਹੱਦ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਲੱਗਦਾ?
ੳ) ਪਠਾਨਕੋਟ
ਅ) ਫਰੀਦਕੋਟ
ੲ) ਫਾਜ਼ਿਲਕਾ
ਸ) ਤਰਨਤਾਰਨ
ਅਰਥਸ਼ਾਸਤਰ (3 ਪ੍ਰਸ਼ਨ)
iii. ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਅਰਥਵਿਵਸਥਾ ਕਿਸ ਖੇਤਰ ਦੀ ਉਦਾਹਰਣ ਹੈ?
ੳ) ਮੁੱਖ
ਅ) ਸੇਵਾਵਾਂ
ੲ) ਗੌਣ
ਸ) ਸਰਕਾਰੀ
iv. ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ 5 ਤੋਂ 7 ਮਹੀਨੇ ਬੇਰੁਜ਼ਗਾਰ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਬੇਰੁਜ਼ਗਾਰੀ ਨੂੰ ਕੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ?
ੳ) ਛੁਪੀ ਬੇਰੁਜ਼ਗਾਰੀ
ਅ) ਮੌਸਮੀ ਬੇਰੁਜ਼ਗਾਰੀ
ੲ) ਪੜ੍ਹੀ-ਲਿਖੀ ਬੇਰੁਜ਼ਗਾਰੀ
ਸ) ਖੁੱਲ੍ਹੀ ਬੇਰੁਜ਼ਗਾਰੀ
v. ਉਤਪਾਦਨ ਦਾ ਕਿਹੜਾ ਸਾਧਨ ਅਚਲ ਹੈ?
ੳ) ਭੂਮੀ
ਅ) ਕਿਰਤ
ੲ) ਪੂੰਜੀ
ਸ) ਉੱਦਮੀ
ਇਤਿਹਾਸ (4 ਪ੍ਰਸ਼ਨ)
vi. ਰਿਗਵੇਦ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਪੰਜਾਬ ਦਾ ਨਾਂ ਕੀ ਸੀ?
ੳ) ਹੜੱਪਾ
ਅ) ਸਪਤ ਸਿੰਧੂ
ੲ) ਪਿੰਚਨਦ
ਸ) ਪੈਂਟਾਪੋਟਾਮੀਆ
vii. ਪੰਜਾਬ ਨੂੰ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸਾਮਰਾਜ ਵਿੱਚ ਕਦੋਂ ਮਿਲਾਇਆ ਗਿਆ?
ੳ) 1849
ਅ) 1887
ੲ) 1889
ਸ) 1901
viii. ਜਜ਼ੀਆ ਕੀ ਹੈ?
ੳ) ਧਰਮ
ਅ) ਧਾਰਮਿਕ ਕਰ
ੲ) ਪ੍ਰਥਾ
ਸ) ਗਹਿਣਾ
ix. ਮੁਗ਼ਲ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਅਕਬਰ ਕਿਹੜੇ ਗੁਰੂ ਜੀ ਨੂੰ ਮਿਲਣ ਗੋਇੰਦਵਾਲ ਵਿਖੇ ਆਏ?
ੳ) ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਜੀ
ਅ) ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਅੰਗਦ ਦੇਵ ਜੀ
ੲ) ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਅਮਰਦਾਸ ਜੀ
ਸ) ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਰਾਮਦਾਸ ਜੀ
ਨਾਗਰਿਕ ਸ਼ਾਸਤਰ (1 ਪ੍ਰਸ਼ਨ)
x. ਲੋਕਤੰਤਰ (ਡੈਮੋਕਰੇਸੀ) ਦਾ ਸ਼ਾਬਦਿਕ ਅਰਥ ਹੈ-
ੳ) ਇੱਕ ਵਿਅਕਤੀ ਦਾ ਸ਼ਾਸਨ
ਅ) ਨੌਕਰਸ਼ਾਹਾਂ ਦਾ ਸ਼ਾਸਨ
ੲ) ਸੈਨਿਕ ਤਾਨਾਸ਼ਾਹੀ
ਸ) ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਸ਼ਾਸਨ
ਭਾਗ-ਅ
ਵਸਤੂਨਿਸ਼ਠ ਪ੍ਰਸ਼ਨ (xi – xx) (10 × 1 = 10 ਅੰਕ)
ਭੂਗੋਲ (3 ਪ੍ਰਸ਼ਨ)
xi. ਭੂਗੋਲਿਕ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ ਤੋਂ ਪੰਜਾਬ ਨੂੰ _______ ਭਾਗਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਗਿਆ।
xii. ਸਹੀ/ਗਲਤ ਦੱਸੋ: ਹਿਮਾਲਿਆ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਬਾਹਰੀ ਲੜੀ ਦਾ ਨਾਮ ਸ਼ਿਵਾਲਿਕ ਹੈ।
xiii. ਪੁਰਾਣੇ ਜਲੋਢ ਨਾਲ ਨਿਰਮਿਤ ਇਲਾਕੇ ਨੂੰ ਕੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ?
