SEd-B Exam Answer Key (Questions 91-120)
ਇਸ ਭਾਗ ਵਿੱਚ ਦਿਵਿਆਂਗ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰ (RPWD) ਐਕਟ 2016 ਅਤੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸਿੱਖਿਆ ਦੀਆਂ ਰਣਨੀਤੀਆਂ 'ਤੇ ਧਿਆਨ ਕੇਂਦਰਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਸਮਾਵੇਸ਼ੀ ਸਿੱਖਿਆ ਦਾ ਮੁੱਖ ਉਦੇਸ਼ ਹਰੇਕ ਬੱਚੇ ਦੀਆਂ ਵਿਲੱਖਣ ਲੋੜਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਪਾਠਕ੍ਰਮ ਵਿੱਚ ਬਦਲਾਅ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਸਹਾਇਕ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਕੇ ਸਿੱਖਣ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਨੂੰ ਸੁਗਮ ਬਣਾਉਣਾ ਹੈ।
This section focuses on the Rights of Persons with Disabilities (RPWD) Act 2016 and special education strategies. The primary goal of inclusive education is to adapt the curriculum to meet each child's unique needs and facilitate the learning process through the use of assistive technology.
91. The Rights of Persons with Disabilities (RPWD) Act was passed in India in: / ਦਿਵਿਯਾਗ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰ (RPWD) ਐਕਟ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਕਦੋਂ ਪਾਸ ਕੀਤਾ ਗਿਆ?
- a) 2005
- b) 2010
- c) 2016
- d) 2020
Correct Answer: c) 2016
92. Visual impairment includes: / ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਅਸਮਰੱਥਾ (visual impairment) ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ:
- a) Blindness and low vision / ਅੰਧਾਪਣ ਅਤੇ ਘੱਟ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ
- b) Hearing loss / ਸੁਣਨ ਦੀ ਕਮੀ
- c) Autism Spectrum Disorder / ਔਟਿਜ਼ਮ ਸਪੈਕਟ੍ਰਮ ਵਿਕਾਰ
- d) Dyslexia / ਡਿਸਲੈਕਸੀਆ
Correct Answer: a) Blindness and low vision / ਅੰਧਾਪਣ ਅਤੇ ਘੱਟ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ
93. Hearing impairment primarily affects: / ਸੁਣਨ ਦੀ ਅਸਮਰੱਥਾ (hearing impairment) ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕਿਸ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦੀ ਹੈ?
- a) Vision / ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ
- b) Hearing ability / ਸੁਣਨ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ
- c) Limb movement / ਅੰਗਾਂ ਦੀ ਗਤੀ
- d) General intelligence / ਆਮ ਬੁੱਧੀ
Correct Answer: b) Hearing ability / ਸੁਣਨ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ
94. Intellectual disability primarily involves: / ਬੌਧਿਕ ਅਸਮਰੱਥਾ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ?
- a) Only physical issues / ਕੇਵਲ ਸਰੀਰਕ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ
- b) Significant limitations in cognitive functioning and adaptive behavior / ਬੌਧਿਕ ਕਾਰਜਸ਼ੀਲਤਾ ਅਤੇ ਅਨੁਕੂਲ ਵਿਵਹਾਰ ਵਿੱਚ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸੀਮਾਵਾਂ
- c) Hearing loss / ਸੁਣਨ ਦੀ ਕਮੀ
- d) Vision loss / ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦੀ ਕਮੀ
Correct Answer: b) Significant limitations in cognitive functioning and adaptive behavior
95. Autism Spectrum Disorder (ASD) primarily affects: / ਔਟਿਜ਼ਮ ਸਪੈਕਟ੍ਰਮ ਵਿਕਾਰ (ASD) ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕਿਸ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ?
- a) Bone structure / ਹੱਡੀਆਂ ਦੀ ਬਣਤਰ
- b) Social communication and behavior / ਸਮਾਜਿਕ ਸੰਚਾਰ ਅਤੇ ਵਿਵਹਾਰ
- c) Vision / ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ
- d) Hearing / ਸੁਣਨ
Correct Answer: b) Social communication and behavior / ਸਮਾਜਿਕ ਸੰਚਾਰ ਅਤੇ ਵਿਵਹਾਰ
96. Dyslexia is a learning disability primarily related to: / ਡਿਸਲੈਕਸੀਆ ਇੱਕ ਸਿੱਖਣ ਅਸਮਰੱਥਾ ਹੈ ਜੋ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕਿਸ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਹੈ?
- a) Writing / ਲਿਖਣਾ
- b) Reading / ਪੜ੍ਹਨਾ
- c) Oral speech / ਮੌਖਿਕ ਬੋਲੀ
- d) Hearing / ਸੁਣਨਾ
Correct Answer: b) Reading / ਪੜ੍ਹਨਾ
97. Cerebral palsy primarily affects: / ਸੇਰੇਬ੍ਰਲ ਪਾਲਸੀ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕਿਸ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦੀ ਹੈ?
- a) Movement and motor control / ਗਤੀ ਅਤੇ ਮੋਟਰ ਨਿਯੰਤਰਣ
- b) Hearing / ਸੁਣਨਾ
- c) Vision / ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ
- d) Memory / ਯਾਦਦਾਸ਼ਤ
Correct Answer: a) Movement and motor control / ਗਤੀ ਅਤੇ ਮੋਟਰ ਨਿਯੰਤਰਣ
98. Multiple disabilities refer to: / ਬਹੁ-ਅਸਮਰੱਥਾ (multiple disabilities) ਤੋਂ ਭਾਵ ਹੈ:
- a) A single disability / ਇੱਕ ਇਕੱਲੀ ਅਸਮਰੱਥਾ
- b) The presence of two or more concurrent disabilities / ਦੋ ਜਾਂ ਦੋ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸਮਾਨੰਤਰ ਅਸਮਰੱਥਾਵਾਂ
- c) Temporary illness / ਅਸਥਾਈ ਬਿਮਾਰੀ
- d) None of the above / ਉਪਰੋਕਤ ਵਿੱਚੋਂ ਕੋਈ ਨਹੀਂ
Correct Answer: b) The presence of two or more concurrent disabilities
99. Dyscalculia is a specific learning disability affecting: / ਡਿਸਕਲਕਲੀਆ ਇੱਕ ਖਾਸ ਸਿੱਖਣ ਅਸਮਰੱਥਾ ਹੈ ਜੋ ਕਿਸ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦੀ ਹੈ?
