PSTET 2 SPECIAL EDUCATOR ANSWER KEY 2026 ( 91-150)

 

SEd-B Exam Answer Key - April 2026

SEd-B Exam Answer Key (Questions 91-120)

ਇਸ ਭਾਗ ਵਿੱਚ ਦਿਵਿਆਂਗ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰ (RPWD) ਐਕਟ 2016 ਅਤੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸਿੱਖਿਆ ਦੀਆਂ ਰਣਨੀਤੀਆਂ 'ਤੇ ਧਿਆਨ ਕੇਂਦਰਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਸਮਾਵੇਸ਼ੀ ਸਿੱਖਿਆ ਦਾ ਮੁੱਖ ਉਦੇਸ਼ ਹਰੇਕ ਬੱਚੇ ਦੀਆਂ ਵਿਲੱਖਣ ਲੋੜਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਪਾਠਕ੍ਰਮ ਵਿੱਚ ਬਦਲਾਅ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਸਹਾਇਕ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਕੇ ਸਿੱਖਣ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਨੂੰ ਸੁਗਮ ਬਣਾਉਣਾ ਹੈ।

This section focuses on the Rights of Persons with Disabilities (RPWD) Act 2016 and special education strategies. The primary goal of inclusive education is to adapt the curriculum to meet each child's unique needs and facilitate the learning process through the use of assistive technology.


91. The Rights of Persons with Disabilities (RPWD) Act was passed in India in: / ਦਿਵਿਯਾਗ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰ (RPWD) ਐਕਟ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਕਦੋਂ ਪਾਸ ਕੀਤਾ ਗਿਆ?

  • a) 2005
  • b) 2010
  • c) 2016
  • d) 2020

Correct Answer: c) 2016

92. Visual impairment includes: / ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਅਸਮਰੱਥਾ (visual impairment) ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ:

  • a) Blindness and low vision / ਅੰਧਾਪਣ ਅਤੇ ਘੱਟ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ
  • b) Hearing loss / ਸੁਣਨ ਦੀ ਕਮੀ
  • c) Autism Spectrum Disorder / ਔਟਿਜ਼ਮ ਸਪੈਕਟ੍ਰਮ ਵਿਕਾਰ
  • d) Dyslexia / ਡਿਸਲੈਕਸੀਆ

Correct Answer: a) Blindness and low vision / ਅੰਧਾਪਣ ਅਤੇ ਘੱਟ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ

93. Hearing impairment primarily affects: / ਸੁਣਨ ਦੀ ਅਸਮਰੱਥਾ (hearing impairment) ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕਿਸ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦੀ ਹੈ?

  • a) Vision / ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ
  • b) Hearing ability / ਸੁਣਨ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ
  • c) Limb movement / ਅੰਗਾਂ ਦੀ ਗਤੀ
  • d) General intelligence / ਆਮ ਬੁੱਧੀ

Correct Answer: b) Hearing ability / ਸੁਣਨ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ

94. Intellectual disability primarily involves: / ਬੌਧਿਕ ਅਸਮਰੱਥਾ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ?

  • a) Only physical issues / ਕੇਵਲ ਸਰੀਰਕ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ
  • b) Significant limitations in cognitive functioning and adaptive behavior / ਬੌਧਿਕ ਕਾਰਜਸ਼ੀਲਤਾ ਅਤੇ ਅਨੁਕੂਲ ਵਿਵਹਾਰ ਵਿੱਚ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸੀਮਾਵਾਂ
  • c) Hearing loss / ਸੁਣਨ ਦੀ ਕਮੀ
  • d) Vision loss / ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦੀ ਕਮੀ

Correct Answer: b) Significant limitations in cognitive functioning and adaptive behavior

95. Autism Spectrum Disorder (ASD) primarily affects: / ਔਟਿਜ਼ਮ ਸਪੈਕਟ੍ਰਮ ਵਿਕਾਰ (ASD) ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕਿਸ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ?

  • a) Bone structure / ਹੱਡੀਆਂ ਦੀ ਬਣਤਰ
  • b) Social communication and behavior / ਸਮਾਜਿਕ ਸੰਚਾਰ ਅਤੇ ਵਿਵਹਾਰ
  • c) Vision / ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ
  • d) Hearing / ਸੁਣਨ

Correct Answer: b) Social communication and behavior / ਸਮਾਜਿਕ ਸੰਚਾਰ ਅਤੇ ਵਿਵਹਾਰ

96. Dyslexia is a learning disability primarily related to: / ਡਿਸਲੈਕਸੀਆ ਇੱਕ ਸਿੱਖਣ ਅਸਮਰੱਥਾ ਹੈ ਜੋ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕਿਸ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਹੈ?

