OPS UPDATE: ਨਵੀਂ ਪੈਨਸ਼ਨ ਸਕੀਮ ਦੀ ਥਾਂ ਪੁਰਾਣੀ ਪੈਨਸ਼ਨ ਸਕੀਮ ਦੇਣ ਸਬੰਧੀ ਗਾਈਡਲਾਈਨਜ਼

 

PSEB CLASS 10 – PUNJABI A GUESS QUESTION PAPER – MARCH 2026

 


📘 COVER PAGE

PSEB CLASS 10 – PUNJABI A
GUESS QUESTION PAPER – MARCH 2026

Subject: Punjabi A
Class: 10th
Time: 3 Hours
Maximum Marks: 65



❓ ਪ੍ਰਸ਼ਨ – 1

ਵਸਤੂਨਿਸ਼ਠ ਪ੍ਰਸ਼ਨ (2×10 = 20)

ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਪ੍ਰਸ਼ਨਾਂ ਦੇ ਸੰਖੇਪ ਉੱਤਰ ਲਿਖੋ (ਕਿਸੇ ਦਸ ਦੇ):

  1. 'ਸਤਿਗੁਰ ਨਾਨਕ ਪ੍ਰਗਟਿਆ' ਕਿਸ ਦੀ ਰਚਨਾ ਹੈ?

  2. ‘ਚੰਡੀ ਦੀ ਵਾਰ’ ਦੀ ਰਚਨਾ ਕਿਸ ਨੇ ਕੀਤੀ?

  3. ‘ਰਬਾਬ ਮੰਗਾਉਣ ਦਾ ਵਿਰਤਾਂਤ’ ਲੇਖ ਦਾ ਲੇਖਕ ਕੌਣ ਹੈ?

  4. ‘ਗੁਰੂ ਜੀ ਦਾ ਸਾਥੀ ਕੋਣ ਸੀ? 

  5. ‘ਬੰਤਾ ਪੜ੍ਹਨ ਤੋਂ ਕਿਉਂ ਹੱਟ ਗਿਆ ਸੀ?

  6. ਬਲਵੰਤ ਗਾਰਗੀ ਦੀ ਇਕਾਂਗੀ ‘ਵੰਨਗੀ’ ਕਿਸ ਵਿਧਾ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਹੈ?

  7. ‘ਸਮੁੰਦਰੋਂ ਪਾਰ’ ਇਕਾਂਗੀ ਅਨੁਸਾਰ ਹਰਦੇਵ ਦਾ ਬਲਵੰਤ ਢਿੱਲੋਂ ਨਾਲ ਕੀ ਰਿਸ਼ਤਾ ਸੀ?

  8. “ਪ੍ਰਿੰ: ਸੁਜਾਨ ਸਿੰਘ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਦਾ ਨਾਂ ਲਿਖੋ।

  9. ‘ਇੱਕ ਹੋਰ ਨਵਾਂ ਸਾਲ’ ਦੇ ਕਾਂਡ ਤਿੰਨ ਦਾ ਨਾਮ ਕੀ ਹੈ?

  10. ਅਮਰੀਕ ਕਿਸ ਕਿਸਮ ਦਾ ਮਲਾਜਮ ਸੀ?


❓ ਪ੍ਰਸ਼ਨ – 2

ਕਾਵਿ-ਬੰਦ ਦੀ ਪ੍ਰਸੰਗ ਸਹਿਤ ਵਿਆਖਿਆ

(ਕਿਸੇ ਇੱਕ ਦੀ ਵਿਆਖਿਆ ਕਰੋ – ਲਗਭਗ 150 ਸ਼ਬਦ) (5 ਅੰਕ)

(ੳ)
ਭਾਗੁ ਹੋਆ ਗੁਰਿ ਸੰਤੁ ਮਿਲਾਇਆ ॥
ਪ੍ਰਭੁ ਅਬਿਨਾਸੀ ਘਰ ਮਹਿ ਪਾਇਆ ॥
ਸੇਵ ਕਰੀ ਪਲੁ ਚਸਾ ਨ ਵਿਛੁੜਾ
ਜਨ ਨਾਨਕ ਦਾਸ ਤੁਮਾਰੇ ਜੀਉ ॥

ਜਾਂ

(ਅ)
ਪਵਣੁ ਗੁਰੂ ਪਾਣੀ ਪਿਤਾ,

 ਮਾਤਾ ਧਰਤਿ ਮਹਤੁ 

ਦਿਵਸ ਰਾਤਿ ਦੁਇ ਦਾਈ ਦਾਇਆ 

ਖੇਲੈ ਸਗਲ ਜਗਤੁ ॥ 


❓ ਪ੍ਰਸ਼ਨ – 3

ਕਵਿਤਾ ਦਾ ਕੇਂਦਰੀ ਭਾਵ

(ਕਿਸੇ ਇੱਕ ਦਾ – ਲਗਭਗ 40 ਸ਼ਬਦ) (4 ਅੰਕ)

  1. ਸੋ ਕਿਉਂ ਮੰਦਾ ਆਖੀਐ (ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਜੀ)

  2. ਇੱਕ ਦੀ ਨਵੀਂ ਨਵੀਂ ਬਹਾਰ – ਬੁੱਲ੍ਹੇ ਸ਼ਾਹ ਜੀ


❓ ਪ੍ਰਸ਼ਨ – 4

ਲੇਖ ਦਾ ਸਾਰ

(ਕਿਸੇ ਇੱਕ ਦਾ – ਲਗਭਗ 150 ਸ਼ਬਦ) (6 ਅੰਕ)

  1. 1) ਘਰ ਦਾ ਪਿਆਰ (ਪ੍ਰਿੰ: ਤੇਜਾ ਸਿੰਘ)

  2. ਮਹਾਕਵੀ ਕਾਲੀਦਾਸ – ਪ੍ਰੋ. ਪਿਆਰਾ ਸਿੰਘ ਪਦਮ


❓ ਪ੍ਰਸ਼ਨ – 5

ਅਭਿਆਸੀ ਪ੍ਰਸ਼ਨ

(ਕਿਸੇ ਦੋ ਦੇ ਉੱਤਰ ਦਿਓ) (2+2 = 4)

  1. ਅਰਦਾਸ ਕਦੋਂ ਅਤੇ ਕਿਉਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ?

  2. ਬਚਪਨ ਵਿੱਚ ਬਲੋਰੀ ਦਾ ਖ਼ਜ਼ਾਨਾ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਅਮੀਰ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ?

  3. ਘਰ ਮਨੁੱਖ ਦੇ ਨਿੱਜੀ ਵਲਵਲਿਆਂ ਤੇ ਸ਼ਖ਼ਸੀ ਰਹਿਣੀ ਦਾ ਕੇਂਦਰ ਕਿਵੇਂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ?

  4. ਬਾਬਾ ਰਾਮ ਸਿੰਘ ਜੀ ਨੂੰ 'ਬਾਬਾ' ਕਿਉਂ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ?






❓ ਪ੍ਰਸ਼ਨ – 6

ਹੇਠ ਲਿਖੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕਿਸੇ ਇੱਕ ਦਾ ਸਾਰ ਲਗਭਗ 150 ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿੱਚ ਲਿਖੋ :

(6 ਅੰਕ)

(ੳ) ਮੜ੍ਹੀਆਂ ਤੋਂ ਦੂਰ – ਰਘੁਬੀਰ ਢੰਡ

(ਅ) ਇੱਕ ਪੈਰ ਘੱਟ ਤੁਰਨਾ – ਅਜੀਤ ਕੌਰ


❓ ਪ੍ਰਸ਼ਨ – 7

ਕਹਾਣੀਆਂ ਦੇ ਆਧਾਰ ’ਤੇ ਪੁੱਛੇ ਗਏ ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਪ੍ਰਸ਼ਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕਿਸੇ ਦੋ ਦੇ ਉੱਤਰ ਲਿਖੋ :

(2+2 = 4 ਅੰਕ)

(ੳ) ਕੁਲਫੀ ਵਾਲੇ ਦਾ ਹੋਕਾ ਸੁਣ ਕੇ ਲੇਖਕ ਕੀ ਸੋਚਣ ਲੱਗਾ ?

(ਅ) ਅਮਰੀਕ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਘਰਦਿਆਂ ਨਾਲ ਕਿਸ ਗੱਲ ਦਾ ਇਤਰਾਜ਼ ਸੀ ?

(ੲ) ਕਰਤਾਰ ਸਿੰਘ ਦੇ ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਹੀ ਦੁਨੀਆ ਤੋਂ ਤੁਰ ਜਾਣ ਦੇ ਕੀ ਕਾਰਨ ਸਨ ?

(ਸ) ਬੰਮ ਨੂੰ ਮਾਤਾ ਦੀਨ ਨਾਲ ਕਿਸ ਗੱਲ ਦੀ ਈਰਖਾ ਸੀ ?


❓ ਪ੍ਰਸ਼ਨ – 8

ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਪਾਤਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕਿਸੇ ਇੱਕ ਪਾਤਰ ਦਾ ਪਾਤਰ-ਚਿਤਰਨ ਲਗਭਗ 125 ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿੱਚ ਲਿਖੋ :

(5 ਅੰਕ)

(ੳ) ਕੁਲਫੀ (ਪ੍ਰਿੰ: ਸੁਜਾਨ ਸਿੰਘ)

(ਅ) ਮਰਸੀ (ਇਕਾਂਗੀ : ਸਮੁੰਦਰੋਂ ਪਾਰ)


❓ ਪ੍ਰਸ਼ਨ – 9

ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਵਾਰਤਾਲਾਪਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕਿਸੇ ਇੱਕ ਵਾਰਤਾਲਾਪ ਦੇ ਪ੍ਰਸ਼ਨਾਂ ਦੇ ਉੱਤਰ ਦਿਓ :

(2+2+2 = 6 ਅੰਕ)

(ੳ)

“ਨਹੀਂ ਤੂੰ ਭੁਲੇਖੇ ਵਿੱਚ ਰਹਿਆ ਹੈਂ। ਅਸ਼ੋਕ ਤੇ ਅਕਬਰ ਵਾਂਗ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਦਿਲਾਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤਣ ਨਾਲ ਰਾਜ ਦੀਆਂ ਨੀਹਾਂ ਪੱਕੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਸਿੱਖ, ਮਰਾਠੇ, ਰਾਜਪੂਤ, ਸੰਤ, ਸਾਧੂ, ਸ਼ੀਆ, ਸੂਫੀ, ਕੁੱਲ ਹਿੰਦੂ ਜਾਤੀ ਤੇਰੀ ਹਕੂਮਤ ਤੋਂ ਦੁਖੀ ਹੈ।”

ਪ੍ਰਸ਼ਨ :
(i) ਇਹ ਸ਼ਬਦ ਕਿਸ ਨੇ, ਕਿਸ ਨੂੰ ਅਤੇ ਕਦੋਂ ਕਹੇ?
(ii) ਅਸ਼ੋਕ ਤੇ ਅਕਬਰ ਨੇ ਆਪਣੇ ਰਾਜ ਦੀਆਂ ਨੀਹਾਂ ਕਿਵੇਂ ਪੱਕੀਆਂ ਕੀਤੀਆਂ ਸਨ?
(iii) ਔਰੰਗਜ਼ੇਬ ਦੀ ਹਕੂਮਤ ਤੋਂ ਦੁਖੀ ਕਿਹੜੇ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ?

ਜਾਂ

(ਅ)

“ਮੈਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਸ਼ੱਕ ਸੀ। ਉਹ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਅੱਖਾਂ ਨਹੀਂ ਮਿਲਾ ਸਕਣਗੇ। ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਸ਼ਰਾਫ਼ਤ ਦਾ ਝੰਗੂਲਮਾਟਾ ਪਾਟ ਜੁਜਾਣਾ ਹੋਇਆ ਤੇ ਫਿਰ ਮੈਂ ਵੀ ਪਾਣੀ ਰਿੜਕ ਕੇ ਕੀ ਲੈਣਾ? ਨੀਟੂ ਬਾਰੇ ਤੁਸੀਂ ਪੁੱਛ ਲੈਣਾ, ਉਹ ਝੋਲੀ ਪਾਂਦੇ ਨੇ ਜਾਂ ਨਹੀਂ।”

ਪ੍ਰਸ਼ਨ :
(i) ਇਹ ਸ਼ਬਦ ਕਿਸ ਨੇ, ਕਿਸ ਨੂੰ ਅਤੇ ਕਦੋਂ ਕਹੇ?
(ii) ਸਰਨਜੀਤ ਨੂੰ ਬਾਜਵੇ ’ਤੇ ਕੀ ਸ਼ੱਕ ਸੀ?
(iii) ਇਹ ਸ਼ਬਦ ਕਿਸ ਇਕਾਂਗੀ ਵਿੱਚੋਂ ਲਏ ਗਏ ਹਨ?