- a) Reading / ਪੜ੍ਹਨਾ
- b) Mathematical skills and number sense / ਗਣਿਤਕ ਹੁਨਰ ਅਤੇ ਅੰਕਾਂ ਦੀ ਸਮਝ
- c) Writing / ਲਿਖਣਾ
- d) Speech / ਬੋਲੀ
Correct Answer: b) Mathematical skills and number sense / ਗਣਿਤਕ ਹੁਨਰ ਅਤੇ ਅੰਕਾਂ ਦੀ ਸਮਝ
100. Locomotor disability refers to: / ਲੋਕੋਮੋਟਰ ਅਸਮਰੱਥਾ ਤੋਂ ਕੀ ਭਾਵ ਹੈ?
- a) Mental health issues / ਮਾਨਸਿਕ ਸਿਹਤ
- b) Impairment of movement and mobility / ਗਤੀ ਅਤੇ ਚਲਣ-ਫਿਰਨ ਦੀ ਅਸਮਰੱਥਾ
- c) Hearing loss / ਸੁਣਨ ਦੀ ਕਮੀ
- d) Vision loss / ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦੀ ਕਮੀ
Correct Answer: b) Impairment of movement and mobility / ਗਤੀ ਅਤੇ ਚਲਣ-ਫਿਰਨ ਦੀ ਅਸਮਰੱਥਾ
101. Dysgraphia is a specific learning disability related to: / ਡਿਸਗ੍ਰਾਫੀਆ ਇੱਕ ਖਾਸ ਸਿੱਖਣ ਅਸਮਰੱਥਾ ਹੈ ਜੋ ਕਿਸ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਹੈ?
- a) Reading / ਪੜ੍ਹਨਾ
- b) Writing / ਲਿਖਣਾ
- c) Hearing / ਸੁਣਨਾ
- d) Movement / ਗਤੀ
Correct Answer: b) Writing / ਲਿਖਣਾ
102. Learning disabilities are primarily: / ਸਿੱਖਣ ਅਸਮਰੱਥਾਵਾਂ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕਿਹੋ ਜਿਹੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ?
- a) Caused by low intelligence / ਘੱਟ ਬੁੱਧੀ ਕਾਰਨ
- b) Neurological in nature / ਨਿਊਰੋਲੋਜੀਕਲ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਦੀਆਂ
- c) Temporary and self-resolving / ਅਸਥਾਈ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਠੀਕ ਹੋਣ ਵਾਲੀਆਂ
- d) Purely emotional in origin / ਕੇਵਲ ਭਾਵਨਾਤਮਕ ਮੂਲ ਦੀਆਂ
Correct Answer: b) Neurological in nature / ਨਿਊਰੋਲੋਜੀਕਲ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਦੀਆਂ
103. Down syndrome is most closely associated with: / ਡਾਊਨ ਸਿੰਡਰੋਮ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਕਿਸ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ?
- a) Hearing loss / ਸੁਣਨ ਦੀ ਕਮੀ
- b) Vision loss / ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦੀ ਕਮੀ
- c) Intellectual disability / ਬੌਧਿਕ ਅਸਮਰੱਥਾ
- d) Speech impairment only / ਕੇਵਲ ਬੋਲੀ ਦੀ ਅਸਮਰੱਥਾ
Correct Answer: c) Intellectual disability / ਬੌਧਿਕ ਅਸਮਰੱਥਾ
104. ADHD primarily affects: / ADHD ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕਿਸ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ?
- a) Attention, impulse control, and behavior / ਧਿਆਨ, ਨਿਯੰਤਰਣ ਅਤੇ ਵਿਵਹਾਰ
- b) Vision / ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ
- c) Hearing / ਸੁਣਨ
- d) Limb movement only / ਕੇਵਲ ਅੰਗਾਂ ਦੀ ਗਤੀ
Correct Answer: a) Attention, impulse control, and behavior / ਧਿਆਨ, ਨਿਯੰਤਰਣ ਅਤੇ ਵਿਵਹਾਰ
105. Inclusive classrooms must be designed to address: / ਸਮਾਵੇਸ਼ੀ ਕਲਾਸਰੂਮ ਕਿਸ ਲਈ ਤਿਆਰ ਕੀਤੇ ਜਾਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ?
- a) Only one type of disability / ਕੇਵਲ ਇੱਕ ਕਿਸਮ ਦੀ ਅਸਮਰੱਥਾ
- b) Diverse learning needs and disabilities / ਵਿਭਿੰਨ ਸਿੱਖਣ ਲੋੜਾਂ ਅਤੇ ਅਸਮਰੱਥਾਵਾਂ
- c) No disability at all / ਕੋਈ ਅਸਮਰੱਥਾ ਨਹੀਂ
- d) Only physical disabilities / ਕੇਵਲ ਸਰੀਰਕ ਅਸਮਰੱਥਾਵਾਂ
Correct Answer: b) Diverse learning needs and disabilities / ਵਿਭਿੰਨ ਸਿੱਖਣ ਲੋੜਾਂ ਅਤੇ ਅਸਮਰੱਥਾਵਾਂ
106. IEP stands for: / IEP ਦਾ ਅਰਥ ਕੀ ਹੈ?
- a) Individualized Education Plan / Program / ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਸਿੱਖਿਆ ਯੋਜਨਾ / ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ
- b) Inclusive Education Policy / ਸਮਾਵੇਸ਼ੀ ਸਿੱਖਿਆ ਨੀਤੀ
- c) Individual Evaluation Plan / ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਮੁਲਾਂਕਣ ਯੋਜਨਾ
- d) None of the above / ਉਪਰੋਕਤ ਵਿੱਚੋਂ ਕੋਈ ਨਹੀਂ
Correct Answer: a) Individualized Education Plan / Program
107. UDL stands for: / UDL ਦਾ ਕੀ ਅਰਥ ਹੈ?
- a) Uniform Design Learning / ਇਕਸਾਰ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਲਰਨਿੰਗ
- b) Universal Design for Learning / ਸਰਵਵਿਆਪਕ ਸਿੱਖਣ ਡਿਜ਼ਾਈਨ
- c) Unique Design Learning / ਵਿਲੱਖਣ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਲਰਨਿੰਗ
- d) None of the above / ਕੋਈ ਵੀ ਨਹੀਂ
Correct Answer: b) Universal Design for Learning / ਸਰਵਵਿਆਪਕ ਸਿੱਖਣ ਡਿਜ਼ਾਈਨ
108. Curriculum adaptation means: / ਪਾਠਕ੍ਰਮ ਅਨੁਕੂਲਨ ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ:
- a) Making no changes to the curriculum / ਪਾਠਕ੍ਰਮ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਬਦਲਾਅ ਨਾ ਕਰਨਾ
- b) Modifying content, methods, or materials to meet learner needs / ਸਿੱਖਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀਆਂ ਲੋੜਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਕਰਨ ਲਈ ਸਮੱਗਰੀ, ਵਿਧੀਆਂ ਜਾਂ ਸਾਧਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸੋਧ
- c) Removing students from class / ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਕਲਾਸ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਕੱਢਣਾ
- d) Ignoring learner needs / ਸਿੱਖਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀਆਂ ਲੋੜਾਂ ਨੂੰ ਨਜ਼ਰਅੰਦਾਜ਼ ਕਰਨਾ
Correct Answer: b) Modifying content, methods, or materials to meet learner needs
109. Which of the following is an example of assistive technology? / ਹੇਠਾਂ ਦਿੱਤਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕਿਹੜਾ ਸਹਾਇਕ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਦੀ ਉਦਾਹਰਨ ਹੈ?