ਅਰਥਸ਼ਾਸਤਰ (2 ਪ੍ਰਸ਼ਨ)
xiv. ਸਹੀ/ਗਲਤ ਦੱਸੋ: ਇੱਕ ਗ੍ਰਹਿਣੀ ਦਾ ਆਪਣੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਇੱਕ ਆਰਥਿਕ ਕਿਰਿਆ ਹੈ।
xv. ਅਰਥ ਸ਼ਾਸਤਰ ਤੋਂ ਕੀ ਭਾਵ ਹੈ?
ਇਤਿਹਾਸ (3 ਪ੍ਰਸ਼ਨ)
xvi. ਮੁਸਲਮਾਨਾਂ ਦੀਆਂ _______ ਅਤੇ _______ ਦੋ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸੰਪ੍ਰਦਾਵਾਂ ਸਨ।
xvii. ਸਹੀ/ਗਲਤ ਦੱਸੋ: ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਜੀ ਦੇ ਜੀਵਨ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਸਾਰੀ ਮਨੁੱਖ ਜਾਤੀ ਦਾ ਕਲਿਆਣ ਸੀ।
xviii. ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਦਾ ਪੁਰਾਣਾ ਨਾਂ ਕੀ ਸੀ?
ਨਾਗਰਿਕ ਸ਼ਾਸਤਰ (2 ਪ੍ਰਸ਼ਨ)
xix. ਸਹੀ/ਗਲਤ ਦੱਸੋ: ਲੋਕਤੰਤਰ ਵਿੱਚ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਵਿਚਾਰ ਰੱਖਣ ਦੀ ਖੁੱਲ੍ਹ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ।
xx. ਚੋਲ ਰਾਜਿਆਂ ਦੇ ਸਮੇਂ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਛੋਟੀ ਇਕਾਈ ਕੀ ਸੀ?
ਭਾਗ-ੲ
ਛੋਟੇ ਉੱਤਰਾਂ ਵਾਲੇ ਪ੍ਰਸ਼ਨ (Q2 – Q9) (8 × 3 = 24 ਅੰਕ)
ਭੂਗੋਲ
Q2. ‘ਦੁਆਬ’ ਤੋਂ ਕੀ ਭਾਵ ਹੈ? ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਕੋਈ ਦੋ ਦੁਆਬਾਂ ਦੇ ਨਾਂ ਲਿਖੋ।
Q3. ‘ਭਾਬਰ’ ਅਤੇ ‘ਤਰਾਈ’ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਕੀ ਅੰਤਰ ਹੈ?
ਅਰਥਸ਼ਾਸਤਰ
Q4. ‘ਹਰੀ ਕ੍ਰਾਂਤੀ’ ਤੋਂ ਕੀ ਭਾਵ ਹੈ? ਇਹ ਕਿਵੇਂ ਸੰਭਵ ਹੋਈ?
Q5. ਆਰਥਿਕ ਅਤੇ ਅਣ-ਆਰਥਿਕ ਕਿਰਿਆਵਾਂ ਵਿੱਚ ਅੰਤਰ ਸਪੱਸ਼ਟ ਕਰੋ।
ਇਤਿਹਾਸ
Q6. ‘ਮੰਜੀ ਪ੍ਰਥਾ’ ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਨੋਟ ਲਿਖੋ।
Q7. ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਅੰਗਦ ਦੇਵ ਜੀ ਦਾ ਗੁਰਮੁਖੀ ਲਿਪੀ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਵਿੱਚ ਕੀ ਯੋਗਦਾਨ ਹੈ?