❓ ਪ੍ਰਸ਼ਨ – 10

ਨਾਵਲ “ਇੱਕ ਹੋਰ ਨਵਾਂ ਸਾਲ” ਦੇ ਆਧਾਰ ’ਤੇ ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਪਾਤਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕਿਸੇ ਇੱਕ ਦਾ ਪਾਤਰ-ਚਿਤਰਨ ਲਗਭਗ 150 ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿੱਚ ਲਿਖੋ :

(5 ਅੰਕ)

(ੳ) ਤਾਰੋ

(ਅ) ਫੁੰਮਣ

ਇ) ਬੰਤਾ



ਪੰਜਾਬ ਮੌਸਮ ਅਪਡੇਟ: ਕਈ ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ ਵਿੱਚ ਹਲਕੀ ਤੋਂ ਦਰਮਿਆਨੀ ਮੀਂਹ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ



ਪੰਜਾਬ ਮੌਸਮ ਅਪਡੇਟ: ਕਈ ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ ਵਿੱਚ ਹਲਕੀ ਤੋਂ ਦਰਮਿਆਨੀ ਮੀਂਹ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ

ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ | 23 ਜਨਵਰੀ 2026 ( ਜਾਬਸ ਆਫ ਟੁਡੇ) 

ਮੌਸਮ ਵਿਭਾਗ ਵੱਲੋਂ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਤਾਜ਼ਾ Punjab Nowcast ਅਨੁਸਾਰ, ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਕਈ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਅਗਲੇ ਕੁਝ ਘੰਟਿਆਂ ਦੌਰਾਨ ਹਲਕੀ ਤੋਂ ਦਰਮਿਆਨੀ ਵਰਖਾ ਹੋਣ ਦੀ ਪੂਰੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ। ਇਹ ਨਾਉਕਾਸਟ 23 ਜਨਵਰੀ 2026 ਨੂੰ ਸਵੇਰੇ 9:27 ਵਜੇ (IST) ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੀ ਵੈਧਤਾ ਦੁਪਹਿਰ 12:27 ਵਜੇ ਤੱਕ ਹੈ।

ਮੌਸਮੀ ਨਕਸ਼ੇ ਅਨੁਸਾਰ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਕੁਝ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਚੇਤਾਵਨੀ ਨਹੀਂ, ਕੁਝ ਇਲਾਕੇ ਸਚੇਤ ਰਹਿਣ ਵਾਲੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਵਿੱਚ ਹਨ, ਜਦਕਿ ਕੁਝ ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ ਵਿੱਚ ਤਿਆਰ ਰਹਿਣ ਅਤੇ ਸਾਵਧਾਨੀ ਵਰਤਣ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ।



🔶 ਦਰਮਿਆਨੀ ਮੀਂਹ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਵਾਲੇ ਇਲਾਕੇ

ਮੌਸਮ ਵਿਭਾਗ ਮੁਤਾਬਕ ਸੁਨਾਮ, ਸੰਗਰੂਰ, ਧੂਰੀ, ਮਲੇਰਕੋਟਲਾ, ਸਮਾਣਾ, ਪਟਿਆਲਾ, ਨਾਭਾ, ਰਾਜਪੁਰਾ, ਡੇਰਾ ਬੱਸੀ, ਫਤਿਹਗੜ੍ਹ ਸਾਹਿਬ, ਅਮਲੋਹ, ਮੋਹਾਲੀ, ਬੱਸੀ ਪਠਾਣਾ, ਖੰਨਾ, ਪਾਇਲ, ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ, ਖਰੜ, ਖਮਾਣੋਂ, ਲੁਧਿਆਣਾ ਪੂਰਬ, ਚਮਕੌਰ ਸਾਹਿਬ, ਸਮਰਾਲਾ, ਰੂਪਨਗਰ, ਰਾਇਕੋਟ, ਲੁਧਿਆਣਾ ਪੱਛਮ, ਫਿਲੌਰ, ਬਲਾਚੌਰ, ਨਵਾਂਸ਼ਹਿਰ, ਆਨੰਦਪੁਰ ਸਾਹਿਬ, ਗੜ੍ਹਸ਼ੰਕਰ ਅਤੇ ਨੰਗਲ ਆਦਿ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਦਰਮਿਆਨੀ ਵਰਖਾ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।

🔹 ਹਲਕੀ ਬਾਰਿਸ਼ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਵਾਲੇ ਇਲਾਕੇ

ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਸਰਦੂਲਗੜ੍ਹ, ਬੁੱਢਲਾਡਾ, ਲਹਿਰਾ, ਮਾਨਸਾ, ਬਰਨਾਲਾ, ਟਾਪਾ, ਮੂਨਕ, ਪਟਰਨ, ਤਲਵੰਡੀ ਸਾਬੋ, ਬਠਿੰਡਾ, ਰਾਮਪੁਰਾ ਫੂਲ, ਜੈਤੂ, ਬਾਘਾ ਪੁਰਾਣਾ, ਫਰੀਦਕੋਟ, ਮੋਗਾ, ਫਿਰੋਜ਼ਪੁਰ, ਜ਼ੀਰਾ, ਸ਼ਾਹਕੋਟ, ਪੱਟੀ, ਸੁਲਤਾਨਪੁਰ ਲੋਧੀ, ਤਰਨਤਾਰਨ, ਖਡੂਰ ਸਾਹਿਬ, ਨਿਹਾਲ ਸਿੰਘਵਾਲਾ, ਜਗਰਾਉਂ, ਨਕੋਦਰ, ਫਗਵਾਰਾ, ਜਲੰਧਰ, ਕਪੂਰਥਲਾ, ਹੁਸ਼ਿਆਰਪੁਰ, ਬਾਬਾ ਬਕਾਲਾ, ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ, ਬਟਾਲਾ, ਡੇਰਾ ਬਾਬਾ ਨਾਨਕ, ਭੁਲੱਥ, ਦਸੂਆ, ਮੁਕੇਰੀਆਂ ਅਤੇ ਗੁਰਦਾਸਪੁਰ ਵਿੱਚ ਹਲਕੀ ਵਰਖਾ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਜਤਾਈ ਗਈ ਹੈ।

⚠️ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਵੱਲੋਂ ਅਪੀਲ

ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਅਤੇ ਮੌਸਮ ਵਿਭਾਗ ਨੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਅਪੀਲ ਕੀਤੀ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਮੌਸਮ ਸੰਬੰਧੀ ਅਪਡੇਟਸ ’ਤੇ ਨਜ਼ਰ ਬਣਾਈ ਰੱਖਣ, ਫ਼ਜ਼ੂਲ ਯਾਤਰਾ ਤੋਂ ਬਚਣ ਅਤੇ ਲੋੜ ਪੈਣ ’ਤੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਉਪਾਇ ਅਪਣਾਉਣ। ਕਿਸੇ ਵੀ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ 112 ’ਤੇ ਸੰਪਰਕ ਕਰਨ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ।



 

Government of India Issues Official Notification for Census of India 2027

 


Government of India Issues Official Notification for Census of India 2027

Houselisting and Housing Census Details Released

The Government of India, through the Ministry of Home Affairs, has officially issued a notification regarding the Census of India 2027. The notification was published in The Gazette of India (Extraordinary) on 22 January 2026, under Part II, Section 3, Sub-section (ii).

This notification authorizes Census Officers to collect specific household and housing-related information during the Houselisting and Housing Census phase of Census 2027.


Legal Basis of the Notification

The notification has been issued under:

  • Section 8(1) of the Census Act, 1948

  • It supersedes earlier notifications related to the Census

  • Issued by the Office of the Registrar General, India

The notification empowers Census Officers to collect information from every household within their assigned jurisdiction.


Purpose of Houselisting and Housing Census 2027

The Houselisting phase is conducted before the population enumeration and focuses on:

  • Housing conditions

  • Household amenities

  • Basic infrastructure availability

  • Socio-economic indicators

This data helps the government in:

  • Policy planning

  • Infrastructure development

  • Welfare scheme implementation

  • Urban and rural development strategies


List of Information to Be Collected in Census 2027



As per the official notification, the following 33 items will be collected from households:

  1. Building number (Municipal / Local Authority / Census Number)

  2. Census house number

  3. Predominant material of floor

  4. Predominant material of wall

  5. Predominant material of roof

  6. Use of census house

  7. Condition of census house

  8. Household number

  9. Total persons normally residing in the household

  10. Name of head of the household

  11. Sex of the head of the household

  12. Whether the head belongs to SC / ST / Other

  13. Ownership status of the census house

  14. Number of dwelling rooms

  15. Number of married couples living in the household

  16. Main source of drinking water

  17. Availability of drinking water source

  18. Main source of lighting

  19. Access to latrine

  20. Type of latrine

  21. Waste water outlet

  22. Availability of bathing facility

  23. Availability of kitchen and LPG/PNG connection

  24. Main fuel used for cooking

  25. Radio / Transistor

  26. Television

  27. Internet facility

  28. Laptop / Computer

  29. Telephone / Mobile Phone / Smartphone

  30. Bicycle / Scooter / Motorcycle / Moped

  31. Car / Jeep / Van

  32. Main cereal consumed by the household

  33. Mobile number (only for census-related communication)


Important Clarification on Mobile Number

The notification clearly states that mobile numbers will be collected only for census-related communication and not for any other purpose.


Authority and Signature

The notification has been issued under the authority of:

Mrityunjay Kumar Narayan
Registrar General and Census Commissioner, India


Why This Notification Is Important

  • Confirms official commencement of Census 2027 preparation

  • Defines exact data points to be collected

  • Ensures legal clarity and transparency

  • Helps citizens understand what information will be asked


Conclusion

The Gazette notification marks a crucial step towards the Census of India 2027, ensuring a structured and legally-backed approach to data collection. Citizens are advised to cooperate with Census officials and provide accurate information when approached.

This data will play a key role in shaping India’s development policies for the coming decade.



Mukhya Mantri Sehat Yojana Punjab 2026 : LIST OF EMPANELLED HOSPITALS

 

Mukhya Mantri Sehat Yojana Punjab 2026 : LIST OF EMPANELLED HOSPITALS 


AMRITSAR DISTRICT Empanelled Hospitals 

Below is the complete list of all empanelled hospitals in Amritsar district as per the official document

  1. Neelkanth Hospital

  2. Nova Medicity Hospital

  3. Gupta Hospital

  4. Medicaid Hospital

  5. Dhingra General Hospital

  6. Preet Hospital

  7. Akashdeep Hospital

  8. Parkash Hospital

  9. Uppal Neuro Hospital

  10. Verma Hospital

  11. Dr. Shakeen Eye Dental Lasik Laser Hospital

  12. Hartej Hospital

  13. Madaan Hospital

  14. Mata Kaulan Ji Mission Hospital

  15. Sidhu Hospital

  16. Jain Nursing and Maternity Home

  17. GBM Dukh Niwaran Hospital (Unit of Dukh Niwaran Healthcare Services)

  18. Dr. Parminder Singh Pannu Memorial Janta Hospital

  19. Sareen Hospital

  20. Randhawa Hospital Cardiac Care

  21. Dev Hospital

  22. Dhruv Nursing Maternity Home and IVF Center

  23. Nulife Hospital

  24. Sandhu Lifecare Hospital

  25. Pulse Hospital

  26. Josan Multi Speciality Hospital

  27. The Corporate Hospital

  28. Surjit Hospital

  29. Gupta Multispeciality Hospital

  30. Guru Nanak Mission General Hospital

  31. Smt Shanti Seth Hospital

  32. Mundh Hospital

  33. Sri Guru Ram Das Charitable Hospital

  34. Shri Chuni Lal Memorial Gulati Hospital

  35. Dhaliwal Hospital

  36. Pasricha Medicare Centre

  37. Life Kare Hospital

  38. Sanjeevani Healthcare Centre

  39. KSM Memorial Hospital

  40. Taj Hospital

  41. Dr. Daljit Singh Eye Hospital

  42. Mokha Hospital & Kidney Care Centre

  43. Carewell Heart & Super Specialty Hospital

  44. Bajwa Hospital

  45. Choudhary Hospital

  46. Diwan Singh Memorial Hospital Pvt. Ltd.

  47. Guru Nanak Nursing Home

  48. Sunrise Multispeciality Hospital

  49. Dr. Adarsh Heart & Superspeciality Hospital

  50. Dr Punj’s Artemis Hospital

  51. Kartar Kaur Memorial Hospital

  52. Sarabjot Multispeciality Hospital

  53. Med Card Multispeciality Hospital

  54. Guru Kirpa Hospital

  55. GurAmrit Hospital

  56. City Hospital

  57. Sandhu Prime Multispeciality Hospital

  58. Chandan Hospital

  59. CZON Hospital

  60. S Mehar Singh Hospital

  61. Life Line Hospital

  62. Siddhi Hospital & Maternity Centre

  63. Nayyar Heart Institute & Super Speciality Hospital

  64. Nirmaan Medical Center

  65. ASG Eye Hospital

  66. Bhullar Hospital

  67. Satkarman Superspeciality Hospital

  68. SKS Charitable Hospital

  69. New Life Hospital (Unit of NLH Healthcare Pvt. Ltd.)

  70. Shree Radha Krishna Medicity

  71. Atlantis Hospital (Unit of Atlantis Health Care)

  72. Global Hospital

  73. Mahajan Hospital

  74. Mahajan Medicity

  75. Algon Hospital

  76. Cancer Centers of America – Amritsar

  77. Akaal Hospital

  78. Gurparkash Hospital

  79. Baba Deep Singh Hospital

  80. Amritsar Golden Hospital

  81. Kapoor Hospital

  82. Dr. Om Parkash Eye Institute Pvt. Ltd.

  83. Navsimran Multispeciality Hospital

  84. Alpha Multispeciality Hospital

  85. Nanda Hospital

  86. Sifti Hospital (Unit of Karam Kamal Hospitals Pvt. Ltd.)

  87. Umeed Superspeciality Hospital

  88. Arora 




 BARNALA DISTRICT (Empanelled Hospitals)

  1. Lifeline Multispeciality Hospital

  2. Dr. Pardeep Sharma Hospital

  3. Punjab Eye Hospital

  4. Dr. Naresh Hospital & Heart Centre

  5. Tathgur Hospital

  6. Gurunanak Dialysis Centre Pvt. Ltd.

  7. Triloki Eye Hospital and Retina Centre

  8. Hari Om Hospital

  9. Bhim Nursing Home


– BATHINDA DISTRICT (Empanelled Hospitals)