- a) Blackboard / ਬਲੈਕਬੋਰਡ
- b) Braille device/screen reader / ਬਰੇਲ ਮਸ਼ੀਨ/ਸਕਰੀਨ ਰੀਡਰ
- c) Chalk / ਚਾਕ
- d) Ordinary notebook / ਸਾਧਾਰਨ ਨੋਟਬੁੱਕ
Correct Answer: b) Braille device/screen reader
110. A resource room in special education is: / ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸਿੱਖਿਆ ਵਿੱਚ ਰਿਸੋਰਸ ਰੂਮ ਕੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ?
- a) A playground / ਖੇਡ ਦਾ ਮੈਦਾਨ
- b) A support classroom where CWSN receive specialized help / ਇੱਕ ਸਹਾਇਕ ਕਲਾਸਰੂਮ ਜਿੱਥੇ CWSN ਨੂੰ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਮਦਦ ਮਿਲਦੀ ਹੈ
- c) A library / ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀ
- d) A science laboratory / ਵਿਗਿਆਨ ਪ੍ਰਯੋਗਸ਼ਾਲਾ
Correct Answer: b) A support classroom where CWSN receive specialized help
111. An IEP (Individualized Education Plan) includes: / IEP ਵਿੱਚ ਕੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ?
- a) Goals only / ਕੇਵਲ ਟੀਚੇ
- b) Strategies only / ਕੇਵਲ ਰਣਨੀਤੀਆਂ
- c) Evaluation only / ਕੇਵਲ ਮੁਲਾਂਕਣ
- d) Goals, strategies, and evaluation together / ਟੀਚੇ, ਰਣਨੀਤੀਆਂ ਅਤੇ ਮੁਲਾਂਕਣ ਇਕੱਠੇ
Correct Answer: d) Goals, strategies, and evaluation together
112. Assistive technology in special education primarily helps: / ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸਿੱਖਿਆ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਕ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕਿਸਦੀ ਮਦਦ ਕਰਦੀ ਹੈ?
- a) Only teachers / ਕੇਵਲ ਅਧਿਆਪਕਾਂ ਦੀ
- b) CWSN by enhancing learning access / CWSN ਦੀ ਸਿੱਖਣ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਵਧਾ ਕੇ
- c) Administrative staff / ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨਿਕ ਸਟਾਫ
- d) Only examination processes / ਕੇਵਲ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆਵਾਂ
Correct Answer: b) CWSN by enhancing learning access
113. Formative assessment means: / ਰਚਨਾਤਮਕ ਮੁਲਾਂਕਣ (formative assessment) ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ:
- a) A final, end-of-term examination / ਸੈਸ਼ਨ ਦੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਅੰਤਿਮ ਪ੍ਰੀਖਿਆ
- b) Continuous assessment during the learning process / ਸਿੱਖਣ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਦੌਰਾਨ ਨਿਰੰਤਰ ਮੁਲਾਂਕਣ
- c) No assessment at all / ਕੋਈ ਮੁਲਾਂਕਣ ਨਹੀਂ
- d) Assessment based only on marks / ਕੇਵਲ ਅੰਕਾਂ 'ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਮੁਲਾਂਕਣ
Correct Answer: b) Continuous assessment during the learning process
114. Differentiated instruction means: / ਵਿਭਿੰਨ ਨਿਰਦੇਸ਼ਨ (differentiated instruction) ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ:
- a) Same teaching approach for all / ਸਭ ਲਈ ਇੱਕੋ ਜਿਹਾ ਅਧਿਆਪਨ
- b) Adapting teaching content, process, and product to individual needs / ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਲੋੜਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਅਧਿਆਪਨ ਸਮੱਗਰੀ, ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਅਤੇ ਨਤੀਜੇ ਅਨੁਕੂਲਿਤ ਕਰਨਾ
- c) Providing no instruction / ਕੋਈ ਨਿਰਦੇਸ਼ ਨਾ ਦੇਣਾ
- d) Using only lecture method / ਕੇਵਲ ਲੈਕਚਰ ਵਿਧੀ
Correct Answer: b) Adapting teaching content, process, and product to individual needs
115. The use of ICT in special education primarily helps in: / ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸਿੱਖਿਆ ਵਿੱਚ ICT ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕਿਸ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦੀ ਹੈ?
- a) Reducing access to learning / ਸਿੱਖਣ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਘਟਾਉਣ ਵਿੱਚ
- b) Increasing accessibility and participation of CWSN / CWSN ਦੀ ਪਹੁੰਚ ਅਤੇ ਭਾਗੀਦਾਰੀ ਵਧਾਉਣ ਵਿੱਚ
- c) Limiting learning opportunities / ਸਿੱਖਣ ਦੇ ਮੌਕੇ ਸੀਮਤ ਕਰਨਾ
- d) Ignoring learner needs / ਸਿੱਖਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀਆਂ ਲੋੜਾਂ ਨੂੰ ਨਜ਼ਰਅੰਦਾਜ਼ ਕਰਨਾ
Correct Answer: b) Increasing accessibility and participation of CWSN
116. The primary role of a teacher in an inclusive classroom is that of a: / ਸਮਾਵੇਸ਼ੀ ਕਲਾਸਰੂਮ ਵਿੱਚ ਅਧਿਆਪਕ ਦੀ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਕੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ?
- a) Passive observer / ਨਿਸ਼ਕਿਰਿਆ ਨਿਰੀਖਕ
- b) Facilitator of learning / ਸਿੱਖਣ ਦਾ ਸਹਾਇਕ
- c) Observer only / ਕੇਵਲ ਨਿਰੀਖਕ
- d) Strict controller / ਸਖਤ ਨਿਯੰਤਰਕ
Correct Answer: b) Facilitator of learning / ਸਿੱਖਣ ਦਾ ਸਹਾਇਕ
117. Inclusive assessment should be: / ਸਮਾਵੇਸ਼ੀ ਮੁਲਾਂਕਣ ਕਿਹੋ ਜਿਹਾ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ?
- a) Rigid and uniform / ਸਖਤ ਅਤੇ ਇਕਸਾਰ
- b) Flexible and adapted to individual needs / ਲਚਕਦਾਰ ਅਤੇ ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਲੋੜਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਅਨੁਕੂਲਿਤ
- c) Based on only standardized tests / ਕੇਵਲ ਮਾਨਕੀਕ੍ਰਿਤ ਟੈਸਟਾਂ 'ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ
- d) Identical for all learners / ਸਾਰੇ ਸਿੱਖਣ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ ਇੱਕੋ ਜਿਹਾ
Correct Answer: b) Flexible and adapted to individual needs
118. Simplifying content, modifying activities, or adjusting materials for a learner is termed: / ਸਮੱਗਰੀ ਸਰਲ ਕਰਨਾ, ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਬਦਲਣਾ ਜਾਂ ਸਾਧਨ ਅਨੁਕੂਲਿਤ ਕਰਨਾ ਕੀ ਕਹਾਉਂਦਾ ਹੈ?