  • a) Writing / ਲਿਖਣਾ
  • b) Reading / ਪੜ੍ਹਨਾ
  • c) Oral speech / ਮੌਖਿਕ ਬੋਲੀ
  • d) Hearing / ਸੁਣਨਾ

Correct Answer: b) Reading / ਪੜ੍ਹਨਾ

97. Cerebral palsy primarily affects: / ਸੇਰੇਬ੍ਰਲ ਪਾਲਸੀ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕਿਸ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦੀ ਹੈ?

  • a) Movement and motor control / ਗਤੀ ਅਤੇ ਮੋਟਰ ਨਿਯੰਤਰਣ
  • b) Hearing / ਸੁਣਨਾ
  • c) Vision / ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ
  • d) Memory / ਯਾਦਦਾਸ਼ਤ

Correct Answer: a) Movement and motor control / ਗਤੀ ਅਤੇ ਮੋਟਰ ਨਿਯੰਤਰਣ

98. Multiple disabilities refer to: / ਬਹੁ-ਅਸਮਰੱਥਾ (multiple disabilities) ਤੋਂ ਭਾਵ ਹੈ:

  • a) A single disability / ਇੱਕ ਇਕੱਲੀ ਅਸਮਰੱਥਾ
  • b) The presence of two or more concurrent disabilities / ਦੋ ਜਾਂ ਦੋ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸਮਾਨੰਤਰ ਅਸਮਰੱਥਾਵਾਂ
  • c) Temporary illness / ਅਸਥਾਈ ਬਿਮਾਰੀ
  • d) None of the above / ਉਪਰੋਕਤ ਵਿੱਚੋਂ ਕੋਈ ਨਹੀਂ

Correct Answer: b) The presence of two or more concurrent disabilities

99. Dyscalculia is a specific learning disability affecting: / ਡਿਸਕਲਕਲੀਆ ਇੱਕ ਖਾਸ ਸਿੱਖਣ ਅਸਮਰੱਥਾ ਹੈ ਜੋ ਕਿਸ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦੀ ਹੈ?

  • a) Reading / ਪੜ੍ਹਨਾ
  • b) Mathematical skills and number sense / ਗਣਿਤਕ ਹੁਨਰ ਅਤੇ ਅੰਕਾਂ ਦੀ ਸਮਝ
  • c) Writing / ਲਿਖਣਾ
  • d) Speech / ਬੋਲੀ

Correct Answer: b) Mathematical skills and number sense / ਗਣਿਤਕ ਹੁਨਰ ਅਤੇ ਅੰਕਾਂ ਦੀ ਸਮਝ

100. Locomotor disability refers to: / ਲੋਕੋਮੋਟਰ ਅਸਮਰੱਥਾ ਤੋਂ ਕੀ ਭਾਵ ਹੈ?

  • a) Mental health issues / ਮਾਨਸਿਕ ਸਿਹਤ
  • b) Impairment of movement and mobility / ਗਤੀ ਅਤੇ ਚਲਣ-ਫਿਰਨ ਦੀ ਅਸਮਰੱਥਾ
  • c) Hearing loss / ਸੁਣਨ ਦੀ ਕਮੀ
  • d) Vision loss / ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦੀ ਕਮੀ

Correct Answer: b) Impairment of movement and mobility / ਗਤੀ ਅਤੇ ਚਲਣ-ਫਿਰਨ ਦੀ ਅਸਮਰੱਥਾ

101. Dysgraphia is a specific learning disability related to: / ਡਿਸਗ੍ਰਾਫੀਆ ਇੱਕ ਖਾਸ ਸਿੱਖਣ ਅਸਮਰੱਥਾ ਹੈ ਜੋ ਕਿਸ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਹੈ?

  • a) Reading / ਪੜ੍ਹਨਾ
  • b) Writing / ਲਿਖਣਾ
  • c) Hearing / ਸੁਣਨਾ
  • d) Movement / ਗਤੀ

Correct Answer: b) Writing / ਲਿਖਣਾ

102. Learning disabilities are primarily: / ਸਿੱਖਣ ਅਸਮਰੱਥਾਵਾਂ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕਿਹੋ ਜਿਹੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ?