  1. Delhi Heart Institute & Multispeciality Hospital

  2. Brar Eye Hospital Pvt. Ltd.

  3. Rama Hospital

  4. Gupta Hospital Bathinda

  5. Vijay Kids Super Speciality Hospital

  6. Pulse Advance Heart and Critical Care Centre

  7. Badyal Multispeciality Hospital and Trauma Centre

  8. SRA Eye Hospital (Superspeciality Eye Hospital)

  9. Jindal ENT Hospital

  10. Navjivan Hospital

  11. Sanjivni New Born and Child Care Hospital

  12. Darshan Superspeciality Hospital

  13. R. Gagan Gastro Care

  14. Apex Hospital

  15. Wadi Multispeciality Hospital

  16. Nagpal Superspeciality Hospital

  17. Jaura Orthopaedic and Maternity Hospital

  18. Sidhu Nursing Home

  19. Ortho Care Hospital

  20. Adesh Institute of Medical Sciences and Research

  21. Kiran Eye Care Centre

  22. Major Gupta Hospital

  23. Indrani Hospital

  24. Pragma Medical Institute

  25. Punjab Cancer Care and Multispeciality Hospital

  26. RG Hospital

  27. Guru Ram Dass Hospital

  28. Ashirwad Hospital

  29. D D Bone and Joint Hospital

  30. S D Mahabir Dal Hospital

  31. Bansal Surgical and Maternity Hospital

  32. Satyam Heart and Superspeciality Hospital

  33. Chahal Hospital

  34. Kalra Multispeciality Hospital

  35. Maheshwari Children Hospital

  36. Bajaj Children Hospital

  37. Dayal Kidney Hospital

  38. Bansal Hospital and Cancer Centre

  39. Ravinder Hospital

  40. Gurdev Multispeciality Hospital

  41. Parkash Hospital Multispeciality and Trauma Centre

  42. K M Delhi Children Hospital

  43. Sarvesh Divya Hospital

  44. City Hospital

  45. Maan Superspeciality Hospital

  46. Chandigarh Children and Maternity Hospital

  47. Delhi Child Care and Dental Hospital

  48. Bombay Gastro & Cancer Institute

  49. New Lifeline Multispeciality Hospital

  50. Advanced AG Hospital

  51. MG Hospital

  52. New City Hospital

  53. Khalsa Mission Charitable Hospital

  54. Jiviya The Life – Multispeciality Hospital

  55. Raj Nursing Home

  56. Cosmo Superspeciality Hospital

  57. Ganpati Superspeciality Hospital

  58. Guru Nanak Dev Charitable Multispeciality Hospital

  59. Zen Hospital

  60. Xaverian Healthcare and Clinical Lab

  61. Gobind Bone and Joint Hospital

  62. Dr. Mohinder Singh Hospital

  63. Dhillon Children Hospital

  64. Astha Super Speciality Hospital

  65. New Umeed Healthcare

  66. Eye Sure Super Speciality Eye Hospital

  67. Krishna Super Speciality Hospital

  68. Shri Balaji Cancer & Multispeciality Hospital

  69. Krishna Healthcare

  70. Madaan Nursing & Maternity Home

  71. Armaan Superspeciality Hospital

  72. Gold Medica Superspeciality Hospital

  73. Dr. Sunil Gupta Hospital

  74. Sharda Multispeciality Healthcare

  75. Vijita Hospital (Unit of Mittal Centre)

  76. Bombay Clinics Neuro Life Hospital

  77. Aggarwal Hospital

  78. Neo Polus Healthcare

  79. Rewind Healthcare and Trauma Center

  80. Dr. R. P. Singh Surgical and Medical Hospital

  81. Kiran Nursing Home

  82. Chandigarh Clinic and Nursing Home

  83. Dhuria Superspeciality Hospital

  84. Chhabra Hospital & Test Tube Baby Centre


Mukhya Mantri Sehat Yojana Punjab 2026 : LIST OF EMPANELLED HOSPITALS



 FARIDKOT DISTRICT (Empanelled Hospitals)

  1. Rajan Hospital and Heart Centre

  2. Brar Eye Hospital Private Limited

  3. Vikram New Born and Children Hospital & Gagan Maternity Home

  4. Garg Hospital and Diagnostic Centre

  5. Bikram Joint and Trauma Centre

  6. Kataria Medical Centre Pvt. Ltd.

  7. Dashmesh Hospital

  8. Boor Singh Memorial Hospital

  9. Ujala Charitable Children Hospital

  10. Shri Balaji Ladha Hospital

  11. Guru Nanak Cardiac Care


FATEHGARH SAHIB DISTRICT (Empanelled Hospitals)

  1. Life Care Hospital

  2. Ram Hospital

  3. Indus Fatehgarh Sahib Hospital

  4. Rana Clinic and Hospital

  5. RIMT Medical College and Hospital

  6. Guru Amardass Hospital

  7. Mahesh Hospital

  8. Sai Kripa Eye and Children Hospital

  9. Delhi Children Hospital

  10. Nirmal Superspeciality Hospital

  11. Sohal Hospital

  12. Sai Kripa Hospital and Child Care Centre

 FAZILKA DISTRICT (Empanelled Hospitals)

  1. Loona Nursing Home

  2. Arora Health Care

  3. Gupta Hospital Fazilka

  4. Nagpal Nursing Home

  5. Amrit Hospital

  6. Dr. Rajan Kakar Children Hospital

  7. Loona Hospital and Child Care Centre

  8. Parmeshwari New Born and Child Hospital

  9. Smt. Jamna Devi Memorial Balaji Health Centre

  10. Shivalik Medicity




 FEROZEPUR DISTRICT (Empanelled Hospitals)

  1. A One Nagi Hospital and EH Research Center

  2. Kalia Eye and Maternity Hospital

  3. ABH Healthcare Pvt. Ltd.

  4. Dr. Hansraj Multispeciality Hospital

  5. Aastha Hospital

  6. Global Hospital

  7. Five Creeks Healthcare LLP

  8. Ferozepur Medicity Superspeciality Hospital
    (Unit of Medicity FZR LLP)

  9. Sandhu Hospital


 GURDASPUR DISTRICT (Empanelled Hospitals)

  1. Sandhu Hospital, Batala

  2. Bajwa Hospital

  3. Lifecare Multispeciality Hospital

  4. Bibi Kaulan Ji Hospital

  5. RP Arora Medicity

  6. Surjit Hospital

  7. Gurnoor Hospital

  8. Baba Deep Singh Hospital

  9. Bahri Hospital

  10. New Shri Bawa Lal Ji Hospital

  11. J.C. Nanda Hospital

  12. New Mahajan Hospital

  13. Kahlon Hospital

  14. Chinna Hospital, Batala

  15. Mahajan Hospital and Eye Care Centre

  16. H.S. Chhina Hospital

  17. Badwal Hospital

  18. BJS Bal Memorial Hospital, Qadian Chungi Batala

  19. Randhawa Multispeciality Hospital

  20. S. Ram Singh Memorial Babbar Multispeciality Hospital

  21. Vian Multispeciality Hospital

  22. Akash Hospital, Batala

  23. Kiran Medicare Hospital, Dinanagar

  24. Hope Hospital

  25. Gurdaspur Medicity


HOSHIARPUR DISTRICT (Empanelled Hospitals)

  1. P R K M Modern Hospital

  2. Narad Hospital Multispeciality & Trauma Centre

  3. Super Specialities Hospital

  4. Jhanjee Hospital

  5. City Hospital

  6. Thind Eye Hospital


Continuing 👍
Still district-wise, part-wise, and no hospital left out.
All names are copied as listed in the official empanelment document


PART 10 – JALANDHAR DISTRICT (Empanelled Hospitals)

  1. O Dr Thind Eye Care Pvt. Ltd.

  2. Capitol Hospital

  3. Aastha Hospital

  4. Duggal Eye Hospital

  5. Amar Hospital

  6. H P Orthocare Hospital

  7. Mann Mediciti Hospital

  8. Arora Eye Hospital Retina Centre

  9. Goel Kidney Care Hospital

  10. PMG Children Hospital

  11. Global Hospital Jalandhar

  12. Pasricha Hospital and Maternity Home

  13. Arman Hospital

  14. NHS Hospital (Unit of Nasa Brain and Spine Centre)

  15. Shakuntla Devi Vig Hospital

  16. Apex Hospital and Maternity Home

  17. Ranjit Hospital

  18. Dr Dangs Nursing Home

  19. Akal Eye Hospital

  20. Altis Multispeciality Hospital

  21. Kamal Hospital

  22. Rattan Hospital

  23. BBC Heart Care

  24. Sarvodaya Hospital

  25. Doaba Hospital Pvt. Ltd.

  26. Ghai Hospital

  27. Armaan Hospital

  28. Joshi Hospital and Trauma Centre, Kapurthala Chowk

  29. New Ruby Hospital Private Limited

  30. Kapoor Bone and Children Hospital

  31. Sikka Hospital

  32. Ganga Orthocare

  33. Sigma Hospital

  34. New Hope Stone & Fertility Clinic

  35. Sharanjit Hospital

  36. Kidney Hospital and Lifeline Medical Institutions

  37. AIIMS Sanjivani Hospital

  38. Kapil Hospital

  39. KMH Kamal Multispeciality Hospital

  40. Caremax Superspeciality Hospital

  41. A N Neuro Critical Care Centre

  42. Dr. Jangpreet Multani Plastic Surgery Centre

  43. Mahajan Eye Hospital

  44. Arora Nursing Home

  45. Punjab Institute of Medical Sciences (PIMS)

  46. SK Sanjeev Multispeciality Hospital

  47. National Eye Care Hospital

  48. Oxford Hospital Pvt. Ltd.

  49. DMC Hospital and Trauma Centre

  50. New Life Nursing Home Laparoscopy Centre


 – KAPURTHALA DISTRICT (Empanelled Hospitals)

  1. Amanpreet Hospital

  2. Narula Orthopaedic Hospital

  3. Gee Bee Hospital, Phagwara

  4. Kartar Hospital and Maternity Home


– LUDHIANA DISTRICT (Empanelled Hospitals)

  1. ASG Hospital Pvt. Ltd.

  2. Sankara Eye Hospital

  3. Rani Eye Hospital

  4. Rana Hospital

  5. Lifeline Hospital

  6. Jain Multispeciality Hospital

  7. Shri Guru Nanak Hospital

  8. Soni Eye Care Centre

  9. Khanna Nursing Home (Unit of Multispeciality Hospital)

  10. Kaushal Hospital and Surgical Centre

  11. Mahal Multispeciality Hospital

  12. Sobti Hospital

  13. Arogya Hospital

  14. Kosmoss Hospital

  15. Dr Ramesh Superspecialty Eye and Laser Centre

  16. Jeewan Jot Hospital

  17. Urocare Kidney Stone and Surgical Centre

  18. Sidhu Hospital Pvt. Ltd.

  19. Sri Balaji Stone and Super Specialty Hospital

  20. Jeewan Hospital

  21. Gurlabh Nursing Home

  22. Ludhiana Mediways

  23. Sri Guru Harkrishan Sahib Charitable Eye Hospital Trust (Sohana Branch)

  24. Karan Hospital Samrala

  25. Pancham Hospital

  26. Guru Teg Bahadur Sahib C Hospital

  27. Sri Guru Harkrishan Sahib Charitable Eye Hospital Trust (Khanna Branch)

  28. Sukhveen Hospital

  29. Arora Neuro Centre

  30. Gupta Hospital Jagraon

  31. Karan Singla Surgical and General Hospital

  32. Mittal Nursing Home and Trauma Center Pvt. Ltd.

  33. SNA Pahwa C Hospital

  34. Chawla Nursing Home

  35. AIMC Bassi Hospital

  36. Shaheed Kartar Singh Sarabha Charitable Hospital

  37. Prolife Hospitals

  38. Anupam Hospital

  39. Hunjan Hospital

  40. Shilpy Hospital

  41. Rahi Care Pvt. Ltd.

  42. Garg Hospital and Child Care Center

  43. USPC Jain Charitable Hospital

  44. Hans Maternity Home

  45. Shah Hospital Laparoscopic and A.R.T. Centre

  46. Bassi Nursing Home Pvt. Ltd.

  47. Bajaj Ortho and Multispeciality Hospital

  48. Rajwant Hospital

  49. Hicare Hospital

  50. Jeewan Aastha Hospital

  51. Arzoo Hospital

  52. Aastha Kidney and Super Speciality Hospital

  53. Shree Raghunath Hospital Society

  54. Verma Multispeciality Hospital

  55. Satyam Multispeciality Hospital

  56. Raj Multispeciality Hospital

  57. Amen Hospital

  58. Cancer Centers of America – Ludhiana

  59. Preet Multispeciality Hospital

  60. NG Hospital

  61. Kakkar Multispeciality Hospital and Surgical Centre

  62. Metro Multispeciality Hospital

  63. Oswal Artemis Heart Centre

  64. Deepak Heart Institute

  65. Bansal Charitable Hospital

  66. Sant Ishar Singh Ji Memorial Hospital

  67. Ek Noor Neki Da Hospital

  68. Vishvam Hospital

  69. New Kokila Hospital

  70. New Life Hospital

  71. Jagrup Hospital

  72. Shiv Ram Hospital

  73. Shri Rama Charitable Hospital (Shaheedan)

  74. Kalyani Hospital

  75. Shri Krishna Charitable Hospital

  76. Satluj Eye Hospital LLP

  77. Dr Agarwals Eye Hospital

  78. Kalyan Hospital

  79. Dr Shamsher Singh Eye Hospital

  80. Vardaan Hospital

  81. Christian Medical College and Hospital


Continuing 👍
Staying very strict with the list — every hospital included, none skipped.
Same clean, blog-ready format. Source remains the official empanelment list


PART 13 – MALERKOTLA DISTRICT (Empanelled Hospitals)

  1. Hind Hospital

  2. Singla Multispeciality Hospital

  3. Gen Hospital

  4. Gurmukh Hospital


PART 14 – MANSA DISTRICT (Empanelled Hospitals)

  1. Kulwant Nursing Home and Endoscopic Surgical Centre

  2. Raikhy Nursing Home and Surgical Centre

  3. Dr. Pawan’s Hospital

  4. Pankaj Nursing Home

  5. Advanced Eye Care Centre

  6. Manav Hospital

  7. Jindal Ortho Care

  8. Domeli Hospital and Surgical Centre

  9. Dr. Vivek Heart and Multispeciality Hospital

  10. Dr. Rajneesh Sidhu Child Care Hospital

  11. KP Hospital


 MOGA DISTRICT (Empanelled Hospitals)

  1. Garg Hospital

  2. Dr. Gomti Parsad Thapar Hospital

  3. GS Memorial Prem Hospital

  4. Rajeev Hospital

  5. Amrit Hospital

  6. Mittal Hospital and Heart Centre

  7. Dr. Satya Pal Mittal Hospital

  8. Gill Eye Hospital

  9. Delhi Heart Institute and Multispeciality Hospital, Moga

  10. Sandhu Bone and Joint Hospital

  11. Sham Nursing Home & Heart Centre

  12. Aastha Hospital

  13. Babe Ke Multispecialty Hospital

  14. Suresh Nursing Home

  15. Sethi Children Hospital

  16. Goyal Hospital

  17. Moga Medicity Super Speciality

  18. Deepak Heart Centre

  19. Sanjeevani Hospital, Moga

  20. Savera Hospital (Unit of Santnetralaya Pvt. Ltd.)

  21. Garg Nursing Home


 PATHANKOT DISTRICT (Empanelled Hospitals)

  1. Navchetan Multispeciality Hospital

  2. Ajay Heart Care Super Speciality Centre

  3. PMC Hospital

  4. Max Care Hospital

  5. Aarogya Trauma and Lifecare Centre (Bone and Joint Hospital)

  6. Pathankot Kidney Hospital and Stone Clinic

  7. Swastik Hospital

  8. Chintpurni Medical College and Hospital

  9. Randhawa Hospital

  10. Raj Hospital

  11. Maxcare Hospital Pathankot

  12. Th. Dalip Singh Memorial Hospital

  13. SKR Charitable Hospital

  14. Krishna Hospital

 PATIALA DISTRICT (Empanelled Hospitals)