- a) Evaluation / ਮੁਲਾਂਕਣ
- b) Curriculum adaptation / ਪਾਠਕ੍ਰਮ ਅਨੁਕੂਲਨ
- c) Segregation / ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕਰਨਾ
- d) Summative assessment / ਸੰਚਿਤ ਮੁਲਾਂਕਣ
Correct Answer: b) Curriculum adaptation / ਪਾਠਕ੍ਰਮ ਅਨੁਕੂਲਨ
119. A student with visual impairment using a screen reader demonstrates the use of: / ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਅਸਮਰੱਥਾ ਵਾਲਾ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਸਕਰੀਨ ਰੀਡਰ ਵਰਤਦਾ ਹੈ, ਇਹ ਕਿਸ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ?
- a) Curriculum adaptation / ਪਾਠਕ੍ਰਮ ਅਨੁਕੂਲਨ
- b) Assistive technology / ਸਹਾਇਕ ਤਕਨਾਲੋਜੀ
- c) IEP goal-setting / IEP ਟੀਚਾ
- d) UDL principle / UDL ਸਿਧਾਂਤ
Correct Answer: b) Assistive technology / ਸਹਾਇਕ ਤਕਨਾਲੋਜੀ
120. An IEP must be reviewed: / IEP ਦੀ ਸਮੀਖਿਆ ਕਦੋਂ ਕੀਤੀ ਜਾਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ?
- a) Once, at the time of admission / ਇੱਕ ਵਾਰ, ਦਾਖਲੇ ਦੇ ਸਮੇਂ
- b) Regularly and periodically / ਨਿਯਮਿਤ ਅਤੇ ਸਮੇਂ-ਸਮੇਂ 'ਤੇ
- c) Never after creation / ਬਣਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕਦੇ ਨਹੀਂ
- d) Only rarely, when problems arise / ਬਹੁਤ ਘੱਟ, ਜਦੋਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਆਉਣ
Correct Answer: b) Regularly and periodically / ਨਿਯਮਿਤ ਅਤੇ ਸਮੇਂ-ਸਮੇਂ 'ਤੇ
Answer Key: (Questions 121-150)
121. Portfolio assessment for CWSN primarily focuses on: / CWSN ਲਈ ਪੋਰਟਫੋਲੀਓ ਮੁਲਾਂਕਣ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕਿਸ 'ਤੇ ਕੇਂਦ੍ਰਿਤ ਹੈ?
- a) One-time performance measurement / ਇਕ ਵਾਰੀ ਕਾਰਗੁਜ਼ਾਰੀ ਮਾਪ
- b) Continuous progress and developmental growth / ਨਿਰੰਤਰ ਤਰੱਕੀ ਅਤੇ ਵਿਕਾਸਾਤਮਕ ਵਾਧਾ
- c) Standardized comparison with peers / ਸਾਥੀਆਂ ਨਾਲ ਮਾਨਕੀਕ੍ਰਿਤ ਤੁਲਨਾ
- d) IQ measurement only / ਕੇਵਲ IQ ਮਾਪ
Correct Answer: b) Continuous progress and developmental growth / ਨਿਰੰਤਰ ਤਰੱਕੀ ਅਤੇ ਵਿਕਾਸਾਤਮਕ ਵਾਧਾ
122. Which assessment approach focuses on ongoing evaluation during the instruction process? / ਕਿਹੜੀ ਮੁਲਾਂਕਣ ਪਹੁੰਚ ਨਿਰਦੇਸ਼ਨ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਦੌਰਾਨ ਚੱਲ ਰਹੇ ਮੁਲਾਂਕਣ 'ਤੇ ਕੇਂਦ੍ਰਿਤ ਹੈ?
- a) Summative assessment / ਸੰਚਿਤ ਮੁਲਾਂਕਣ
- b) Formative assessment / ਰਚਨਾਤਮਕ ਮੁਲਾਂਕਣ
- c) Diagnostic assessment / ਨਿਦਾਨਾਤਮਕ ਮੁਲਾਂਕਣ
- d) Norm-referenced assessment / ਨਿਯਮ-ਸੰਦਰਭ ਮੁਲਾਂਕਣ
Correct Answer: b) Formative assessment / ਰਚਨਾਤਮਕ ਮੁਲਾਂਕਣ
123. The primary purpose of criterion-referenced testing in CWSN assessment is to: / CWSN ਮੁਲਾਂਕਣ ਵਿੱਚ ਮਾਪਦੰਡ-ਸੰਦਰਭ ਪਰੀਖਣ (criterion-referenced testing) ਦਾ ਮੁੱਖ ਉਦੇਸ਼ ਕੀ ਹੈ?
- a) Compare a child's performance with peers / ਬੱਚੇ ਦੀ ਕਾਰਗੁਜ਼ਾਰੀ ਦੀ ਸਾਥੀਆਂ ਨਾਲ ਤੁਲਨਾ ਕਰਨਾ
- b) Rank students / ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੀ ਦਰਜਾਬੰਦੀ ਕਰਨਾ
- c) Measure mastery of specific skills against defined criteria / ਨਿਰਧਾਰਿਤ ਮਾਪਦੰਡਾਂ ਦੇ ਅਧਾਰ 'ਤੇ ਖਾਸ ਕੌਸ਼ਲਾਂ ਦੀ ਮੁਹਾਰਤ ਮਾਪਣਾ
- d) Determine overall IQ level / ਸਮੁੱਚੇ IQ ਪੱਧਰ ਦਾ ਪਤਾ ਲਗਾਉਣਾ
Correct Answer: c) Measure mastery of specific skills against defined criteria / ਨਿਰਧਾਰਿਤ ਮਾਪਦੰਡਾਂ ਦੇ ਅਧਾਰ 'ਤੇ ਖਾਸ ਕੌਸ਼ਲਾਂ ਦੀ ਮੁਹਾਰਤ ਮਾਪਣਾ
124. Dynamic assessment is mainly based on: / ਗਤੀਸ਼ੀਲ ਮੁਲਾਂਕਣ (dynamic assessment) ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕਿਸ 'ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਹੈ?