Q8. ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਜੀ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰਮਾਤਮਾ ਦੇ ਸਰੂਪ ਬਾਰੇ ਸਿੱਖਿਆਵਾਂ ਦੀ ਵਿਆਖਿਆ ਕਰੋ।
ਨਾਗਰਿਕ ਸ਼ਾਸਤਰ
Q9. ‘ਸਰਵ ਵਿਆਪਕ ਬਾਲਗ ਮੱਤ ਅਧਿਕਾਰ’ ਤੋਂ ਕੀ ਭਾਵ ਹੈ?
ਭਾਗ-ਸ
ਵੱਡੇ ਉੱਤਰਾਂ ਵਾਲੇ ਪ੍ਰਸ਼ਨ (Q10 – Q13) (4 × 5 = 20 ਅੰਕ)
ਭੂਗੋਲ
Q10. ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਭੂਗੋਲਿਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕਰੋ।
ਜਾਂ
ਉੱਤਰੀ ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਦੱਖਣੀ ਭਾਰਤ ਦੀਆਂ ਨਦੀਆਂ ਦੇ ਆਰਥਿਕ ਪੱਖੋਂ ਉਪਯੋਗਾਂ ਦੀ ਚਰਚਾ ਕਰੋ।
ਅਰਥਸ਼ਾਸਤਰ
Q11. ਮਨੁੱਖੀ ਸੰਸਾਧਨਾਂ ਤੋਂ ਤੁਸੀਂ ਕੀ ਸਮਝਦੇ ਹੋ? ਮਨੁੱਖੀ ਸੰਸਾਧਨ ਦੂਜੇ ਸਾਧਨਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਭੂਮੀ ਅਤੇ ਭੌਤਿਕ ਪੂੰਜੀ ਨਾਲੋਂ ਕਿਵੇਂ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਟ ਹਨ?
ਜਾਂ
ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਸਿੱਖਿਆ ਦੇ ਪਸਾਰ ਲਈ ਕੀ ਕਦਮ ਚੁੱਕੇ ਗਏ ਹਨ?
ਇਤਿਹਾਸ
Q12. ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਜੀ ਦੇ ਸਮੇਂ ਦੀ ਸਮਾਜਿਕ ਤੇ ਧਾਰਮਿਕ ਅਵਸਥਾ ਦਾ ਵਿਸਥਾਰ ਸਹਿਤ ਵਰਣਨ ਕਰੋ।
ਜਾਂ
ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਰਾਮਦਾਸ ਜੀ ਨੇ ਸਿੱਖ ਪੰਥ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਲਈ ਕਿਹੜੇ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਕਾਰਜ ਕੀਤੇ? ਵਰਣਨ ਕਰੋ।
ਨਾਗਰਿਕ ਸ਼ਾਸਤਰ
Q13. ਇਬਰਾਹਿਮ ਲਿੰਕਨ ਅਨੁਸਾਰ ਲੋਕਤੰਤਰ ਦੀ ਇੱਕ ਪਰਿਭਾਸ਼ਾ ਦਿਓ ਅਤੇ ਲੋਕਤੰਤਰ ਦੇ ਮਹੱਤਵ ਦਾ ਸੰਖੇਪ ਵਰਣਨ ਕਰੋ।
ਜਾਂ
ਅੱਜ ਦੇ ਯੁੱਗ ਵਿੱਚ ਬਹੁਕੌਮੀ ਕੰਪਨੀਆਂ ਲੋਕਤੰਤਰ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਲਈ ਖ਼ਤਰਾ ਹਨ? ਇਸ ਕਥਨ ਦੀ ਵਿਆਖਿਆ ਕਰੋ।
ਭਾਗ-ਹ
ਕੇਸ ਸਟਡੀ / ਸਰੋਤ ਅਧਾਰਤ ਪ੍ਰਸ਼ਨ (Q14 – Q15) (i – v) (2 × 4 = 8 ਅੰਕ)
ਕੇਸ ਸਟਡੀ 1: ਪਿੰਡ ਰਾਹਤਪੁਰ ਦੀ ਕਹਾਣੀ (ਅਰਥਸ਼ਾਸਤਰ)