  1. Chaman Hospital

  2. Phull Neuro and Multispeciality Hospital

  3. Longia Eye Hospital

  4. Gurunanak Hospital

  5. Guru Nanak Mehar Hans Eye Hospital

  6. Neelam Healthcare Pvt. Ltd.

  7. Mehar Hospital

  8. Dr. G.S. Randhawa Eye Hospital & Lasik Centre

  9. Sawhney Hospital and Maternity Home

  10. Prime Multispeciality Hospital

  11. Simrita Nursing Home

  12. Sahara Multispeciality Hospital

  13. Vardhman Mahaveer Health Care

  14. Excel Healthcare

  15. Sanjeevani Nursing Home

  16. Galaxy Hospital

  17. Bindi Nursing Home

  18. Faqir Chand Rooprai Memorial Nursing Home

  19. Bansal Child Care Hospital

  20. Patiala Heart Institute

  21. Gian Sagar Educational and Charitable Trust

  22. Dashmesh Hospital

  23. Bhatia Hospital Neuro and Multispeciality

  24. Dr. Aniljit Childcare

  25. Rajan Clinic and Hospital

  26. Darshnidhi Healthcare

  27. Arora Hospital, Samana

  28. Janak Surficare and Ankur Advanced Urology Center

  29. Healthy Baby Hospital

  30. Bhagwan Healthcare Center

  31. Dr. Vivneet’s Vardaan Hospital

  32. AP Healthcare and Trauma Centre

  33. Jeevan Multispecialty Hospital & Trauma Centre

  34. Dinesh Children Hospital

  35. Dr. Bharti’s Medikidz Hospital

  36. Garg Children Hospital

  37. Star Medicity Superspeciality Hospital & Trauma Centre

  38. Dr. Johri Multispeciality Hospital

  39. Aneja Children and Maternity Hospital

  40. Park Hospital (Unit of Park Medicity World Pvt. Ltd.)

  41. Amaira Plastic Surgery and Multispeciality Hospital

  42. Amar Multispeciality Hospital and Trauma Centre

  43. Tuli Child Centre

  44. Nawal Hospital

  45. Deep Hospital

  46. Raikhi Polyclinic and Hospital for Women and Children

  47. Sharma Hospital

  48. Jain Children’s Hospital

  49. Rahat Medicare

  50. Garg Surgical and Children Hospital

  51. Ashu Nursing Home

  52. Medlink Healthcare

  53. Dr. Jagjit Eye Hospital and Laser Centre

  54. AB Lifecare Hospital

  55. Aanchal Hospital

  56. SP Hospital

  57. Sodhi Eye hospital 


Almost there 👍
Finishing 100% of the list now. No hospital skipped, no district left.


PART 18 – RUPNAGAR (ROPAR) DISTRICT (Empanelled Hospitals)

  1. Shri Krishna Netralaya and Dantalaya

  2. Sharma Eye Hospital and Laser Center

  3. Sai Hospital

  4. Shri Guru Tegbahadur Multispeciality Hospital

  5. Kumar Hospital

  6. Sangha Hospital

  7. Gurdev Hospital

  8. Swastik Hospital

  9. Parmar Hospital

  10. Surjit Hospital

  11. Mata Nanki Charitable Hospital

  12. Dasmesh Healthcare Hospital

  13. New Life Hospital

  14. Bijendra Multispeciality Hospital

  15. Divanta Heart Centre and Superspeciality Hospital

  16. Life Line Hospital

  17. Shergill Multispeciality Hospital

  18. Raksha Hospital

  19. Sukhmani Multispeciality Hospital

  20. Ram ENT Hospital

  21. Chaudhary Hospital

  22. Kailash Hospital

  23. Aastha Hospital

  24. Ekam Multispeciality Hospital

  25. Clearmedi Bahra Multispeciality Hospital

  26. Kohli Hospital


PART 19 – S.A.S. NAGAR (MOHALI) DISTRICT (Empanelled Hospitals)

  1. VCare Hospital

  2. J P Eye Hospital

  3. Grecian Super Speciality Hospital (Unit of RGS Healthcare Ltd.)

  4. Kaushal Hospital, Kharar

  5. Amar Hospital

  6. Kamboj Multispeciality Hospital, Kharar

  7. Indus International Hospital

  8. Amcare Hospital

  9. Indus Super Speciality Hospital

  10. Sri Sukhmani Multispeciality Hospital, Dera Bassi

  11. Behgal Hospital

  12. Indus Hospital

  13. Sri Guru Harkrishan Sahib Charitable Eye Hospital Trust, Sohana

  14. Chaudhary Hospital

  15. J P Hospital

  16. Ace Heart and Vascular Institute

  17. Cheema Medical Complex

  18. Edison Hospital

  19. My Hospital

  20. Vellmed Tricity Hospital

  21. Mehar Hospital

  22. Sage Mediclinic

  23. Radiance Hospital

  24. Curasia Multispecialty Hospital

  25. Dhuper Hospital

  26. Holy Basil Mediclinic

  27. Golden Hospital

  28. Healthmaxx Superspeciality Hospital


PART 20 – SANGRUR DISTRICT (Empanelled Hospitals)

  1. Dr. Rajiv Singla Hospital

  2. Sharma Eye Hospital

  3. Basant Hospital

  4. Vishwas Hospital

  5. Vinayak Hospital, Sunam

  6. Singla Surgical Hospital

  7. Umeed Multispeciality Hospital

  8. Prime Hospital

  9. Kashmiri Hospital and Heart Care Centre

  10. Aggarwal Hospital

  11. Jindal Hospital

  12. Kilkaari Baby Hospital

  13. Delhi Multispeciality Hospital

  14. Jain Heart Centre

  15. Sangrur Medicity Hospital

  16. Deepak Hospital

  17. Sibia Healthcare Pvt. Ltd.

  18. Goyal Skin and Multispeciality Hospital

  19. Surindra Multispeciality Hospital and Trauma Centre

  20. Shishu Care Centre


SHAHID BHAGAT SINGH NAGAR (NAWANSHAHR) DISTRICT

  1. Raja Diagnostic Centre and Hospital

  2. A One Hospital

  3. Dua Hospital

  4. Soori Hospital

  5. Pahwa Multispeciality Hospital LLP

  6. Karan Hospital Maternity Home


 SRI MUKTSAR SAHIB DISTRICT

  1. Muktsar Medicity Hospital

  2. Sandhu Hospital

  3. Wadhwa Ortho Hospital

  4. New Delhi Hospital and Nursing Home

  5. Aashirwad Hospital

  6. Usha Bansal Nursing Home Pvt. Ltd.

  7. Kamboj Hospital, Gidderbaha

  8. Raj Hospital

  9. New Shyam Narayan Hospital

  10. Mata Santoshi Hospital

  11. Krishan Lal Sethi Hospital

  12. Medicare Hospital

  13. Deep Hospital

  14. Malwa Ortho Hospital

  15. Ramesh Bones and Joints Hospital

  16. Rajindra Newborn and Children Hospital

  17. Bhullar Multispeciality Hospital

  18. Anand Hospital


 TARN TARAN DISTRICT (Empanelled Hospitals)

  1. Dhawan Nursing Home

  2. Rana Hospital

  3. Simran Hospital

  4. Khahra Hospital

  5. Sandhu Surgical Maternity and Multispeciality Hospital

  6. Anand Heart and Multispeciality Hospital

  7. Dukh Niwaran Mission Hospital

  8. Sandhu Hospital

  9. Sagar Hospital

  10. Dashmesh Hospital

  11. Dr. Heera Nursing Home

  12. Guru Mehar Hospital

  13. Nav Medicity


FINAL ENTRY

All Government Hospitals (Punjab)



Mukhya Mantri Sehat Yojana Punjab 2026 – ₹10 Lakh Free Treatment | MMSY Sehat Card

 

Mukhya Mantri Sehat Yojana Punjab 2026 – ₹10 Lakh Free Treatment | MMSY Sehat Card

ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਸਿਹਤ ਯੋਜਨਾ (MMSY) – ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਹਰ ਪਰਿਵਾਰ ਲਈ ₹10 ਲੱਖ ਤੱਕ ਮੁਫ਼ਤ ਇਲਾਜ

ਪੰਜਾਬ ਸਰਕਾਰ ਵੱਲੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਸਿਹਤ ਯੋਜਨਾ (Mukhya Mantri Sehat Yojana – MMSY) ਸੂਬੇ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਸਿਹਤ ਯੋਜਨਾ ਹੈ। ਇਸ ਯੋਜਨਾ ਤਹਿਤ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਹਰ ਪਰਿਵਾਰ ਨੂੰ ਸਾਲਾਨਾ ₹10 ਲੱਖ ਤੱਕ ਦਾ ਨਕਦ-ਰਹਿਤ (Cashless) ਡਾਕਟਰੀ ਇਲਾਜ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਸਿਹਤ ਯੋਜਨਾ ਕੀ ਹੈ?

ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਸਿਹਤ ਯੋਜਨਾ ਪੰਜਾਬ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸਿਹਤ ਸੰਭਾਲ ਸਕੀਮ ਹੈ, ਜਿਸਦਾ ਮਕਸਦ ਹਰ ਨਾਗਰਿਕ ਨੂੰ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਵਿੱਤੀ ਤਣਾਅ ਦੇ ਉੱਚ-ਮਿਆਰੀ ਸਿਹਤ ਸਹੂਲਤਾਂ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਨਾ ਹੈ।

ਇਸ ਯੋਜਨਾ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਆਮਦਨ ਸੀਮਾ ਨਹੀਂ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਦਾ ਲਾਭ ਸਰਕਾਰੀ ਕਰਮਚਾਰੀ, ਪੈਨਸ਼ਨਰ ਅਤੇ ਆਮ ਨਾਗਰਿਕ ਸਾਰੇ ਲੈ ਸਕਦੇ ਹਨ।

Mukhya Mantri Sehat Yojana Punjab 2026 : LIST OF EMPANELLED HOSPITALS

ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਸਿਹਤ ਯੋਜਨਾ ਦੀਆਂ ਮੁੱਖ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ

  • ਹਰ ਪਰਿਵਾਰ ਲਈ ਸਾਲਾਨਾ ₹10 ਲੱਖ ਤੱਕ ਮੁਫ਼ਤ ਇਲਾਜ
  • ਨਕਦ-ਰਹਿਤ (Cashless) ਟ੍ਰੀਟਮੈਂਟ
  • ਮੁਫ਼ਤ MMSY ਸਿਹਤ ਕਾਰਡ / Sehat Card
  • 900+ ਸਰਕਾਰੀ ਅਤੇ ਨਿੱਜੀ ਸੂਚੀਬੱਧ ਹਸਪਤਾਲ
  • ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਸਾਰੇ ਸਥਾਈ ਨਿਵਾਸੀਆਂ ਲਈ ਯੋਗਤਾ
  • ਕੋਈ ਆਮਦਨ ਸੀਮਾ ਨਹੀਂ

ਕਿਹੜੇ ਖਰਚੇ ਕਵਰ ਹੁੰਦੇ ਹਨ?

ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਸਿਹਤ ਯੋਜਨਾ ਅਧੀਨ ਲਗਭਗ ਸਾਰੇ ਵੱਡੇ ਡਾਕਟਰੀ ਖਰਚੇ ਕਵਰ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ:

  • ਹਸਪਤਾਲ ਦਾਖਲਾ ਖਰਚੇ
  • ICU ਅਤੇ ਕ੍ਰਿਟੀਕਲ ਕੇਅਰ
  • ਸਰਜਰੀਆਂ ਅਤੇ ਡਾਕਟਰੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆਵਾਂ
  • ਦਵਾਈਆਂ ਅਤੇ ਜਾਂਚਾਂ
  • ਦਾਖਲੇ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਦੀ ਸੰਭਾਲ

ਕਿਹੜੇ ਇਲਾਜ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ?

MMSY ਤਹਿਤ 2356 ਤੋਂ ਵੱਧ ਟ੍ਰੀਟਮੈਂਟ ਪੈਕੇਜ ਉਪਲਬਧ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ:

  • ਦਿਲ ਦੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ (CABG, ਐਂਜੀਓਪਲਾਸਟੀ)
  • ਕੈਂਸਰ ਦਾ ਇਲਾਜ (ਕੀਮੋਥੈਰੇਪੀ, ਰੇਡੀਓਥੈਰੇਪੀ)
  • ਦਿਮਾਗ ਅਤੇ ਰੀੜ੍ਹ ਦੀ ਹੱਡੀ ਦੀ ਸਰਜਰੀ
  • ਜਣੇਪਾ ਅਤੇ ਨਵਜੰਮੇ ਬੱਚੇ ਦੀ ਸੰਭਾਲ
  • ਗੁਰਦੇ ਦਾ ਡਾਇਲਿਸਿਸ ਅਤੇ ਟ੍ਰਾਂਸਪਲਾਂਟ
  • ਹਾਦਸਾ ਅਤੇ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਸੇਵਾਵਾਂ
  • ਗੋਡਾ ਅਤੇ ਚੂਲ੍ਹਾ ਬਦਲਣ ਦੀ ਸਰਜਰੀ

ਸੂਚੀਬੱਧ ਹਸਪਤਾਲ (Empanelled Hospitals)

ਪੰਜਾਬ ਭਰ ਵਿੱਚ 900 ਤੋਂ ਵੱਧ ਸਰਕਾਰੀ ਅਤੇ ਨਿੱਜੀ ਹਸਪਤਾਲ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਸਿਹਤ ਯੋਜਨਾ ਹੇਠ ਸੂਚੀਬੱਧ ਹਨ। ਲਾਭਪਾਤਰੀ ਕਿਸੇ ਵੀ ਸੂਚੀਬੱਧ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿੱਚ ਇਲਾਜ ਕਰਵਾ ਸਕਦੇ ਹਨ।

MMSY ਸਿਹਤ ਕਾਰਡ ਲਈ ਰਜਿਸਟ੍ਰੇਸ਼ਨ ਕਿਵੇਂ ਕਰੀਏ?

  1. ਸਿਹਤ ਮਿੱਤਰ ਵੱਲੋਂ ਘਰ ਆ ਕੇ ਰਜਿਸਟ੍ਰੇਸ਼ਨ ਸਲਿਪ
  2. ਨੇੜਲੇ CSC ਸੈਂਟਰ ‘ਤੇ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ਾਂ ਨਾਲ ਹਾਜ਼ਰੀ
  3. ਆਧਾਰ ਕਾਰਡ / ਵੋਟਰ ID ਦੀ ਤਸਦੀਕ
  4. ਉਸੇ ਦਿਨ SMS ਰਾਹੀਂ ਪੁਸ਼ਟੀ
  5. 2–3 ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਿਹਤ ਕਾਰਡ ਜਾਰੀ

ਸਿਹਤ ਕਾਰਡ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਿਵੇਂ ਕਰੀਏ?