- a) Static intelligence measurement / ਸਥਿਰ ਬੁੱਧੀ ਮਾਪ
- b) Behaviorist reinforcement theory / ਵਿਵਹਾਰਵਾਦੀ ਮਜ਼ਬੂਤੀਕਰਨ ਸਿਧਾਂਤ
- c) Vygotsky's Zone of Proximal Development (ZPD) / ਵਾਈਗੋਟਸਕੀ ਦਾ ਸਮੀਪਵਰਤੀ ਵਿਕਾਸ ਖੇਤਰ (ZPD)
- d) Psychoanalytic theory / ਮਨੋਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਸਿਧਾਂਤ
Correct Answer: c) Vygotsky's Zone of Proximal Development (ZPD) / ਵਾਈਗੋਟਸਕੀ ਦਾ ਸਮੀਪਵਰਤੀ ਵਿਕਾਸ ਖੇਤਰ (ZPD)
125. The formal Continuous and Comprehensive Evaluation (CCE) framework in India was developed and recommended by: / ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਰਸਮੀ ਨਿਰੰਤਰ ਅਤੇ ਵਿਆਪਕ ਮੁਲਾਂਕਣ (CCE) ਦੇ ਢਾਂਚੇ ਨੂੰ ਵਿਕਸਿਤ ਅਤੇ ਇਸ ਦੀ ਸਿਫਾਰਸ਼ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਕੌਣ ਹੈ?
- a) University Grants Commission (UGC) / ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਗ੍ਰਾਂਟਸ ਕਮਿਸ਼ਨ (UGC)
- b) National Council of Educational Research and Training (NCERT) / ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸਿੱਖਿਅਕ ਖੋਜ ਅਤੇ ਸਿਖਲਾਈ ਪਰਿਸ਼ਦ (NCERT)
- c) Kothari Commission (1964-66) / ਕੋਠਾਰੀ ਕਮਿਸ਼ਨ (1964-66)
- d) National Knowledge Commission / ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਗਿਆਨ ਕਮਿਸ਼ਨ
Correct Answer: b) National Council of Educational Research and Training (NCERT) / ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸਿੱਖਿਅਕ ਖੋਜ ਅਤੇ ਸਿਖਲਾਈ ਪਰਿਸ਼ਦ (NCERT)
126. Which tool is most commonly used in CCE for continuous assessment of CWSN? / CWSN ਦੇ ਨਿਰੰਤਰ ਮੁਲਾਂਕਣ ਲਈ CCE ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕਿਹੜਾ ਔਜ਼ਾਰ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ?
- a) A single end-of-year board examination / ਇੱਕ ਸਾਲਾਨਾ ਬੋਰਡ ਪ੍ਰੀਖਿਆ
- b) Portfolio-based assessment / ਪੋਰਟਫੋਲੀਓ-ਅਧਾਰਿਤ ਮੁਲਾਂਕਣ
- c) IQ test only / ਕੇਵਲ IQ ਟੈਸਟ
- d) Aptitude test only / ਕੇਵਲ ਯੋਗਤਾ ਟੈਸਟ
Correct Answer: b) Portfolio-based assessment / ਪੋਰਟਫੋਲੀਓ-ਅਧਾਰਿਤ ਮੁਲਾਂਕਣ
127. CCE focuses more on: / CCE ਕਿਸ 'ਤੇ ਵਧੇਰੇ ਧਿਆਨ ਕੇਂਦਰਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ?
- a) The final product of learning only / ਕੇਵਲ ਸਿੱਖਣ ਦੇ ਅੰਤਿਮ ਨਤੀਜੇ 'ਤੇ
- b) The process of learning over time / ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਾਲ ਸਿੱਖਣ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ 'ਤੇ
- c) Final results only / ਕੇਵਲ ਅੰਤਿਮ ਨਤੀਜਿਆਂ 'ਤੇ
- d) Inter-student competition / ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਵਿਚਕਾਰ ਮੁਕਾਬਲੇ 'ਤੇ
Correct Answer: b) The process of learning over time / ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਾਲ ਸਿੱਖਣ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ 'ਤੇ
128. Which ICT tool is best suited for conducting real-time formative assessment in inclusive classrooms? / ਸਮਾਵੇਸ਼ੀ ਕਲਾਸਰੂਮਾਂ ਵਿੱਚ ਅਸਲ ਸਮੇਂ ਦੇ ਰਚਨਾਤਮਕ ਮੁਲਾਂਕਣ ਲਈ ਕਿਹੜਾ ICT ਔਜ਼ਾਰ ਸਭ ਤੋਂ ਢੁੱਕਵਾਂ ਹੈ?
- a) Printed question papers / ਛਪੇ ਹੋਏ ਪ੍ਰਸ਼ਨ ਪੱਤਰ
- b) Learning Management Systems (LMS) with interactive features / ਲਰਨਿੰਗ ਮੈਨੇਜਮੈਂਟ ਸਿਸਟਮ (LMS) ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੰਟਰੈਕਟਿਵ ਸੁਵਿਧਾਵਾਂ ਹੋਣ
- c) Traditional chalkboard teaching / ਰਵਾਇਤੀ ਬਲੈਕਬੋਰਡ ਅਧਿਆਪਨ
- d) Conventional report cards / ਰਵਾਇਤੀ ਰਿਪੋਰਟ ਕਾਰਡ
Correct Answer: b) Learning Management Systems (LMS) with interactive features / ਲਰਨਿੰਗ ਮੈਨੇਜਮੈਂਟ ਸਿਸਟਮ (LMS) ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੰਟਰੈਕਟਿਵ ਸੁਵਿਧਾਵਾਂ ਹੋਣ
129. In ICT-based assessment, adaptive testing refers to: / ICT-ਆਧਾਰਿਤ ਮੁਲਾਂਕਣ ਵਿੱਚ, ਅਨੁਕੂਲ ਪਰੀਖਣ (adaptive testing) ਦਾ ਅਰਥ ਕੀ ਹੈ?