ਪਿੰਡ ਰਾਹਤਪੁਰ ਇੱਕ ਛੋਟਾ ਜਿਹਾ ਪਿੰਡ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਲੋਕ ਖੇਤੀਬਾੜੀ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਕੁਝ ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ, ਕਿਸਾਨ ਰਵਾਇਤੀ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨਾਲ ਖੇਤੀ ਕਰਦੇ ਸਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਪੈਦਾਵਾਰ ਘੱਟ ਹੁੰਦੀ ਸੀ। ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਉਤਸ਼ਾਹ ਨਾਲ, ਕਈ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੇ ਹੁਣ ਆਧੁਨਿਕ ਬੀਜਾਂ (ਉੱਚ ਝਾੜ ਵਾਲੀਆਂ ਕਿਸਮਾਂ), ਰਸਾਇਣਕ ਖਾਦਾਂ ਅਤੇ ਟਿਊਬਵੈੱਲ ਸਿੰਚਾਈ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਕਣਕ ਅਤੇ ਚਾਵਲ ਦੀ ਪੈਦਾਵਾਰ ਵਿੱਚ ਕਾਫ਼ੀ ਵਾਧਾ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਇਸ ਬਦਲਾਅ ਨੇ ਕਿਰਤ ਦੀ ਲੋੜ ਨੂੰ ਘਟਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਕੁਝ ਖੇਤੀ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਨੂੰ ਹੁਣ ਸਾਲ ਦੇ ਕੁਝ ਮਹੀਨਿਆਂ ਲਈ ਬੇਰੁਜ਼ਗਾਰ ਰਹਿਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਪਿੰਡ ਦੇ ਕੁਝ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਨੇ ਹੁਣ ਛੋਟੇ ਕਾਰੋਬਾਰ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਡੇਅਰੀ ਫਾਰਮਿੰਗ ਅਤੇ ਦਸਤਕਾਰੀ ਦਾ ਕੰਮ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਉਹ ਆਪਣੀ ਆਮਦਨ ਵਧਾ ਸਕਣ। ਪਿੰਡ ਦੇ ਸਰਪੰਚ ਦੀ ਪਤਨੀ, ਇੱਕ ਘਰੇਲੂ ਔਰਤ, ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਆਮਦਨ ਦੀ ਉਮੀਦ ਤੋਂ ਪਿੰਡ ਦੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹਾਉਂਦੀ ਹੈ।
i. ਪਿੰਡ ਰਾਹਤਪੁਰ ਵਿੱਚ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਦੇ ਉਤਪਾਦਨ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਕਰਨ ਲਈ ਕਿਸ ਵਿਧੀ ਨੂੰ ਅਪਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ?
ii. ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਵਿੱਚ ਕਿਰਤ ਦੀ ਲੋੜ ਘਟਣ ਕਾਰਨ ਪੈਦਾ ਹੋਈ ਬੇਰੁਜ਼ਗਾਰੀ ਦੀ ਕਿਸਮ ਦਾ ਨਾਂ ਦੱਸੋ।
iii. ਸਰਪੰਚ ਦੀ ਪਤਨੀ ਦੁਆਰਾ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹਾਉਣਾ ਕਿਸ ਕਿਸਮ ਦੀ ਕਿਰਿਆ ਹੈ?
iv. ਪਿੰਡ ਦੇ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦੁਆਰਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੇ ਗਏ ਡੇਅਰੀ ਫਾਰਮਿੰਗ ਅਤੇ ਦਸਤਕਾਰੀ ਦੇ ਕੰਮ ਕਿਸ ਕਿਸਮ ਦੀਆਂ ਕਿਰਿਆਵਾਂ ਹਨ?