  • ਸੂਚੀਬੱਧ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿੱਚ ਜਾਓ
  • MMSY ਸਿਹਤ ਕਾਰਡ ਦਿਖਾਓ
  • ਡਿਜ਼ੀਟਲ ਤਸਦੀਕ
  • ₹10 ਲੱਖ ਤੱਕ ਨਕਦ-ਰਹਿਤ ਇਲਾਜ

ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹਦਾਇਤਾਂ

  • ਸਿਹਤ ਕਾਰਡ ਗੈਰ-ਤਬਾਦਲਾਯੋਗ ਹੈ
  • ਗਲਤ ਵਰਤੋਂ ‘ਤੇ ਲਾਭ ਰੱਦ
  • ਕਾਰਡ ਗੁੰਮ ਹੋਣ ‘ਤੇ ਹੈਲਪਲਾਈਨ 104

ਹੈਲਪਲਾਈਨ

ਹੈਲਪਲਾਈਨ ਨੰਬਰ: 104
ਸਟੇਟ ਹੈਲਥ ਏਜੰਸੀ, ਪੰਜਾਬ

ਅਕਸਰ ਪੁੱਛੇ ਜਾਂਦੇ ਸਵਾਲ (FAQs)

Q1. ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਸਿਹਤ ਯੋਜਨਾ ਕਿਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਹੈ?

ਇਹ ਯੋਜਨਾ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਸਾਰੇ ਸਥਾਈ ਨਿਵਾਸੀਆਂ ਲਈ ਹੈ।

Q2. ਕੀ ਇਸ ਯੋਜਨਾ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਆਮਦਨ ਸੀਮਾ ਹੈ?

ਨਹੀਂ, ਇਸ ਯੋਜਨਾ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਆਮਦਨ ਸੀਮਾ ਨਹੀਂ ਹੈ।

Q3. ਸਾਲਾਨਾ ਕਿੰਨਾ ਮੁਫ਼ਤ ਇਲਾਜ ਮਿਲਦਾ ਹੈ?

ਹਰ ਪਰਿਵਾਰ ਨੂੰ ₹10 ਲੱਖ ਤੱਕ ਸਾਲਾਨਾ ਮੁਫ਼ਤ ਇਲਾਜ।

Q4. ਸਿਹਤ ਕਾਰਡ ਕਿੱਥੋਂ ਬਣਦਾ ਹੈ?

ਨੇੜਲੇ CSC ਸੈਂਟਰ ਤੋਂ ਮੁਫ਼ਤ ਸਿਹਤ ਕਾਰਡ ਬਣਦਾ ਹੈ।

Q5. ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਵਿੱਚ ਕੀ ਕਰੀਏ?

ਹੈਲਪਲਾਈਨ 104 ‘ਤੇ ਤੁਰੰਤ ਸੰਪਰਕ ਕਰੋ।

ਨਤੀਜਾ

ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਸਿਹਤ ਯੋਜਨਾ ਪੰਜਾਬ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਇੱਕ ਇਨਕਲਾਬੀ ਪਹਲ ਹੈ, ਜੋ ਹਰ ਪਰਿਵਾਰ ਨੂੰ ਸਿਹਤ ਸੁਰੱਖਿਆ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ₹10 ਲੱਖ ਤੱਕ ਦਾ ਮੁਫ਼ਤ ਇਲਾਜ ਇਸ ਯੋਜਨਾ ਨੂੰ ਦੇਸ਼ ਦੀਆਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਸਿਹਤ ਯੋਜਨਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰਦਾ ਹੈ।

MASTER CADRE PROMOTION: TET ਪਾਸ ਨਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਅਧਿਆਪਕਾਂ ਦੀਆਂ ਤਰੱਕੀਆਂ ‘ਤੇ ਹਾਈਕੋਰਟ ਦੀ ਰੋਕ

 


TET ਪਾਸ ਨਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਅਧਿਆਪਕਾਂ ਦੀਆਂ ਤਰੱਕੀਆਂ ‘ਤੇ ਹਾਈਕੋਰਟ ਦੀ ਰੋਕ

ਪੰਜਾਬ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਨੋਟਿਸ, ਅਗਲੀ ਸੁਣਵਾਈ 5 ਫਰਵਰੀ 2026

ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ, 22 ਜਨਵਰੀ 2026 –( ਜਾਬਸ ਆਫ ਟੁਡੇ) 
ਪੰਜਾਬ ਅਤੇ ਹਰਿਆਣਾ ਹਾਈਕੋਰਟ ਨੇ Teacher Eligibility Test (TET) ਪਾਸ ਨਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਅਧਿਆਪਕਾਂ ਨੂੰ ਮਾਸਟਰ ਕੈਡਰ ਵਿੱਚ ਦਿੱਤੀਆਂ ਤਰੱਕੀਆਂ ‘ਤੇ ਵੱਡਾ ਅੰਤਰਿਮ ਫ਼ੈਸਲਾ ਲੈਂਦੇ ਹੋਏ ਅਗਲੀ ਸੁਣਵਾਈ ਤੱਕ ਰੋਕ ਲਗਾ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।

ਇਹ ਹੁਕਮ CWP-1659-2026 : ਹੋਸ਼ਿਆਰ ਸਿੰਘ ਅਤੇ ਹੋਰ ਬਨਾਮ ਪੰਜਾਬ ਸਰਕਾਰ ਮਾਮਲੇ ਦੀ ਸੁਣਵਾਈ ਦੌਰਾਨ ਮਾਣਯੋਗ ਜਸਟਿਸ ਦੀਪਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਨਾਲਵਾ ਵੱਲੋਂ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।



ਕੀ ਹੈ ਮਾਮਲਾ

ਪਟੀਸ਼ਨਰਾਂ ਵੱਲੋਂ ਹਾਈਕੋਰਟ ‘ਚ ਦਲੀਲ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਕਿ ਪੰਜਾਬ ਸਰਕਾਰ ਨੇ 14.09.2017 ਦੇ ਸਰਕੁਲਰ ਦੇ ਆਧਾਰ ‘ਤੇ ਕੁਝ ਅਧਿਆਪਕਾਂ ਨੂੰ ਮਾਸਟਰ ਕੈਡਰ ਵਿੱਚ ਤਰੱਕੀ ਦੇ ਦਿੱਤੀ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ Teacher Eligibility Test (TET) ਪਾਸ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਸੀ।
ਇਹ ਤਰੱਕੀਆਂ 12.11.2025 ਅਤੇ 24.12.2025 ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਹੁਕਮਾਂ ਰਾਹੀਂ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ।

ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਦੇ ਫ਼ੈਸਲੇ ਦਾ ਹਵਾਲਾ

ਪਟੀਸ਼ਨਰਾਂ ਦੇ ਵਕੀਲਾਂ ਨੇ ਦਲੀਲ ਦਿੱਤੀ ਕਿ ਇਹ ਤਰੱਕੀਆਂ ਮਾਣਯੋਗ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਦੇ ਫ਼ੈਸਲੇ
Anjuman Ishaat-E-Taleem Trust ਬਨਾਮ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਸਰਕਾਰ (2025)
ਦੇ ਉਲਟ ਹਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸਪੱਸ਼ਟ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ TET ਪਾਸ ਕੀਤੇ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਵੀ ਅਧਿਆਪਕ ਨੂੰ ਤਰੱਕੀ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ

ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਨੋਟਿਸ

ਹਾਈਕੋਰਟ ਨੇ ਪੰਜਾਬ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਨੋਟਿਸ ਜਾਰੀ ਕਰਦਿਆਂ ਸਰਕਾਰ ਵੱਲੋਂ ਹਾਜ਼ਰ ਡੀਏਜੀ ਨੂੰ ਮਾਮਲੇ ‘ਚ ਸਪੱਸ਼ਟੀਕਰਨ ਲਈ ਸਮਾਂ ਦਿੱਤਾ।
ਮਾਮਲੇ ਦੀ ਅਗਲੀ ਸੁਣਵਾਈ 5 ਫਰਵਰੀ 2026 ਨੂੰ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।

ਅਹਿਮ ਹੁਕਮ

ਅਦਾਲਤ ਨੇ ਸਪੱਸ਼ਟ ਹੁਕਮ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਕਿ
TET ਪਾਸ ਨਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਅਧਿਆਪਕ ਨੂੰ ਮਾਸਟਰ ਕੈਡਰ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਤਰੱਕੀ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੀ ਜਾਵੇਗੀ, ਅਤੇ ਇਹ ਰੋਕ ਅਗਲੀ ਸੁਣਵਾਈ ਤੱਕ ਲਾਗੂ ਰਹੇਗੀ।

ਤੁਰੰਤ ਸੁਣਵਾਈ ਵਾਲੀ ਸੂਚੀ ‘ਚ ਮਾਮਲਾ

ਮਾਮਲੇ ਦੀ ਗੰਭੀਰਤਾ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ ਹਾਈਕੋਰਟ ਨੇ ਇਸਨੂੰ ਅਰਜੈਂਟ ਲਿਸਟ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰਨ ਦੇ ਹੁਕਮ ਵੀ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਹਨ।



WEATHER PUNJAB : ਪੰਜਾਬ ‘ਚ ਵੈਸਟਰਨ ਡਿਸਟਰਬੈਂਸ ਦਾ ਅਸਰ, 22 ਤੋਂ 26 ਜਨਵਰੀ ਤੱਕ ਮੌਸਮ ਵਿੱਚ ਵੱਡਾ ਬਦਲਾਅ

 


ਪੰਜਾਬ ‘ਚ ਵੈਸਟਰਨ ਡਿਸਟਰਬੈਂਸ ਦਾ ਅਸਰ, 22 ਤੋਂ 26 ਜਨਵਰੀ ਤੱਕ ਮੌਸਮ ਵਿੱਚ ਵੱਡਾ ਬਦਲਾਅ

ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਅਗਲੇ ਕੁਝ ਦਿਨਾਂ ਦੌਰਾਨ ਮੌਸਮ ਨੇ ਕਰਵਟ ਲੈਣੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਮੌਸਮ ਵਿਭਾਗ (IMD) ਵੱਲੋਂ ਜਾਰੀ ਤਾਜ਼ਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ-ਵਾਰ ਮੌਸਮੀ ਚੇਤਾਵਨੀ ਅਨੁਸਾਰ 22 ਜਨਵਰੀ 2026 ਤੋਂ 26 ਜਨਵਰੀ 2026 ਤੱਕ ਰਾਜ ਦੇ ਕਈ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੈਸਟਰਨ ਡਿਸਟਰਬੈਂਸ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨਾਲ ਮੌਸਮ ਖਰਾਬ ਰਹਿਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ।

22 ਅਤੇ 23 ਜਨਵਰੀ: ਤੂਫ਼ਾਨ, ਬਿਜਲੀ ਅਤੇ ਓਲਿਆਂ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ

22 ਅਤੇ 23 ਜਨਵਰੀ ਨੂੰ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਕਈ ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ ਵਿੱਚ ਗੱਜ-ਚਮਕ ਨਾਲ ਮੀਂਹ, ਤੇਜ਼ ਹਵਾਵਾਂ (40–50 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਪ੍ਰਤੀ ਘੰਟਾ) ਅਤੇ ਕੁਝ ਥਾਵਾਂ ‘ਤੇ ਓਲੇ ਪੈਣ ਦੀ ਚੇਤਾਵਨੀ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।
ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ, ਗੁਰਦਾਸਪੁਰ, ਤਰਨਤਾਰਨ, ਕਪੂਰਥਲਾ, ਜਲੰਧਰ, ਲੁਧਿਆਣਾ, ਪਟਿਆਲਾ, ਸੰਗਰੂਰ, ਮੋਹਾਲੀ, ਫਤਿਹਗੜ੍ਹ ਸਾਹਿਬ ਅਤੇ ਨਵਾਂਸ਼ਹਿਰ ਵਰਗੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ ਵਿੱਚ Be Prepared (ਤਿਆਰ ਰਹੋ) ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਹੇਠ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ।



24 ਜਨਵਰੀ: ਮੌਸਮ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਸੁਧਾਰ

24 ਜਨਵਰੀ ਨੂੰ ਰਾਜ ਦੇ ਕਈ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਮੌਸਮ ਕੁਝ ਹੱਦ ਤੱਕ ਸੁਧਰ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਕਈ ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਵੱਡੀ ਚੇਤਾਵਨੀ ਨਹੀਂ ਰਹੇਗੀ, ਪਰ ਕੁਝ ਥਾਵਾਂ ‘ਤੇ ਹਲਕਾ ਮੀਂਹ ਜਾਂ ਬਦਲੀ ਛਾਈ ਰਹਿਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਬਣੀ ਰਹੇਗੀ।

25 ਜਨਵਰੀ: ਘਣੀ ਧੁੰਦ ਦਾ ਅਲਰਟ

25 ਜਨਵਰੀ ਨੂੰ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਬਹੁਤੇ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਘਣੀ ਤੋਂ ਬਹੁਤ ਘਣੀ ਧੁੰਦ ਪੈਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ। ਸਵੇਰੇ ਦੇ ਸਮੇਂ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟਤਾ ਕਾਫ਼ੀ ਘੱਟ ਰਹਿ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਸੜਕ ਅਤੇ ਰੇਲ ਆਵਾਜਾਈ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।

26 ਜਨਵਰੀ: ਮੌਸਮ ਸਥਿਰ ਰਹਿਣ ਦੀ ਉਮੀਦ

26 ਜਨਵਰੀ ਨੂੰ ਰਾਜ ਭਰ ਵਿੱਚ ਮੌਸਮ ਆਮ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਸਥਿਰ ਰਹਿਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ ਅਤੇ ਕਿਸੇ ਵੱਡੀ ਮੌਸਮੀ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਨਹੀਂ ਦਿਖਾਈ ਦੇ ਰਹੀ।