- a) Administering identical questions to all learners / ਸਾਰੇ ਸਿੱਖਣ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਇੱਕੋ ਜਿਹੇ ਸਵਾਲ ਦੇਣਾ
- b) Questions dynamically adjusted according to the learner's performance / ਸਿੱਖਣ ਵਾਲੇ ਦੀ ਕਾਰਗੁਜ਼ਾਰੀ ਅਨੁਸਾਰ ਸਵਾਲ ਗਤੀਸ਼ੀਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਅਨੁਕੂਲਿਤ ਕਰਨਾ
- c) Using only subjective questions / ਕੇਵਲ ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਸਵਾਲ ਵਰਤਣਾ
- d) Manual evaluation by teachers only / ਕੇਵਲ ਅਧਿਆਪਕਾਂ ਦੁਆਰਾ ਹੱਥੀਂ ਮੁਲਾਂਕਣ
Correct Answer: b) Questions dynamically adjusted according to the learner's performance / ਸਿੱਖਣ ਵਾਲੇ ਦੀ ਕਾਰਗੁਜ਼ਾਰੀ ਅਨੁਸਾਰ ਸਵਾਲ ਗਤੀਸ਼ੀਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਅਨੁਕੂਲਿਤ ਕਰਨਾ
130. Functional Behaviour Assessment (FBA) is used to: / ਕਾਰਜਾਤਮਕ ਵਿਵਹਾਰ ਮੁਲਾਂਕਣ (FBA) ਕਿਸ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ?
- a) Measure IQ / IQ ਮਾਪਣਾ
- b) Identify the causes and functions of challenging behaviour / ਚੁਣੌਤੀਪੂਰਨ ਵਿਵਹਾਰ ਦੇ ਕਾਰਨਾਂ ਅਤੇ ਕਾਰਜਾਂ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕਰਨਾ
- c) Teach academic curriculum / ਅਕਾਦਮਿਕ ਪਾਠਕ੍ਰਮ ਪੜ੍ਹਾਉਣਾ
- d) Grade students / ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਗ੍ਰੇਡ ਦੇਣਾ
Correct Answer: b) Identify the causes and functions of challenging behaviour / ਚੁਣੌਤੀਪੂਰਨ ਵਿਵਹਾਰ ਦੇ ਕਾਰਨਾਂ ਅਤੇ ਕਾਰਜਾਂ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕਰਨਾ
131. Which factor is most crucial for effective management of a diverse group of CWSN? / CWSN ਦੇ ਵਿਭਿੰਨ ਸਮੂਹ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਕਾਰਕ ਕਿਹੜਾ ਹੈ?
- a) Ignoring individual needs / ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਲੋੜਾਂ ਨੂੰ ਨਜ਼ਰਅੰਦਾਜ਼ ਕਰਨਾ
- b) Collaboration between teachers, parents, and support professionals / ਅਧਿਆਪਕਾਂ, ਮਾਪਿਆਂ ਅਤੇ ਸਹਾਇਕ ਪੇਸ਼ੇਵਰਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਸਹਿਯੋਗ
- c) Strict discipline as the only strategy / ਕੇਵਲ ਸਖ਼ਤ ਅਨੁਸ਼ਾਸਨ ਦੀ ਰਣਨੀਤੀ
- d) Rigid, inflexible planning / ਕਠੋਰ, ਗੈਰ-ਲਚਕਦਾਰ ਯੋਜਨਾਬੰਦੀ
Correct Answer: b) Collaboration between teachers, parents, and support professionals / ਅਧਿਆਪਕਾਂ, ਮਾਪਿਆਂ ਅਤੇ ਸਹਾਇਕ ਪੇਸ਼ੇਵਰਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਸਹਿਯੋਗ
132. High Support Needs (HSN) learners primarily require: / ਉੱਚ ਸਹਾਇਤਾ ਲੋੜਾਂ (HSN) ਵਾਲੇ ਸਿੱਖਣ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਮੁੱਢਲੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕੀ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ?
- a) Only occasional assistance / ਕੇਵਲ ਕਦੇ-ਕਦਾਈਂ ਮਦਦ
- b) Minimal supervision / ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਨਿਗਰਾਨੀ
- c) Intensive and continuous specialized support / ਤੀਬਰ ਅਤੇ ਨਿਰੰਤਰ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸਹਾਇਤਾ
- d) No special support at all / ਕੋਈ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸਹਾਇਤਾ ਨਹੀਂ
Correct Answer: c) Intensive and continuous specialized support / ਤੀਬਰ ਅਤੇ ਨਿਰੰਤਰ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸਹਾਇਤਾ
133. The most appropriate first step in referral services for a child with special needs is: / ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਲੋੜਾਂ ਵਾਲੇ ਬੱਚੇ ਲਈ ਰੈਫਰਲ ਸੇਵਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਢੁੱਕਵਾਂ ਪਹਿਲਾ ਕਦਮ ਕਿਹੜਾ ਹੈ?
- a) Direct placement in a special school / ਸਿੱਧੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲਾ
- b) Immediate medication / ਤੁਰੰਤ ਦਵਾਈ
- c) Identification and screening / ਪਛਾਣ ਅਤੇ ਸਕ੍ਰੀਨਿੰਗ
- d) Issuing a final diagnostic report / ਅੰਤਿਮ ਨਿਦਾਨ ਰਿਪੋਰਟ ਜਾਰੀ ਕਰਨਾ
Correct Answer: c) Identification and screening / ਪਛਾਣ ਅਤੇ ਸਕ੍ਰੀਨਿੰਗ
134. Referral services in special education primarily aim to: / ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸਿੱਖਿਆ ਵਿੱਚ ਰੈਫਰਲ ਸੇਵਾਵਾਂ ਦਾ ਮੁੱਖ ਉਦੇਸ਼ ਕੀ ਹੈ?
- a) Label and categorize children / ਬੱਚਿਆਂ 'ਤੇ ਲੇਬਲ ਲਗਾਉਣਾ ਅਤੇ ਸ਼੍ਰੇਣੀਬੱਧ ਕਰਨਾ
- b) Provide access to specialized assessment and intervention support / ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਮੁਲਾਂਕਣ ਅਤੇ ਦਖਲਅੰਦਾਜ਼ੀ ਸਹਾਇਤਾ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਨਾ
- c) Reduce the school's administrative workload / ਸਕੂਲ ਦੇ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨਿਕ ਕੰਮ ਦਾ ਬੋਝ ਘਟਾਉਣਾ
- d) Delay appropriate intervention / ਉਚਿਤ ਦਖਲਅੰਦਾਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਦੇਰੀ ਕਰਨਾ
Correct Answer: b) Provide access to specialized assessment and intervention support / ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਮੁਲਾਂਕਣ ਅਤੇ ਦਖਲਅੰਦਾਜ਼ੀ ਸਹਾਇਤਾ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਨਾ
135. Which therapeutic approach focuses on modifying maladaptive behaviour through systematic reinforcement and behaviour analysis? / ਕਿਹੜੀ ਉਪਚਾਰਕ ਪਹੁੰਚ ਯੋਜਨਾਬੱਧ ਮਜਬੂਤੀ ਅਤੇ ਵਿਵਹਾਰ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਰਾਹੀਂ ਅਣਉਚਿਤ ਵਿਵਹਾਰ ਬਦਲਣ 'ਤੇ ਕੇਂਦ੍ਰਿਤ ਹੈ?