  • a) Caused by low intelligence / ਘੱਟ ਬੁੱਧੀ ਕਾਰਨ
  • b) Neurological in nature / ਨਿਊਰੋਲੋਜੀਕਲ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਦੀਆਂ
  • c) Temporary and self-resolving / ਅਸਥਾਈ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਠੀਕ ਹੋਣ ਵਾਲੀਆਂ
  • d) Purely emotional in origin / ਕੇਵਲ ਭਾਵਨਾਤਮਕ ਮੂਲ ਦੀਆਂ

Correct Answer: b) Neurological in nature / ਨਿਊਰੋਲੋਜੀਕਲ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਦੀਆਂ

103. Down syndrome is most closely associated with: / ਡਾਊਨ ਸਿੰਡਰੋਮ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਕਿਸ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ?

  • a) Hearing loss / ਸੁਣਨ ਦੀ ਕਮੀ
  • b) Vision loss / ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦੀ ਕਮੀ
  • c) Intellectual disability / ਬੌਧਿਕ ਅਸਮਰੱਥਾ
  • d) Speech impairment only / ਕੇਵਲ ਬੋਲੀ ਦੀ ਅਸਮਰੱਥਾ

Correct Answer: c) Intellectual disability / ਬੌਧਿਕ ਅਸਮਰੱਥਾ

104. ADHD primarily affects: / ADHD ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕਿਸ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ?

  • a) Attention, impulse control, and behavior / ਧਿਆਨ, ਨਿਯੰਤਰਣ ਅਤੇ ਵਿਵਹਾਰ
  • b) Vision / ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ
  • c) Hearing / ਸੁਣਨ
  • d) Limb movement only / ਕੇਵਲ ਅੰਗਾਂ ਦੀ ਗਤੀ

Correct Answer: a) Attention, impulse control, and behavior / ਧਿਆਨ, ਨਿਯੰਤਰਣ ਅਤੇ ਵਿਵਹਾਰ

105. Inclusive classrooms must be designed to address: / ਸਮਾਵੇਸ਼ੀ ਕਲਾਸਰੂਮ ਕਿਸ ਲਈ ਤਿਆਰ ਕੀਤੇ ਜਾਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ?

  • a) Only one type of disability / ਕੇਵਲ ਇੱਕ ਕਿਸਮ ਦੀ ਅਸਮਰੱਥਾ
  • b) Diverse learning needs and disabilities / ਵਿਭਿੰਨ ਸਿੱਖਣ ਲੋੜਾਂ ਅਤੇ ਅਸਮਰੱਥਾਵਾਂ
  • c) No disability at all / ਕੋਈ ਅਸਮਰੱਥਾ ਨਹੀਂ
  • d) Only physical disabilities / ਕੇਵਲ ਸਰੀਰਕ ਅਸਮਰੱਥਾਵਾਂ

Correct Answer: b) Diverse learning needs and disabilities / ਵਿਭਿੰਨ ਸਿੱਖਣ ਲੋੜਾਂ ਅਤੇ ਅਸਮਰੱਥਾਵਾਂ

106. IEP stands for: / IEP ਦਾ ਅਰਥ ਕੀ ਹੈ?

  • a) Individualized Education Plan / Program / ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਸਿੱਖਿਆ ਯੋਜਨਾ / ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ
  • b) Inclusive Education Policy / ਸਮਾਵੇਸ਼ੀ ਸਿੱਖਿਆ ਨੀਤੀ
  • c) Individual Evaluation Plan / ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਮੁਲਾਂਕਣ ਯੋਜਨਾ
  • d) None of the above / ਉਪਰੋਕਤ ਵਿੱਚੋਂ ਕੋਈ ਨਹੀਂ

Correct Answer: a) Individualized Education Plan / Program

107. UDL stands for: / UDL ਦਾ ਕੀ ਅਰਥ ਹੈ?

  • a) Uniform Design Learning / ਇਕਸਾਰ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਲਰਨਿੰਗ
  • b) Universal Design for Learning / ਸਰਵਵਿਆਪਕ ਸਿੱਖਣ ਡਿਜ਼ਾਈਨ
  • c) Unique Design Learning / ਵਿਲੱਖਣ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਲਰਨਿੰਗ
  • d) None of the above / ਕੋਈ ਵੀ ਨਹੀਂ