v. ਰਾਹਤਪੁਰ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀਆਂ ਆਮਦਨ ਵਧਾਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਦੋ ਸਰਗਰਮੀਆਂ ਲਿਖੋ।
ਕੇਸ ਸਟਡੀ 2: ਨਵਾਂ ਦੇਸ਼ ਲੋਕੰਤਰੀਆ (ਨਾਗਰਿਕ ਸ਼ਾਸਤਰ)
ਨਵਾਂ ਬਣਿਆ ਦੇਸ਼ 'ਲੋਕੰਤਰੀਆ' ਲੋਕਤੰਤਰੀ ਸ਼ਾਸਨ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਨੂੰ ਸਥਾਪਤ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਸਾਰੇ ਬਾਲਗ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਨੂੰ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਭੇਦਭਾਵ ਦੇ ਵੋਟ ਪਾਉਣ ਦਾ ਅਧਿਕਾਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਸਿੱਖਿਆ ਦੇ ਪਸਾਰ ਲਈ ਕਈ ਕਦਮ ਚੁੱਕੇ ਹਨ, ਕਿਉਂਕਿ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਵੱਡੀ ਆਬਾਦੀ ਅਨਪੜ੍ਹ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਲੋਕਤੰਤਰ ਦੇ ਰਾਹ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਰੁਕਾਵਟ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਕੁਝ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਲੋਕ ਆਪਣੇ ਖੇਤਰੀ ਹਿੱਤਾਂ ਨੂੰ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਹਿੱਤਾਂ ਤੋਂ ਉੱਪਰ ਰੱਖਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਏਕਤਾ ਲਈ ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਦੇਸ਼ ਦੀ ਆਰਥਿਕਤਾ 'ਤੇ ਕੁਝ ਬਹੁਕੌਮੀ ਕੰਪਨੀਆਂ ਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਵੱਧ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਕੁਝ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਡਰ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਲੋਕਤੰਤਰੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਨੂੰ ਕਮਜ਼ੋਰ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ।
i. ਲੋਕੰਤਰੀਆ ਵਿੱਚ ਸਾਰੇ ਬਾਲਗ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਨੂੰ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਵੋਟ ਪਾਉਣ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰ ਨੂੰ ਕੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ?
ii. ਲੋਕਤੰਤਰ ਦੇ ਰਾਹ ਵਿੱਚ ਅਨਪੜ੍ਹਤਾ ਨੂੰ ਇੱਕ ਰੁਕਾਵਟ ਕਿਉਂ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ?
iii. "ਖੇਤਰੀ ਹਿੱਤਾਂ ਨੂੰ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਹਿੱਤਾਂ ਤੋਂ ਉੱਪਰ ਰੱਖਣਾ" ਲੋਕਤੰਤਰ ਲਈ ਕਿਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੀ ਰੁਕਾਵਟ ਹੈ?
iv. ਕੁਝ ਲੋਕ ਬਹੁਕੌਮੀ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨੂੰ ਲੋਕਤੰਤਰ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਲਈ ਖ਼ਤਰਾ ਕਿਉਂ ਮੰਨਦੇ ਹਨ?
v. ਲੋਕੰਤਰੀਆ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਲੋਕਤੰਤਰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨ ਲਈ ਚੁੱਕੇ ਗਏ ਇੱਕ ਕਦਮ ਦਾ ਨਾਂ ਦੱਸੋ।
ਭਾਗ-ਕ
ਨਕਸ਼ਾ ਕਾਰਜ (Q16) (i – x) (6 ਅੰਕ)
ਭੂਗੋਲ (ਭਾਰਤ ਦਾ ਨਕਸ਼ਾ):
ਹੇਠ ਲਿਖਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕੋਈ 4 ਸਥਾਨ ਦਰਸਾਓ –
-
ਕਰਾਕੋਰਮ ਪਰਬਤ ਲੜੀ
-
ਗੰਗਾ ਨਦੀ
-
ਚਿਲਕਾ ਝੀਲ
-
ਕਰਕ ਰੇਖਾ
-
ਅਨਾਈਮਦੁੀ ਚੋਟੀ
-
ਥਾਲ ਘਾਟ
ਇਤਿਹਾਸ (1947 ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦਾ ਪੰਜਾਬ):
ਹੇਠ ਲਿਖਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕੋਈ 4 ਸਥਾਨ ਦਰਸਾਓ –
-
ਲਾਹੌਰ
-
ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ
-
ਨਨਕਾਣਾ ਸਾਹਿਬ (ਤਲਵੰਡੀ)
-
ਖੈਬਰ ਦੱਰਾ
-
ਮੁਲਤਾਨ
-
ਰਾਵੀ ਨਦੀ