ਸਾਵਧਾਨੀ ਲਈ ਅਪੀਲ

ਮੌਸਮ ਵਿਭਾਗ ਵੱਲੋਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਅਪੀਲ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ ਕਿ ਗੱਜ-ਚਮਕ ਅਤੇ ਤੇਜ਼ ਹਵਾਵਾਂ ਦੌਰਾਨ ਖੁੱਲ੍ਹੇ ਮੈਦਾਨਾਂ ਅਤੇ ਦਰੱਖਤਾਂ ਹੇਠ ਖੜ੍ਹਨ ਤੋਂ ਬਚਿਆ ਜਾਵੇ। ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਆਪਣੀਆਂ ਫਸਲਾਂ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਲਈ ਲੋੜੀਂਦੇ ਕਦਮ ਚੁੱਕਣ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਕਿਸੇ ਵੀ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ 112 ‘ਤੇ ਸੰਪਰਕ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ

PSEB CLASS 12 ENVIRONMENT SCIENCE ( EVS ) GUESS PAPER 2026

 CLASS 12th

ENVIRONMENTAL STUDIES (EVS) BOARD GUESS QUESTION PAPER 

JANUARY 2026

Subject Code: —
Time: 3 Hours
Maximum Marks: 45

Academic Session 2025–26


ਜਮਾਤ – ਬਾਰ੍ਹਵੀਂ ਬੋਰਡ ਪ੍ਰੀਖਿਆ
ਜਨਵਰੀ 2026
ਵਿਸ਼ਾ: ਵਾਤਾਵਰਣ ਸਿੱਖਿਆ
ਸਮਾਂ: 3 ਘੰਟੇ
ਅੰਕ: 45

ਹਦਾਇਤਾਂ:

  1. ਸਾਰੇ ਪ੍ਰਸ਼ਨ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹਨ।

  2. ਬਹੁ ਵਿਕਲਪੀ ਪ੍ਰਸ਼ਨ, ਛੋਟੇ ਉੱਤਰ ਵਾਲੇ ਪ੍ਰਸ਼ਨ, ਖਾਲੀ ਥਾਵਾਂ ਭਰੋ ਅਤੇ ਸਹੀ/ਗਲਤ ਸਾਰੇ ਇੱਕ-ਇੱਕ ਅੰਕ ਦੇ ਹਨ।

  3. ਭਾਗ ਨੰਬਰ 5 ਦੇ ਸਾਰੇ ਪ੍ਰਸ਼ਨ (ਕੁੱਲ 5 ਪ੍ਰਸ਼ਨ) 2 ਅੰਕਾਂ ਦੇ ਹਨ। ਹਰ ਪ੍ਰਸ਼ਨ ਦਾ ਉੱਤਰ 20–30 ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿੱਚ ਹੋਵੇ।

  4. ਭਾਗ ਨੰਬਰ 6 (ਕੁੱਲ 2 ਪ੍ਰਸ਼ਨ) ਲੰਬੇ ਉੱਤਰਾਂ ਵਾਲੇ ਪ੍ਰਸ਼ਨ ਹਨ। ਇਹ 5 ਅੰਕਾਂ ਦੇ ਹਨ। ਉੱਤਰ 80–100 ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿੱਚ ਲਿਖੋ।




ਭਾਗ – 1

ਬਹੁ ਵਿਕਲਪੀ ਪ੍ਰਸ਼ਨ (ਸਹੀ ਵਿਕਲਪ ਚੁਣੋ):

  1. ਕੁਨਿਨ ਦਵਾਈ ਦਾ ਇਸਤੇਮਾਲ ਕਿਸ ਬਿਮਾਰੀ ਸਮੇਂ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ?
    (a) ਕੈਂਸਰ
    (b) ਡੇਂਗੂ
    (c) ਮਲੇਰੀਆ
    (d) ਟੀ.ਬੀ.

  2. WWF ਦੇ ਜੰਗਲੀ ਜੀਵਨ ਦਾ ਕੀ ਚਿੰਨ੍ਹ ਹੈ?
    (a) ਹਿਰਨ
    (b) ਲਾਲ ਪਾਂਡਾ
    (c) ਸ਼ੇਰ
    (d) ਗਿੱਧ

  3. ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਇਕੋ-ਮਾਰਕ ਦਾ ਕੀ ਚਿੰਨ੍ਹ ਹੈ?
    (a) ਮਿੱਟੀ ਦਾ ਘੜਾ
    (b) ਫ੍ਰਿਜ
    (c) ਮਧਾਣੀ
    (d) ਕੂਲਰ

  4. ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਿਤ ਪਾਣੀਆਂ ਵਿੱਚ ਉੱਗਣ ਵਾਲੇ ਪੌਦਿਆਂ ਦੇ ਨਾਮ ਦੱਸੋ?
    (a) ਕਵਰਾ
    (b) ਯੂਟਿਕੁਲੈਰੀਆ
    (c) ਵੋਲਫੀਆ
    (d) ਉਪਰੋਕਤ ਸਾਰੇ

  5. 3 E’s ਕੀ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਹਨ?
    (a) ਆਰਥਿਕਤਾ
    (b) ਊਰਜਾ
    (c) ਨਿਆਂ ਸੰਗਤੀ
    (d) ਉਪਰੋਕਤ ਸਾਰੇ

  6. ਚਿਪਕੋ ਆੰਦੋਲਨ ਕਿਸਨੇ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ?
    (a) ਮਹਾਤਮਾ ਗਾਂਧੀ
    (b) ਜਵਾਹਰ ਲਾਲ ਨੇਹਰੂ
    (c) ਸ੍ਰੀ ਸੁੰਦਰ ਲਾਲ ਬਹੁਗੁਣਾ
    (d) ਅਬਦੁਲ ਕਲਾਮ

  7. ਲੂਣ ਦੁਆਰਾ ਪੈਦਾ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਮਿੱਟੀ ਦੇ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਦਾ ਨਾਮ ਕੀ ਹੈ?
    (a) ਭੂਮੀ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ
    (b) ਸ਼ੋਰ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ
    (c) ਨਮਕੀਨੀਕਰਨ
    (d) ਪਾਣੀ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ

  8. ਨਦੀਆਂ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਰਸਾਇਣਿਕ ਪਦਾਰਥ ਕਿਹੜੇ ਹਨ?
    (1) ਜੀਵ ਨਦੀਨ ਨਾਸ਼ਕ
    (2) ਪੈਸਟਿਸਾਈਡ
    (3) ਫਰਟੀਲਾਈਜ਼ਰ
    (4) ਉਪਰੋਕਤ ਸਾਰੇ

  9. ਹੇਠ ਲਿਖਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕਿਹੜੇ ਪੱਥਰਾਤ ਈਂਧਨ ਹਨ?
    (1) ਕੋਲਾ
    (2) ਪੈਟਰੋਲਿਯਮ
    (3) ਕੁਦਰਤੀ ਗੈਸ
    (4) ਉਪਰੋਕਤ ਸਾਰੇ

  10. ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਕਿਸੇ ਵੀ ਚੀਜ਼ ਨੂੰ ਕੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ?
    (a) ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਕ
    (b) ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਦੇ ਕਾਰਕ
    (c) ਯੂਟ੍ਰੋਫਿਕੇਸ਼ਨ
    (d) ਉਪਰੋਕਤ ਸਾਰੇ


ਭਾਗ – 2

ਬਹੁਤ ਛੋਟੇ ਉੱਤਰਾਂ ਵਾਲੇ ਪ੍ਰਸ਼ਨ:

  1. ਜੀਵ ਅਨੇਕਰੂਪਤਾ ਤੋਂ ਕੀ ਭਾਵ ਹੈ?

  2. ਜੀ.ਡੀ.ਪੀ. ਦਾ ਵਿਸਤਾਰ ਰੂਪ ਕੀ ਹੈ?

  3. ਕਾਇਮ ਰਹਿਣਯੋਗ ਵਿਕਾਸ ਨੂੰ ਪਰਿਭਾਸ਼ਿਤ ਕਰੋ।

  4. ਮਿਲੀ-ਝੁਲੀ ਕਿਰਮਨਾਸ਼ੀ ਕੀ ਹੈ?

  5. 3R ਸਿਧਾਂਤ ਕੀ ਹੈ?


PSEB Guess Papers 2026 – Class 8, 10 & 12 Question Papers |
PB.JOBSOFTODAY.IN


ਭਾਗ – 3

ਖਾਲੀ ਥਾਵਾਂ ਭਰੋ:

  1. IUCN __________ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ।

  2. ਇੱਕ ਖੇਤ ਵਿੱਚ ਇੱਕੋ ਸਮੇਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕਿਸਮ ਦੀਆਂ ਫ਼ਸਲਾਂ ਬੀਜਣ ਦੀ ਵਿਧੀ __________ ਅਖਵਾਉਂਦੀ ਹੈ।

  3. CPCB __________ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ।

  4. ਵਾਯੂ ਦੀ ਉੱਤਮਤਾ ਬਾਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦੇਣ ਵਾਲੇ __________ ਹਨ।

  5. ਵਿਸ਼ਵ ਭਰ ਵਿੱਚ ਜੀਵ ਮੰਡਲ ਰਿਜ਼ਰਵ ਸਥਾਪਤ ਕਰਨ ਦਾ __________ UNESCO ਦਾ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਹੈ।


ਭਾਗ – 4

ਸਹੀ / ਗਲਤ ਲਿਖੋ:

  1. IBWL ਜੰਗਲੀ ਜੀਵਨ ਦਾ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਬੋਰਡ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ।

  2. ਮਨੁੱਖ ਦੁਆਰਾ ਰਚਿਤ ਵਿਚਾਰ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਮਨੁੱਖ ਵਾਤਾਵਰਣ ਦੇ ਅੰਸ਼ ਸਾਥੀ ਜਾਂ ਮਾਲਕ ਵਜੋਂ ਰਹੇ।

  3. ਊਰਜਾ ਦੇ ਜੀਵ ਪੁੰਜ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਤੋਂ ਊਰਜਾ ਅਤੇ ਕਾਰਬਨੀ ਖਾਦਾਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ।

  4. ਫੈਰੋਮੋਨ ਕੀਟਾਂ ਦੇ ਵਿਚਾਲੇ ਸੰਚਾਰ ਕਰਨ ਅਤੇ ਸਿਗਨਲ ਭੋਜਨ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਤਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਘੱਟ ਉੱਡਨਸ਼ੀਲ ਰਸਾਇਣ ਹਨ।

  5. ਝੀਲਾਂ, ਝੱਪੜ ਅਤੇ ਦਰਿਆ ਤਾਜ਼ੇ ਪਾਣੀ ਦੇ ਸਾਧਨ ਹਨ।


ਭਾਗ – 5

2 ਅੰਕਾਂ ਵਾਲੇ ਪ੍ਰਸ਼ਨ:

  1. ਵਾਤਾਵਰਣ ਕਾਨੂੰਨ ਦੇ ਅਰਥ ਵਿੱਚ ਸੋਧ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਦੇ ਢੰਗ ਦੱਸੋ।

  2. ਵਾਤਾਵਰਣੀ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਲਈ ਅਪਣਾਈਆਂ ਜਾਣ ਵਾਲੀਆਂ ਕੁਝ ਪਹੁੰਚਾਂ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕਰੋ।

  3. ਪੰਜਾਬ ਵਿਰਸੇ ਅਤੇ ਵਿਭਿੰਨਤਾ ਜਾਂ ਸ੍ਰੋਤ ਐਲੋਕੇਸ਼ਨ ਬਾਰੇ ਤੁਸੀਂ ਕੀ ਜਾਣਦੇ ਹੋ? 

  4. ਹਰੀ ਕ੍ਰਾਂਤੀ ਦੀ ਕੀ ਲੋੜ ਸੀ?

  5. ਪੁਨਰ ਚੱਕਰ ਅਤੇ ਮੁੜ ਵਰਤੋਂ ਵਿੱਚ ਦੋ ਅੰਤਰ ਲਿਖੋ।


ਭਾਗ – 6

5 ਅੰਕਾਂ ਵਾਲੇ ਪ੍ਰਸ਼ਨ:

  1. ਜੀਵ ਅਨੇਕਰੂਪਤਾ / ਜੈਵਿਕ ਵਿਭਿੰਨਤਾ ਦੇ ਵਿਨਾਸ਼ ਦੇ ਕੀ ਕਾਰਣ ਹਨ?
    ਜਾਂ
    ‘ਨੈਸ਼ਨਲ ਐਨਵਾਇਰਨਮੈਂਟ ਪਾਲਿਸੀ 2006’ ਦੇ ਕੀ ਮੰਤਵ ਹਨ?

  2. ਵਾਤਾਵਰਣ ਦੇ ਬਚਾਓ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਕਾਨੂੰਨ ਕਿਹੜੇ ਸੰਦੇਸ਼ਾਂ ਤੇ ਅਧਾਰਿਤ ਹੈ?।
    ਜਾਂ
    ਵੱਧਦੀ ਜਨਸੰਖਿਆ ਦਾ ਭੂਮੀ ਸਰੋਤਾਂ ਉੱਤੇ ਕੀ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪੈ ਰਿਹਾ ਹੈ?



PSEB CLASS 12 EVS SAMPLE PAPER 2025

ਪ੍ਰਸ਼ਨ ਪੱਤਰ (Question Paper)

ਵਿਸ਼ਾ - ਵਾਤਾਵਰਣ ਸਿੱਖਿਆ (Subject - Environmental Education)
ਦਿਨਾਂਕ - ਸਤੰਬਰ ਪ੍ਰੀਖਿਆ (Date - September Exam)
M.M. = 45 (Maximum Marks = 45)

ਨੋਟ: ਸਾਰੇ ਪ੍ਰਸ਼ਨ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹਨ (Note: All questions are compulsory).


ਭਾਗ ਪਹਿਲਾ (Part One) (5×1 = 5 Marks)

  1. ਜੰਗਲੀ ਜੀਵਾਂ ਲਈ ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਕੀ ਹਨ? (What are the challenges for wild animals?)
  2. ਸਮੁੰਦਰੀ ਜੀਵ ਕੀ ਹਨ? (What are marine life/organisms?)
  3. ਰੈੱਡ ਬੁੱਕ ਦਾ ਉਪਯੋਗ ਸਮਝਾਓ। (Explain the use of the Red Book.)
  4. IUCN ਦਾ ਪੂਰਾ ਨਾਮ ਲਿਖੋ। (Write the full name of IUCN.)
  5. ਵਾਤਾਵਰਣ ਸੁਰੱਖਿਆ ਐਕਟ ਕਦੋਂ ਲਾਗੂ ਹੋਇਆ ਸੀ? (When was the Environmental Protection Act implemented?)