Correct Answer: b) Universal Design for Learning / ਸਰਵਵਿਆਪਕ ਸਿੱਖਣ ਡਿਜ਼ਾਈਨ

108. Curriculum adaptation means: / ਪਾਠਕ੍ਰਮ ਅਨੁਕੂਲਨ ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ:

  • a) Making no changes to the curriculum / ਪਾਠਕ੍ਰਮ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਬਦਲਾਅ ਨਾ ਕਰਨਾ
  • b) Modifying content, methods, or materials to meet learner needs / ਸਿੱਖਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀਆਂ ਲੋੜਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਕਰਨ ਲਈ ਸਮੱਗਰੀ, ਵਿਧੀਆਂ ਜਾਂ ਸਾਧਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸੋਧ
  • c) Removing students from class / ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਕਲਾਸ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਕੱਢਣਾ
  • d) Ignoring learner needs / ਸਿੱਖਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀਆਂ ਲੋੜਾਂ ਨੂੰ ਨਜ਼ਰਅੰਦਾਜ਼ ਕਰਨਾ

Correct Answer: b) Modifying content, methods, or materials to meet learner needs

109. Which of the following is an example of assistive technology? / ਹੇਠਾਂ ਦਿੱਤਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕਿਹੜਾ ਸਹਾਇਕ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਦੀ ਉਦਾਹਰਨ ਹੈ?

  • a) Blackboard / ਬਲੈਕਬੋਰਡ
  • b) Braille device/screen reader / ਬਰੇਲ ਮਸ਼ੀਨ/ਸਕਰੀਨ ਰੀਡਰ
  • c) Chalk / ਚਾਕ
  • d) Ordinary notebook / ਸਾਧਾਰਨ ਨੋਟਬੁੱਕ

Correct Answer: b) Braille device/screen reader

110. A resource room in special education is: / ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸਿੱਖਿਆ ਵਿੱਚ ਰਿਸੋਰਸ ਰੂਮ ਕੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ?

  • a) A playground / ਖੇਡ ਦਾ ਮੈਦਾਨ
  • b) A support classroom where CWSN receive specialized help / ਇੱਕ ਸਹਾਇਕ ਕਲਾਸਰੂਮ ਜਿੱਥੇ CWSN ਨੂੰ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਮਦਦ ਮਿਲਦੀ ਹੈ
  • c) A library / ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀ
  • d) A science laboratory / ਵਿਗਿਆਨ ਪ੍ਰਯੋਗਸ਼ਾਲਾ

Correct Answer: b) A support classroom where CWSN receive specialized help

111. An IEP (Individualized Education Plan) includes: / IEP ਵਿੱਚ ਕੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ?

  • a) Goals only / ਕੇਵਲ ਟੀਚੇ
  • b) Strategies only / ਕੇਵਲ ਰਣਨੀਤੀਆਂ
  • c) Evaluation only / ਕੇਵਲ ਮੁਲਾਂਕਣ
  • d) Goals, strategies, and evaluation together / ਟੀਚੇ, ਰਣਨੀਤੀਆਂ ਅਤੇ ਮੁਲਾਂਕਣ ਇਕੱਠੇ

Correct Answer: d) Goals, strategies, and evaluation together

112. Assistive technology in special education primarily helps: / ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸਿੱਖਿਆ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਕ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕਿਸਦੀ ਮਦਦ ਕਰਦੀ ਹੈ?

  • a) Only teachers / ਕੇਵਲ ਅਧਿਆਪਕਾਂ ਦੀ
  • b) CWSN by enhancing learning access / CWSN ਦੀ ਸਿੱਖਣ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਵਧਾ ਕੇ
  • c) Administrative staff / ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨਿਕ ਸਟਾਫ
  • d) Only examination processes / ਕੇਵਲ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆਵਾਂ

Correct Answer: b) CWSN by enhancing learning access

113. Formative assessment means: / ਰਚਨਾਤਮਕ ਮੁਲਾਂਕਣ (formative assessment) ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ:

  • a) A final, end-of-term examination / ਸੈਸ਼ਨ ਦੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਅੰਤਿਮ ਪ੍ਰੀਖਿਆ
  • b) Continuous assessment during the learning process / ਸਿੱਖਣ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਦੌਰਾਨ ਨਿਰੰਤਰ ਮੁਲਾਂਕਣ
  • c) No assessment at all / ਕੋਈ ਮੁਲਾਂਕਣ ਨਹੀਂ
  • d) Assessment based only on marks / ਕੇਵਲ ਅੰਕਾਂ 'ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਮੁਲਾਂਕਣ

Correct Answer: b) Continuous assessment during the learning process

114. Differentiated instruction means: / ਵਿਭਿੰਨ ਨਿਰਦੇਸ਼ਨ (differentiated instruction) ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ:

