PM POSHAN Scheme ਹੇਠ ‘Material Cost’ ਵਿਚ ਵਾਧਾ
Posted On: 10 April 2025 | Source: PIB Delhi
PM POSHAN Scheme ਇੱਕ ਕੇਂਦਰ ਪਲਿਤ ਯੋਜਨਾ ਹੈ ਜਿਸ ਹੇਠ 11.20 ਕਰੋੜ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ Balvatika ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਕਲਾਸ 8 ਤੱਕ ਦੇ ਸਰਕਾਰੀ ਅਤੇ ਸਰਕਾਰੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਚੱਲ ਰਹੇ ਸਕੂਲਾਂ ਵਿੱਚ ਹਰ ਸਕੂਲ ਦਿਨ ਇੱਕ ਗਰਮ ਪੱਕਾ ਖਾਣਾ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਯੋਜਨਾ ਦਾ ਮਕਸਦ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਪੋਸ਼ਣ ਸਹਾਇਤਾ ਦੇਣਾ ਅਤੇ ਸਕੂਲ ਵਿਚ ਹਾਜ਼ਰੀ ਵਧਾਉਣਾ ਹੈ।
Material Cost ਅਧੀਨ ਸਮੱਗਰੀ
PM POSHAN Scheme ਹੇਠ ਹੇਠ ਲਿਖੀ ਸਮੱਗਰੀ ਦੀ ਖਰੀਦ ਲਈ 'Material Cost' ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ:
| Samagri | ਪ੍ਰਤੀ ਵਿਦਿਆਰਥੀ Balvatika & Primary |
Upper Primary |
|---|---|---|
| Pulses | 20 gm | 30 gm |
| Vegetables | 50 gm | 75 gm |
| Oil | 5 gm | 7.5 gm |
| Spices & Condiments | ਜ਼ਰੂਰਤ ਅਨੁਸਾਰ | |
| Fuel | ਜ਼ਰੂਰਤ ਅਨੁਸਾਰ | |
CPI-RL Index ਦੇ ਅਧਾਰ 'ਤੇ ਵਾਧਾ
Labour Bureau, Ministry of Labour ਵਲੋਂ Consumer Price Index – Rural Labourers (CPI-RL) ਦੇ ਅਧਾਰ 'ਤੇ ਸਮੱਗਰੀ ਉੱਤੇ ਮਹਿੰਗਾਈ ਦੇ ਅੰਕੜੇ ਦਿੱਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜੋ 600 ਪਿੰਡਾਂ ਤੋਂ ਇਕੱਠੇ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਇਹਨਾਂ ਅੰਕੜਿਆਂ ਦੇ ਅਧਾਰ 'ਤੇ Ministry of Education ਵਲੋਂ ‘Material Cost’ ਵਿੱਚ 9.50% ਦਾ ਵਾਧਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਨਵੇਂ ਰੇਟ 01.05.2025 ਤੋਂ ਸਾਰੇ ਰਾਜਾਂ ਅਤੇ ਕੇਂਦਰ ਸ਼ਾਸਿਤ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਲਾਗੂ ਹੋਣਗੇ।
ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਵਲੋਂ ਇਸ ਵਾਧੇ ਕਾਰਨ ਸਾਲ 2025-26 ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 954 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਵੱਧ ਖਰਚ ਉਠਾਇਆ ਜਾਵੇਗਾ।
ਹਰ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਪ੍ਰਤੀ ਦਿਨ ਦੀ ਨਵੀਂ Material Cost
| Class | ਪੁਰਾਨੀ Cost (Rs.) | ਨਵੀਂ Cost (Rs.) w.e.f. 01.05.2025 |
ਵਾਧਾ (Rs.) |
|---|---|---|---|
| Balvatika | 6.19 | 6.78 | 0.59 |
| Primary | 6.19 | 6.78 | 0.59 |
| Upper Primary | 9.29 | 10.17 | 0.88 |
ਇਹ ਰੇਟ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਲਾਜ਼ਮੀ ਹਨ। ਰਾਜ/ਕੇਂਦਰ ਸ਼ਾਸਿਤ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਆਪਣੀ ਹਿੱਸੇਦਾਰੀ ਤੋਂ ਵੱਧ ਵੀ ਯੋਗਦਾਨ ਦੇ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਕਈ ਰਾਜ ਪਹਲਾਂ ਹੀ ਵਾਧੂ ਪੋਸ਼ਣ ਲਈ ਵਧੇਰੇ ਯੋਗਦਾਨ ਦੇ ਰਹੇ ਹਨ।
ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਵਲੋਂ ਵਾਧੂ ਸਹਾਇਤਾ
Material Cost ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਵਲੋਂ ਲਗਭਗ 26 ਲੱਖ ਮੈਟ੍ਰਿਕ ਟਨ ਅਨਾਜ FCI ਰਾਹੀਂ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸਰਕਾਰ ਵਲੋਂ ਇਹ ਲਾਭ ਦਿੱਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ:
- 100% ਅਨਾਜ ਦੀ ਲਾਗਤ (ਲਗਭਗ Rs. 9000 ਕਰੋੜ ਪ੍ਰਤੀ ਸਾਲ)
- FCI depot ਤੋਂ ਸਕੂਲ ਤੱਕ ਟਰਾਂਸਪੋਰਟ ਦੀ 100% ਲਾਗਤ
ਸਭ ਕੰਪੋਨੈਂਟ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰਨ ਮਗਰੋਂ ਪ੍ਰਤੀ ਭੋਜਨ ਲਾਗਤ ਲਗਭਗ:
- Rs. 12.13 Balvatika ਅਤੇ Primary Classes ਲਈ
- Rs. 17.62 Upper Primary Classes ਲਈ