ਭਾਗ ਦੂਜਾ (Part Two) (2×5 = 10 Marks)

  1. ਜੈਵਿਕ ਵਿਭਿੰਨਤਾ ਤੋਂ ਕੀ ਭਾਵ ਹੈ? (What is meant by biological diversity?)
  2. ਦੋ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਤੇ ਦੋ ਬਾਹਰੀ ਪ੍ਰਜਾਤੀਆਂ ਦੇ ਨਾਂ ਦੱਸੋ। (Give the names of two foreign and two external species.)
  3. ਜੈਵਿਕ ਭੰਡਾਰਨ ਤੋਂ ਕੀ ਭਾਵ ਹੈ? (What is meant by biological storage/banking?)
  4. ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸਮਝੌਤਾ ਤੋਂ ਤੁਸੀਂ ਕੀ ਸਮਝਦੇ ਹੋ? (What do you understand by international agreement?)
  5. ਵੰਨ-ਮਾਗਰ ਤੋਂ ਕੀ ਭਾਵ ਹੈ? (What is meant by Vana-Magar/Forest area?)

ਭਾਗ ਤੀਜਾ (Part Three) (2×5 = 10 Marks)

  1. ਆਪਣੇ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਰੱਦੀ ਵਸਤੂਆਂ ਦੇ ਸਹੀ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਦੇ ਢੰਗ ਦੱਸੋ। (Describe the methods of proper management of waste materials in your school.)
  2. ਪੰਜਾਬ ਵਿਰਸੇ ਅਤੇ ਵਿਭਿੰਨਤਾ ਜਾਂ ਸ੍ਰੋਤ ਐਲੋਕੇਸ਼ਨ ਬਾਰੇ ਤੁਸੀਂ ਕੀ ਜਾਣਦੇ ਹੋ? (What do you know about Punjab heritage and diversity or resource allocation?)
  3. ਜੈਵਿਕ ਵਿਭਿੰਨਤਾ ਦੇ ਸਾਂਭ ਸੰਭਾਲ ਵਿੱਚ ਸੂਬੇ ਦੇ ਤਿੰਨ ਕਾਰਜ ਲਿਖੋ ਅਤੇ ਸਮਝਾਓ। (Write and explain three state functions in the conservation of biological diversity.)
  4. ਵਾਤਾਵਰਣ ਤੇ ਵਿਕਾਸ ਵਿੱਚ ਕੀ ਸਬੰਧ ਹੈ? (What is the relationship between environment and development?)
  5. ਵਾਤਾਵਰਣ ਕਾਨੂੰਨ ਦੇ ਅਰਥ ਵਿੱਚ ਸੋਧ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਦੇ ਢੰਗ ਦੱਸੋ। (Describe the methods of amending the meaning of environmental law.)

ਭਾਗ ਚੌਥਾ (Part Four) (4×5 = 20 Marks)

  1. ਜੈਵਿਕ ਵਿਭਿੰਨਤਾ ਦੀ ਵਰਗ ਵੰਡ ਦੀ ਚਰਚਾ ਕਰੋ। (Discuss the classification of biological diversity.)
    ਜਾਂ (OR): ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਬਾਇਓਡਾਇਵਰਸਿਟੀ ਹੋਟਸਪਾਟ ਦੇ ਨਾਂ ਲਿਖੋ। (Write the names of the main biodiversity hotspots.)
  2. ਜੈਵਿਕ ਵਿਭਿੰਨਤਾ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਦੇ ਕਾਰਨ ਦੱਸੋ। (Give the reasons for the development of biological diversity.)
    ਜਾਂ (OR): ਵਾਤਾਵਰਣ ਦੇ ਬਚਾਓ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਕਾਨੂੰਨ ਕਿਹੜੇ ਸੰਦੇਸ਼ਾਂ ਤੇ ਅਧਾਰਿਤ ਹੈ? (What messages/principles is the Indian law based on in the protection of the environment?)

PSEB Guess Papers 2026 – Class 8, 10 & 12 Question Papers | PB.JOBSOFTODAY.IN

PSEB Guess Papers 2026 – Class 8, 10 & 12 Question Papers | PB.JOBSOFTODAY.IN

PSEB Guess Papers 2026 – Punjab Board Question Paper Hub

Welcome to PB.JOBSOFTODAY.IN, your trusted source for PSEB Class 8, 10 & 12 Guess Papers 2026. Download subject-wise Punjab Board important question papers for March 2026 exams.

📕 Class 10 Guess Papers

📄 Model Test Papers

This PSEB Guess Paper hub is updated regularly. Bookmark this page on pb.jobsoftoday.in for all Punjab Board exam resources.

PSEB 8TH, 10TH AND 10+2 ROLL NUMBER 2026: ਬੋਰਡ ਜਮਾਤਾਂ ਦੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੇ ਰੋਲ ਨੰਬਰ ਜਾਰੀ, ਇੰਜ ਕਰੋ ਡਾਊਨਲੋਡ

 

PSEB 10TH AND  10+2 ROLL NUMBER 2026: ਬੋਰਡ ਜਮਾਤਾਂ ਦੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੇ ਰੋਲ ਨੰਬਰ ਜਾਰੀ, ਇੰਜ ਕਰੋ ਡਾਊਨਲੋਡ 

ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ, 18  ਜਨਵਰੀ 2025 ( ਜਾਬਸ ਆਫ ਟੁਡੇ) ਪੰਜਾਬ ਸਕੂਲ ਸਿੱਖਿਆ ਬੋਰਡ ਵੱਲੋਂ 12 ਵੀਂ ਜਮਾਤ ਦੀ ਬੋਰਡ ਪ੍ਰੀਖਿਆਵਾਂ 19  ਫਰਵਰੀ ਤੋਂ  ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣ ਜਾ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਇਹਨਾਂ ਪ੍ਰੀਖਿਆਵਾਂ ਦੀ ਡੇਟ ਸ਼ੀਟ ਜਾਰੀ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਬੋਰਡ ਪ੍ਰੀਖਿਆਵਾਂ ਲਈ ਸਿੱਖਿਆ ਬੋਰਡ ਵੱਲੋਂ ਰੋਲ ਨੰਬਰ ਜਾਰੀ ਅਤੇ  ਕਟ ਲਿਸਟਾਂ ਜਾਰੀ ਕਰ ਦਿਤੀਆਂ ਹਨ। ਹੇਠਾਂ ਦਿੱਤੇ ਲਿੰਕ ਤੇ ਕਲਿਕ ਕਰ ਸਬੰਧਤ ਸਕੂਲ ਰੋਲ ਨੰਬਰ ਡਾਊਨਲੋਡ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ। 

ਅੱਠਵੀਂ ਅਤੇ ਬਾਰ੍ਹਵੀਂ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰੀਖਿਆਵਾਂ 19 ਫਰਵਰੀ, 2025 ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣਗੀਆਂ ਅਤੇ ਦਸਵੀਂ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰੀਖਿਆਵਾਂ 10 ਮਾਰਚ, 2025 ਤੋਂ ਬੋਰਡ ਦੇ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਕੇਂਦਰਾਂ 'ਤੇ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾਣਗੀਆਂ। 

LINK FOR DOWNLOADING PSEB 10+2 ROLL NUMBER CLICK HERE 

ਪੰਜਾਬ ਸਕੂਲ ਸਿੱਖਿਆ ਬੋਰਡ ਵੱਲੋਂ ਜਾਰੀ  ਰੋਲ ਨੰਬਰ ਕਿਵੇਂ ਡਾਊਨਲੋਡ ਕਰਨੇ ਹਨ? 

 ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੇ ਰੋਲ ਨੰਬਰ ਪਤਾ ਕਰਨ ਲਈ ਸਕੂਲ ਮੁੱਖੀ ਸਕੂਲ ਆਈਡੀ ( ਯੂਜਰਨੇਮ ) ਅਤੇ ਪਾਸਵਰਡ ਭਰ ਕੇ ਪਤਾ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ।


 

PSEB & SCERT Datesheet 2026 Download – Class 5, 8, 10, 12 Practical & March Exams

PSEB & SCERT Datesheet 2026 Released – Class 5, 8, 10 & 12 Exam Schedule

Punjab School Education Board (PSEB) and SCERT Punjab have officially released the Datesheets for Board and Annual Examinations 2026. Students of Class 5, 8, 10 and 12 can now check and download their Practical and March Examination Datesheets 2026 from the official notifications.

This post provides direct download links, exam details and important FAQs for all students and parents.

1. Overview of PSEB & SCERT Datesheet 2026

The Punjab Board has released separate datesheets for:

  • PSEB Class 10th & 12th Practical Examinations 2026
  • PSEB Class 8 Annual Examination 2026
  • PSEB Class 10th & 12th March Board Exams 2026
  • SCERT Punjab Class 5 Board Examination 2026

Students are advised to carefully check subject-wise exam dates and prepare accordingly.

Exam / Datesheet Details Download Link
PSEB Class 10th and 12th Practical Datesheet 2026 (ਪ੍ਰੈਕਟਿਕਲ ਪ੍ਰੀਖਿਆਵਾਂ ਦੀ ਡੇਟ ਸੀਟ ਜਾਰੀ) Download
PSEB Class 8 Datesheet 2026 Announced Download
PSEB Class 12 March 2026 Datesheet Announced Download
PSEB Class 10 March 2026 Datesheet Announced Download
SCERT Class 5 March Exam Datesheet 2026 (ਪੰਜਵੀਂ ਜਮਾਤ ਦੀਆਂ ਬੋਰਡ ਪ੍ਰੀਖਿਆਵਾਂ ਦੀ ਡੇਟ ਸੀਟ) Download

3. Important Instructions for Students

  • Reach the examination centre at least 30 minutes before reporting time.
  • Carry your Admit Card and school ID.
  • Follow all instructions mentioned in the datesheet.
  • Practical exams will be conducted at respective schools.
  • Any changes will be notified by PSEB/SCERT officially.

4. Frequently Asked Questions (FAQs)

Q1. When will PSEB Practical Exams 2026 start?

PSEB Class 10th and 12th Practical Exams 2026 will be conducted as per the officially released practical datesheet.

Q2. Where can I download PSEB Datesheet 2026?

Students can download class-wise datesheets from the direct links provided above on pb.jobsoftoday.in.

Q3. Is SCERT Class 5 Exam a board exam?

Yes, SCERT Punjab conducts standardized board-level examinations for Class 5 students.

Q4. Will there be any change in exam dates?

Any change in exam schedule will be officially notified by PSEB or SCERT Punjab.

PSEB Guess Papers 2026 – Class 8, 10 & 12 Question Papers | PB.JOBSOFTODAY.IN

PSEB Guess Papers 2026 – Punjab Board Question Paper Hub

Welcome to PB.JOBSOFTODAY.IN, your trusted source for PSEB Class 8, 10 & 12 Guess Papers 2026. Download subject-wise Punjab Board important question papers for March 2026 exams.

📕 Class 10 Guess Papers

📙 Class 12 Guess Papers

📄 Model Test Papers

This PSEB Guess Paper hub is updated regularly. Bookmark this page on pb.jobsoftoday.in for all Punjab Board exam resources.

PSEB CLASS 10 HINDI GUESS PAPER 2026

 PSEB CLASS 10 – HINDI

GUESS QUESTION PAPER 2026

(Based on Pre-Board Examination)
Selected 60% Most Important Questions


Subject : Hindi
Class : 10th
Board : Punjab School Education Board (PSEB)
Session : 2025–26


Time : 3 Hours
Maximum Marks : 80


Important Instructions :

  1. All questions are compulsory unless stated otherwise.

  2. Read the question paper carefully before answering.

  3. Write answers neatly and clearly.

  4. Follow the word limit wherever mentioned

**CLASS 10 – HINDI GUESS QUESTION PAPER 2025-26


प्रश्न–1

(I) निम्नलिखित बहुविकल्पीय प्रश्नों में से सही विकल्प चुनिए :

(4 × 1 = 4)

(i) ‘निराकार’ शब्द का संधि-विच्छेद सही विकल्प चुनकर लिखिए :
(क) पर + ओपकार
(ख) परो + उपकार
(ग) परो + पकार
(घ) पर + उपकार

(ii) ‘कार्यकुशल’ समस्त पद का सही समास-विग्रह चुनिए :
(क) कार्य से कुशल
(ख) कार्य द्वारा कुशल
(ग) कार्य में कुशल
(घ) कार्य के लिए कुशल

(iii) ‘हिंदी’ शब्द की सही भाववाचक संज्ञा चुनिए :
(क) हिंदीत्व
(ख) हिंदुत्व
(ग) हिंदितुव
(घ) हिंदीत्व

(iv) निम्नलिखित में से कौन-सा शब्द ‘कमल’ का पर्यायवाची है :
(क) नीरद
(ख) नीरधि
(ग) नीरज
(घ) जलद


(II) निम्नलिखित बहुविकल्पीय प्रश्नों में से सही विकल्प चुनिए :

(4 × 1 = 4)

(i) ‘पदावली’ पाठ के अनुसार मीरा किसे अपने मन में बसाना चाहती है?
(क) श्री कृष्ण को
(ख) श्री राम को
(ग) यशोदा को
(घ) चंद्रमा को

(ii) ‘नीति के दोहे’ पाठ के अनुसार रहीम जी के अनुसार सच्चे मित्र की पहचान क्या है?
(क) जो खूब पढ़ाई करे
(ख) जो विपत्ति से घबराता हो
(ग) जो विपत्ति से भाग जाए
(घ) जो विपत्ति में मित्र के काम आए

(iii) ‘ममता’ कहानी के अनुसार ममता कौन थी?
(क) अकबर की विधवा पुत्री
(ख) शेरशाह सूरी की विधवा पुत्री
(ग) मंत्री चूड़ामणि की विधवा पुत्री
(घ) मिर्ज़ा की विधवा पुत्री

(iv) ‘अशिक्षित का हृदय’ कहानी के अनुसार मनोहर सिंह ने रुपये लौटाने की मोहलत कब तक माँगी थी?
(क) एक सप्ताह
(ख) बीस दिन
(ग) एक महीना
(घ) एक साल


(III) निम्नलिखित पद्यांश को पढ़कर दिए गए प्रश्नों के उत्तर दीजिए :

(4 × 1 = 4)

करके मीन-मेख सब ओर,
किया करें बुध वाद कठोर।
शाखामृगी बुद्धि तजकर,
वे मूल धर्म धरते हैं,
हम राज्य लिए मरते हैं।

(i) कौन-से लोग हर बात में दोष निकालकर व्यर्थ में बहस करते हैं?
(क) दुष्ट
(ख) बुद्धिमान
(ग) किसान
(घ) लालची

(ii) व्यर्थ की बातों को त्यागकर मूल धर्म को कौन अपनाते हैं?
(क) किसान
(ख) अमीर
(ग) झगड़ालू
(घ) हिंसक