- a) Psychoanalytic therapy / ਮਨੋਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਉਪਚਾਰ
- b) Humanistic therapy / ਮਾਨਵਵਾਦੀ ਉਪਚਾਰ
- c) Behaviour therapy (Applied Behaviour Analysis) / ਵਿਵਹਾਰ ਉਪਚਾਰ (ਅਪਲਾਈਡ ਬਿਹੇਵੀਅਰ ਅਨੈਲਿਸਿਸ)
- d) Play therapy / ਖੇਡ ਉਪਚਾਰ
Correct Answer: c) Behaviour therapy (Applied Behaviour Analysis) / ਵਿਵਹਾਰ ਉਪਚਾਰ (ਅਪਲਾਈਡ ਬਿਹੇਵੀਅਰ ਅਨੈਲਿਸਿਸ)
136. Special education primarily aims to: / ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸਿੱਖਿਆ ਦਾ ਮੁੱਖ ਉਦੇਸ਼ ਕੀ ਹੈ?
- a) Teach only gifted students / ਕੇਵਲ ਹੋਣਹਾਰ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹਾਉਣਾ
- b) Meet the diverse learning needs of CWSN / CWSN ਦੀਆਂ ਵਿਭਿੰਨ ਸਿੱਖਣ ਲੋੜਾਂ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨਾ
- c) Focus only on physical disabilities / ਕੇਵਲ ਸਰੀਰਕ ਅਸਮਰੱਥਾਵਾਂ 'ਤੇ ਧਿਆਨ ਦੇਣਾ
- d) Replace general education / ਆਮ ਸਿੱਖਿਆ ਦੀ ਥਾਂ ਲੈਣੀ
Correct Answer: b) Meet the diverse learning needs of CWSN / CWSN ਦੀਆਂ ਵਿਭਿੰਨ ਸਿੱਖਣ ਲੋੜਾਂ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨਾ
137. The scope of special education includes: / ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸਿੱਖਿਆ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ:
- a) Only academics / ਕੇਵਲ ਅਕਾਦਮਿਕ
- b) Only therapy / ਕੇਵਲ ਥੈਰੇਪੀ
- c) Academic, social, and vocational aspects / ਅਕਾਦਮਿਕ, ਸਮਾਜਿਕ ਅਤੇ ਕਿੱਤਾਮੁਖੀ ਪਹਿਲੂ
- d) None of the above / ਉਪਰੋਕਤ ਵਿੱਚੋਂ ਕੋਈ ਨਹੀਂ
Correct Answer: c) Academic, social, and vocational aspects / ਅਕਾਦਮਿਕ, ਸਮਾਜਿਕ ਅਤੇ ਕਿੱਤਾਮੁਖੀ ਪਹਿਲੂ
138. Special education focuses primarily on: / ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸਿੱਖਿਆ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕਿਸ 'ਤੇ ਕੇਂਦ੍ਰਿਤ ਹੈ?
- a) Uniform teaching / ਇੱਕਸਾਰ ਅਧਿਆਪਨ
- b) Only examinations / ਕੇਵਲ ਪ੍ਰੀਖਿਆਵਾਂ
- c) Individual differences / ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਅੰਤਰ
- d) Only discipline / ਕੇਵਲ ਅਨੁਸ਼ਾਸਨ
Correct Answer: c) Individual differences / ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਅੰਤਰ
139. Action research is: / ਕਿਰਿਆ ਖੋਜ (action research) ਕੀ ਹੈ?
- a) Purely theoretical study / ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਿਧਾਂਤਕ ਅਧਿਐਨ
- b) Classroom-based research to solve teaching problems / ਅਧਿਆਪਨ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਹੱਲ ਕਰਨ ਲਈ ਕਲਾਸਰੂਮ-ਅਧਾਰਿਤ ਖੋਜ
- c) A laboratory experiment / ਇੱਕ ਪ੍ਰਯੋਗਸ਼ਾਲਾ ਪ੍ਰਯੋਗ
- d) A government survey / ਇੱਕ ਸਰਕਾਰੀ ਸਰਵੇਖਣ
Correct Answer: b) Classroom-based research to solve teaching problems / ਅਧਿਆਪਨ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਹੱਲ ਕਰਨ ਲਈ ਕਲਾਸਰੂਮ-ਅਧਾਰਿਤ ਖੋਜ
140. Inclusive education primarily promotes: / ਸਮਾਵੇਸ਼ੀ ਸਿੱਖਿਆ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕਿਸ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਦੀ ਹੈ?
- a) Segregation / ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕਰਨਾ
- b) Equality and participation for all learners / ਸਾਰੇ ਸਿੱਖਣ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ ਸਮਾਨਤਾ ਅਤੇ ਭਾਗੀਦਾਰੀ
- c) Isolation / ਇਕਾਂਤਵਾਸ
- d) Competition only / ਕੇਵਲ ਮੁਕਾਬਲਾ
Correct Answer: b) Equality and participation for all learners / ਸਾਰੇ ਸਿੱਖਣ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ ਸਮਾਨਤਾ ਅਤੇ ਭਾਗੀਦਾਰੀ
141. The main objective of special education is: / ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸਿੱਖਿਆ ਦਾ ਮੁੱਖ ਉਦੇਸ਼ ਕੀ ਹੈ?
- a) Individual growth and development / ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਤਰੱਕੀ
- b) Competition / ਮੁਕਾਬਲਾ
- c) Ranking students / ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੀ ਦਰਜਾਬੰਦੀ
- d) Standardization / ਮਾਨਕੀਕਰਨ
Correct Answer: a) Individual growth and development / ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਤਰੱਕੀ
142. Integrated education differs from inclusive education in: / ਏਕੀਕ੍ਰਿਤ ਸਿੱਖਿਆ ਸਮਾਵੇਸ਼ੀ ਸਿੱਖਿਆ ਤੋਂ ਕਿਸ ਪੱਖੋਂ ਵੱਖਰੀ ਹੈ?
- a) Teacher role / ਅਧਿਆਪਕ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ
- b) Curriculum / ਪਾਠਕ੍ਰਮ
- c) Level of support / ਸਹਾਇਤਾ ਦਾ ਪੱਧਰ
- d) All of the above / ਸਾਰੇ ਹੀ
Correct Answer: d) All of the above / ਸਾਰੇ ਹੀ
143. A school admits CWSN but provides no additional support or adaptations. This reflects: / ਇੱਕ ਸਕੂਲ CWSN ਨੂੰ ਦਾਖਲ ਤਾਂ ਕਰਦਾ ਹੈ ਪਰ ਕੋਈ ਵਾਧੂ ਸਹਾਇਤਾ ਜਾਂ ਅਨੁਕੂਲਨ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦਾ। ਇਹ ਕਿਸ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਬਿੰਬ ਹੈ?