(iii) ‘तजकर’ शब्द का अर्थ क्या है?
(क) अपनाकर
(ख) त्यागकर
(ग) जमा करके
(घ) छीनकर

(iv) इस पद्यांश का केन्द्रीय भाव क्या है?
(क) विद्वानों की आलोचना
(ख) किसानों की निंदा
(ग) किसानों के सादा जीवन और कर्तव्यनिष्ठा की प्रशंसा
(घ) युद्ध की महिमा


(IV) निम्नलिखित मुहावरों/लोकोक्तियों के बहुविकल्पीय प्रश्नों के उत्तर दीजिए :

(3 × 1 = 3)

(i) ‘ईंट का जवाब पत्थर से देना’ मुहावरे का सही अर्थ है :
(क) मुँहतोड़ जवाब देना
(ख) ईंट और पत्थर मारना
(ग) ईंट मारना
(घ) पत्थर से मारना

(ii) ‘अपना लाल गँवाकर दर-दर माँगे भीख’ लोकोक्ति का अर्थ है :
(क) अपने लाल को खो देना
(ख) अपने पुत्र से भीख मँगवाना
(ग) अपनी लापरवाही से नष्ट करके दूसरों से माँगना
(घ) भीख माँगना अच्छी बात नहीं

(iii) ‘अधूरा छोड़े सो पछताए’ लोकोक्ति का सही अर्थ है :
(क) काम अधूरा छोड़ देना चाहिए
(ख) काम पूरा न होने पर बैठ जाना चाहिए
(ग) अधूरा छोड़ा गया काम प्रायः अधूरा ही रह जाता है
(घ) सारे काम अधूरे छोड़ देना चाहिए






(V) निम्नलिखित गद्यांश को पढ़कर दिए गए प्रश्नों के उत्तर दीजिए :

(5 × 1 = 5)

सच्चरित्र दुनिया की समस्त सम्पत्तियों में श्रेष्ठ सम्पत्ति मानी गई है। पृथ्वी, आकाश, जल, वायु और अग्नि पंचभूतों से बना मानव-शरीर मृत्यु के बाद समाप्त हो जाता है, किन्तु चरित्र का अस्तित्व बना रहता है। बड़े-बड़े चरित्रवान ऋषि-मुनि, विद्वान, महापुरुष आदि इसका प्रमाण हैं। आज भी श्रीराम, महात्मा बुद्ध, स्वामी विवेकानन्द, स्वामी दयानन्द सरस्वती आदि अनेक विभूतियाँ समाज में पूजनीय हैं। ये अपने सच्चरित्र के द्वारा इतिहास और समाज को नई दिशा देने में सफल रहे हैं। समाज में विद्या और धन के अर्जन की अति आवश्यकता रहती है, किन्तु चरित्र के अर्जन के बिना विद्या और धन भला किस काम का? अतः विद्या और धन के साथ-साथ चरित्र का अर्जन अत्यन्त आवश्यक है। यद्यपि लंकापति रावण वेदों और शास्त्रों का महान ज्ञाता तथा अपार धन का स्वामी था, किन्तु सीता-हरण जैसे कुकृत्य के कारण उसे अपयश का सामना करना पड़ा। आज युगों बीत जाने पर भी उसकी चरित्रहीनता के कारण उसके पुतले बनाकर जलाए जाते हैं। चरित्रहीनता को कोई भी पसंद नहीं करता। ऐसा व्यक्ति आत्मशांति, आत्मसम्मान और आत्मसंतोष से सदैव वंचित रहता है। वह कभी भी समाज में पूजनीय स्थान ग्रहण नहीं कर पाता। जिस प्रकार पक्की ईंटों से पक्के भवन का निर्माण होता है, उसी प्रकार सच्चरित्र से अच्छे समाज का निर्माण होता है। अतएव सच्चरित्र ही अच्छे समाज की नींव है।

(क) दुनिया की समस्त सम्पत्तियों में किसे श्रेष्ठ माना गया है?
(ख) रावण को क्यों अपयश का सामना करना पड़ा?
(ग) चरित्रहीन व्यक्ति सदैव किससे वंचित रहता है?
(घ) ‘श्रेष्ठ’ शब्द का अर्थ लिखिए।
(ङ) उपर्युक्त गद्यांश का उचित शीर्षक लिखिए।


(VI) निर्देशानुसार उत्तर दीजिए :

(6 × 1 = 6)

(i) ‘सप्त’ शब्द का विशेषण ‘साप्ताहिक’ होता है।
(सही / गलत)

(ii) समरूपी भिन्नार्थक शब्द ‘दिन – दीन’ में ‘दिन’ का अर्थ ‘दिवस’ और ‘दीन’ का अर्थ ‘गरीब’ होता है।
(सही / गलत)

(iii) ‘उपकार को न मानने वाला’ अनेक शब्दों के लिए एक शब्द ‘कृतज्ञ’ है।
(सही / गलत)

(iv) ‘स्वाधीन’ शब्द का विलोम शब्द __________ होगा।
(रिक्त स्थान भरिए)

(v) निम्नलिखित विकल्पों में से ‘कुल’ शब्द के अनेकार्थक शब्द का सही विकल्प चुनिए :
कुल –
(क) वंश, किरण
(ख) घना, सारा
(ग) वंश, सारा

(vi) “दूर में कौन गिर गया है?”
इस वाक्य को शुद्ध करके लिखिए।


(VII) निर्देशानुसार उत्तर दीजिए :

(4 × 1 = 4)

(i) निर्बल पुरुष किस प्रकार का साथ ढूँढते हैं?
‘मित्रता’ निबंध के आधार पर एक वाक्य में उत्तर दीजिए।

(ii) किस तेजस्वी पुरुष के अनुभव ने लेखक को हिला दिया?
‘मैं और मेरा देश’ निबंध के आधार पर एक वाक्य में उत्तर दीजिए।

(iii) ‘सूखी डाली’ एकांकी में दादा मूलराज के बड़े पुत्र की मृत्यु 1913 में महायुद्ध में सरकार की ओर से लड़ते हुए हुई।
(सही / गलत)

(iv) ‘देश के दुश्मन’ एकांकी में जयदेव को स्वागत-सभा में __________ रुपये इनाम में देने का विचार किया गया।
(रिक्त स्थान भरिए)




प्रश्न–2

निम्नलिखित प्रश्नों में से किन्हीं चार प्रश्नों के उत्तर तीन या चार पंक्तियों में दीजिए :

(4 × 2 = 8)

(i) मरी हुई भिखारिन और उसके दोनों बच्चों को उसके सूखे शरीर से चिपककर रोते हुए देखकर चित्रा ने क्या किया?
‘दो कलाकार’ कहानी के आधार पर उत्तर दीजिए।

(ii) मंदिर में लगाए गए शिलालेख पर क्या लिखा गया?
‘ममता’ कहानी के आधार पर उत्तर दीजिए।

(iii) विश्वासपात्र मित्र को खजाना, औषध और माता जैसा क्यों कहा गया है?
‘मित्रता’ पाठ के आधार पर उत्तर दीजिए।

(iv) ‘श्री गुरु नानक देव जी’ निबंध के आधार पर गुरु नानक देव जी की रचनाओं के नाम लिखिए।

(v) जयदेव ने अपनी छुट्टी कैंसल क्यों कर दी थी?
‘देश के दुश्मन’ पाठ के आधार पर उत्तर दीजिए।

(vi) ‘सूखी डाली’ एकांकी के पहले दृश्य में इंदुबाला रोती हुई क्यों दिखाई देती है?


PSEB Guess Papers 2026 – Class 8, 10 & 12 Question Papers | 




प्रश्न–3

निम्नलिखित प्रश्नों में से किन्हीं तीन प्रश्नों के उत्तर छह या सात पंक्तियों में दीजिए :

(3 × 4 = 12)

(i) ‘अशिक्षित का हृदय’ कहानी के आधार पर तेजा सिंह का चरित्र-चित्रण कीजिए।

(ii) ‘ममता’ कहानी से आपको क्या शिक्षा मिलती है?

(iii) जिस समय गुरु नानक देव जी का जन्म हुआ, उस समय भारतीय समाज की क्या स्थिति थी?
‘श्री गुरु नानक देव’ निबंध के आधार पर उत्तर दीजिए।

(iv) ‘राजेंद्र बाबू’ पाठ के आधार पर राजेंद्र बाबू की शारीरिक बनावट, वेशभूषा तथा स्वभाव का वर्णन कीजिए।

(v) ‘सूखी डाली’ एकांकी से हमें क्या शिक्षा मिलती है?
पाठ के आधार पर उत्तर दीजिए।




प्रश्न–4

निम्नलिखित पंजाबी गद्यांश का हिंदी में अनुवाद कीजिए :

(5 अंक)

ਭਾਰਤ ਦੇ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਆਗਰਾ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਤਾਜਮਹਿਲ ਇੱਕ ਖ਼ੂਬਸੂਰਤ ਮਕਬਰਾ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਮੁਗਲ ਸਮਰਾਟ ਸ਼ਾਹਜਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਮੁਮਤਾਜ ਮਹਿਲ ਦੀ ਯਾਦ ਵਿੱਚ ਕਰਵਾਇਆ ਸੀ। ਇਹ ਆਪਣੀ ਸੁੰਦਰਤਾ ਅਤੇ ਉੱਤਮ ਵਾਸਤੂਕਲਾ ਕਰਕੇ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ। ਇਹ ਅਲੌਕਿਕ ਮਕਬਰਾ ਸਵੇਰੇ ਨੂੰ ਲਾਲ-ਗੁਲਾਬੀ, ਸ਼ਾਮ ਨੂੰ ਦੁੱਧੀਆ ਅਤੇ ਰਾਤ ਨੂੰ ਸੁਨਹਿਰੀ ਝਲਕ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਨੂੰ ਵੇਖੇ ਬਿਨਾਂ ਭਾਰਤ ਦਾ ਸੈਰ-ਸਪਾਟਾ ਅਧੂਰਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।


प्रश्न–5

निम्नलिखित में से किसी एक का उत्तर दीजिए :

(5 अंक)

(क) आपका नाम रिराम है। आपकी सेक्टर–14, यमुनानगर में एक दस मरले की कोठी है। आप इसे बेचना चाहते हैं। आपका मोबाइल नंबर 1456894566 है, जिस पर कोठी खरीदने के इच्छुक आपसे संपर्क कर सकते हैं।
वर्गीकृत विज्ञापन के अंतर्गत ‘कोठी बिकाऊ है’ का प्रारूप तैयार करके लिखिए।

अथवा

(ख) आपका नाम पंकज कुमार है। आप संकल्प पब्लिक स्कूल, पटियाला के डायरेक्टर हैं। आपके स्कूल में दिनांक 7 सितंबर 2025 को विज्ञान प्रदर्शनी लग रही है।
आप अपनी ओर से एक सूचना तैयार कीजिए, जिसमें स्कूल के विद्यार्थियों को इसमें भाग लेने के लिए कहा गया हो।


प्रश्न–6

निम्नलिखित में से किसी एक का उत्तर दीजिए :

(7 अंक)

(क) आपका नाम मोनिका मोंगा है। आप बाल निकेतन पब्लिक स्कूल, हरिद्वार में दसवीं कक्षा की छात्रा हैं। आपका रोल नंबर – 4 है।
अपने स्कूल के मुख्याध्यापक को एक आवेदन पत्र लिखिए, जिसमें बड़ी बहन के विवाह में शामिल होने के लिए चार दिन का अवकाश माँगा गया हो।

अथवा

(ख) आपका नाम चंपक लाल है। आप मकान नंबर–45, सुंदर नगर में रहते हैं। आपका मोबाइल नंबर 1666868684 है तथा आपकी ई-मेल आईडी champaklal@yahoo.co.in है।
आप अपनी ओर से नगर निगम, सुंदर नगर के स्वास्थ्य अधिकारी को पत्र लिखकर अपने क्षेत्र/मोहल्ले की सफाई करवाने हेतु प्रार्थना-पत्र लिखिए।




प्रश्न–7

निम्नलिखित में से किसी एक विषय पर लगभग 100 शब्दों में निबंध लिखिए :

(1 × 8 = 8)

(क) मेरे जीवन का लक्ष्य

(ख) परीक्षा में अच्छे अंक पाना ही सफलता का मापदंड नहीं

(ग) विद्यार्थी और अनुशासन


प्रश्न–8

निम्नलिखित में से किसी एक प्रपत्र को अपनी उत्तर-पुस्तिका पर उतारकर भरिए :

(1 × 5 = 5)

(क) मान लें कि आपका नाम विकास कुमार है। आपका भारतीय डाक, सेक्टर–17, चंडीगढ़ में एक बचत खाता है, जिसका खाता नंबर 2673455623 है।
आपको अपने इस खाते में से दिनांक 24.08.2025 को ₹ 3,200 निकलवाने हैं।
इस अनुसार निम्नलिखित प्रपत्र भरिए :

रुपए निकलवाने का फॉर्म
(जमाकर्ता द्वारा भरा जाए)

डाकघर का नाम : सेक्टर–17, चंडीगढ़
बचत बैंक आहरण प्रपत्र
दिनांक : ____________

बचत खाता नंबर : __________________________

कृपया मुझे __________ (रुपए अंकों में)
________________________ (रुपए शब्दों में) का भुगतान करें।

खाताधारक के हस्ताक्षर : ___________________

अथवा

(ख) मान लें कि आपका नाम ननंजय पुरी है। आपका सुविधा बैंक, शाखा–होशियारपुर में एक बचत खाता है, जिसका खाता नंबर 33554234554 है।
आपको अपने इस खाते में ₹ 25,000 जमा करवाने हैं।
इस अनुसार निम्नलिखित प्रपत्र भरिए :

सुविधा बैंक, शाखा–होशियारपुर
बैंक में रुपए जमा करवाने का प्रपत्र

जमा बचत खाता नंबर : _______________________
जो कि _______________________ के नाम से है,
में रुपए ___________________ (रुपए अंकों में)
___________________________ (रुपए शब्दों में) जमा करें।

जमाकर्ता के हस्ताक्षर : ___________________



💐🌿Follow us for latest updates 👇👇👇

Featured post

PSEB Guess Papers 2026 – Class 8, 10 & 12 Question Papers | PB.JOBSOFTODAY.IN

PSEB Guess Papers 2026 – Class 8, 10 & 12 Question Papers | PB.JOBSOFTODAY.IN PSEB Guess Papers 2026 – Punjab Board...

RECENT UPDATES

Trends