- a) Inclusion / ਸਮਾਵੇਸ਼ਣ
- b) Integration / ਏਕੀਕ੍ਰਿਤ
- c) Segregation / ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕਰਨਾ
- d) Exclusion / ਬਾਹਰ ਕਰਨਾ
Correct Answer: b) Integration / ਏਕੀਕ੍ਰਿਤ
144. Which situation best represents inclusive education? / ਕਿਹੜੀ ਸਥਿਤੀ ਸਮਾਵੇਸ਼ੀ ਸਿੱਖਿਆ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਉਦਾਹਰਨ ਹੈ?
- a) Separate classroom for CWSN / CWSN ਲਈ ਵੱਖਰਾ ਕਲਾਸਰੂਮ
- b) Same classroom with appropriate adaptations / ਉਚਿਤ ਅਨੁਕੂਲਨ ਨਾਲ ਉਹੀ ਕਲਾਸਰੂਮ
- c) No schooling / ਕੋਈ ਸਕੂਲੀ ਸਿੱਖਿਆ ਨਹੀਂ
- d) Only therapy, no academics / ਕੇਵਲ ਥੈਰੇਪੀ, ਕੋਈ ਅਕਾਦਮਿਕ ਨਹੀਂ
Correct Answer: b) Same classroom with appropriate adaptations / ਉਚਿਤ ਅਨੁਕੂਲਨ ਨਾਲ ਉਹੀ ਕਲਾਸਰੂਮ
145. A teacher modifies teaching methods and materials for diverse learners. This demonstrates: / ਇੱਕ ਅਧਿਆਪਕ ਵਿਭਿੰਨ ਸਿੱਖਣ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ ਅਧਿਆਪਨ ਵਿਧੀਆਂ ਅਤੇ ਸਮੱਗਰੀ ਬਦਲਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਕੀ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ?
- a) Traditional teaching / ਰਵਾਇਤੀ ਅਧਿਆਪਨ
- b) Inclusive practice / ਸਮਾਵੇਸ਼ੀ ਅਭਿਆਸ
- c) Segregation / ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕਰਨਾ
- d) Standardization / ਮਾਨਕੀਕਰਨ
Correct Answer: b) Inclusive practice / ਸਮਾਵੇਸ਼ੀ ਅਭਿਆਸ
146. Action research primarily helps teachers to: / ਕਿਰਿਆ ਖੋਜ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਅਧਿਆਪਕਾਂ ਦੀ ਕਿਸ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦੀ ਹੈ?
- a) Publish research papers only / ਕੇਵਲ ਖੋਜ ਪੱਤਰ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕਰਨਾ
- b) Identify and solve classroom problems / ਕਲਾਸਰੂਮ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਹੱਲ ਕਰਨਾ
- c) Avoid active teaching / ਸਰਗਰਮ ਅਧਿਆਪਨ ਤੋਂ ਬਚਣਾ
- d) Conduct large-scale surveys / ਵੱਡੇ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਸਰਵੇਖਣ ਕਰਨਾ
Correct Answer: b) Identify and solve classroom problems / ਕਲਾਸਰੂਮ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਹੱਲ ਕਰਨਾ
147. A major barrier to inclusive education is: / ਸਮਾਵੇਸ਼ੀ ਸਿੱਖਿਆ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਰੁਕਾਵਟ ਕਿਹੜੀ ਹੈ?
- a) Adequate teacher training / ਢੁੱਕਵੀਂ ਅਧਿਆਪਕ ਸਿਖਲਾਈ
- b) Flexible curriculum / ਲਚਕਦਾਰ ਪਾਠਕ੍ਰਮ
- c) Negative attitudes toward CWSN / CWSN ਪ੍ਰਤੀ ਨਕਾਰਾਤਮਕ ਰਵੱਈਆ
- d) Peer support / ਸਾਥੀਆਂ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ
Correct Answer: c) Negative attitudes toward CWSN / CWSN ਪ੍ਰਤੀ ਨਕਾਰਾਤਮਕ ਰਵੱਈਆ
148. Inclusive education requires: / ਸਮਾਵੇਸ਼ੀ ਸਿੱਖਿਆ ਲਈ ਕੀ ਲੋੜੀਂਦਾ ਹੈ?
- a) Fixed, rigid methods / ਸਥਿਰ, ਕਠੋਰ ਵਿਧੀਆਂ
- b) Flexible pedagogy / ਲਚਕਦਾਰ ਅਧਿਆਪਨ ਸ਼ਾਸਤਰ
- c) No advance planning / ਕੋਈ ਅਗਾਊਂ ਯੋਜਨਾਬੰਦੀ ਨਹੀਂ
- d) Same assessment for all / ਸਭ ਲਈ ਇੱਕੋ ਜਿਹਾ ਮੁਲਾਂਕਣ
Correct Answer: b) Flexible pedagogy / ਲਚਕਦਾਰ ਅਧਿਆਪਨ ਸ਼ਾਸਤਰ
149. Special education today emphasizes: / ਅੱਜ ਦੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸਿੱਖਿਆ ਕਿਸ 'ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦਿੰਦੀ ਹੈ?
- a) Isolation of CWSN / CWSN ਦਾ ਇਕਾਂਤਵਾਸ
- b) Participation and equity / ਭਾਗੀਦਾਰੀ ਅਤੇ ਸਮਾਨਤਾ
- c) Inter-student competition / ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਵਿਚਕਾਰ ਮੁਕਾਬਲਾ
- d) Elimination of differences / ਅੰਤਰਾਂ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰਨਾ
Correct Answer: b) Participation and equity / ਭਾਗੀਦਾਰੀ ਅਤੇ ਸਮਾਨਤਾ
150. Historically, special education services first developed from: / ਇਤਿਹਾਸਕ ਤੌਰ 'ਤੇ, ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸਿੱਖਿਆ ਸੇਵਾਵਾਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਿੱਥੋਂ ਵਿਕਸਿਤ ਹੋਈਆਂ?
- a) Digital learning technologies / ਡਿਜੀਟਲ ਸਿੱਖਣ ਤਕਨਾਲੋਜੀਆਂ
- b) Charity-based and philanthropic services / ਚੈਰਿਟੀ-ਅਧਾਰਿਤ ਅਤੇ ਪਰਉਪਕਾਰੀ ਸੇਵਾਵਾਂ
- c) Artificial intelligence tools / ਨਕਲੀ ਬੁੱਧੀਮਤਾ ਦੇ ਸਾਧਨ
- d) NEP 2020
Correct Answer: b) Charity-based and philanthropic services / ਚੈਰਿਟੀ-ਅਧਾਰਿਤ ਅਤੇ ਪਰਉਪਕਾਰੀ ਸੇਵਾਵਾਂ