  • a) Same teaching approach for all / ਸਭ ਲਈ ਇੱਕੋ ਜਿਹਾ ਅਧਿਆਪਨ
  • b) Adapting teaching content, process, and product to individual needs / ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਲੋੜਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਅਧਿਆਪਨ ਸਮੱਗਰੀ, ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਅਤੇ ਨਤੀਜੇ ਅਨੁਕੂਲਿਤ ਕਰਨਾ
  • c) Providing no instruction / ਕੋਈ ਨਿਰਦੇਸ਼ ਨਾ ਦੇਣਾ
  • d) Using only lecture method / ਕੇਵਲ ਲੈਕਚਰ ਵਿਧੀ

Correct Answer: b) Adapting teaching content, process, and product to individual needs

115. The use of ICT in special education primarily helps in: / ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸਿੱਖਿਆ ਵਿੱਚ ICT ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕਿਸ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦੀ ਹੈ?

  • a) Reducing access to learning / ਸਿੱਖਣ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਘਟਾਉਣ ਵਿੱਚ
  • b) Increasing accessibility and participation of CWSN / CWSN ਦੀ ਪਹੁੰਚ ਅਤੇ ਭਾਗੀਦਾਰੀ ਵਧਾਉਣ ਵਿੱਚ
  • c) Limiting learning opportunities / ਸਿੱਖਣ ਦੇ ਮੌਕੇ ਸੀਮਤ ਕਰਨਾ
  • d) Ignoring learner needs / ਸਿੱਖਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀਆਂ ਲੋੜਾਂ ਨੂੰ ਨਜ਼ਰਅੰਦਾਜ਼ ਕਰਨਾ

Correct Answer: b) Increasing accessibility and participation of CWSN

116. The primary role of a teacher in an inclusive classroom is that of a: / ਸਮਾਵੇਸ਼ੀ ਕਲਾਸਰੂਮ ਵਿੱਚ ਅਧਿਆਪਕ ਦੀ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਕੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ?

  • a) Passive observer / ਨਿਸ਼ਕਿਰਿਆ ਨਿਰੀਖਕ
  • b) Facilitator of learning / ਸਿੱਖਣ ਦਾ ਸਹਾਇਕ
  • c) Observer only / ਕੇਵਲ ਨਿਰੀਖਕ
  • d) Strict controller / ਸਖਤ ਨਿਯੰਤਰਕ

Correct Answer: b) Facilitator of learning / ਸਿੱਖਣ ਦਾ ਸਹਾਇਕ

117. Inclusive assessment should be: / ਸਮਾਵੇਸ਼ੀ ਮੁਲਾਂਕਣ ਕਿਹੋ ਜਿਹਾ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ?

  • a) Rigid and uniform / ਸਖਤ ਅਤੇ ਇਕਸਾਰ
  • b) Flexible and adapted to individual needs / ਲਚਕਦਾਰ ਅਤੇ ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਲੋੜਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਅਨੁਕੂਲਿਤ
  • c) Based on only standardized tests / ਕੇਵਲ ਮਾਨਕੀਕ੍ਰਿਤ ਟੈਸਟਾਂ 'ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ
  • d) Identical for all learners / ਸਾਰੇ ਸਿੱਖਣ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ ਇੱਕੋ ਜਿਹਾ

Correct Answer: b) Flexible and adapted to individual needs

118. Simplifying content, modifying activities, or adjusting materials for a learner is termed: / ਸਮੱਗਰੀ ਸਰਲ ਕਰਨਾ, ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਬਦਲਣਾ ਜਾਂ ਸਾਧਨ ਅਨੁਕੂਲਿਤ ਕਰਨਾ ਕੀ ਕਹਾਉਂਦਾ ਹੈ?

  • a) Evaluation / ਮੁਲਾਂਕਣ
  • b) Curriculum adaptation / ਪਾਠਕ੍ਰਮ ਅਨੁਕੂਲਨ
  • c) Segregation / ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕਰਨਾ
  • d) Summative assessment / ਸੰਚਿਤ ਮੁਲਾਂਕਣ

Correct Answer: b) Curriculum adaptation / ਪਾਠਕ੍ਰਮ ਅਨੁਕੂਲਨ

119. A student with visual impairment using a screen reader demonstrates the use of: / ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਅਸਮਰੱਥਾ ਵਾਲਾ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਸਕਰੀਨ ਰੀਡਰ ਵਰਤਦਾ ਹੈ, ਇਹ ਕਿਸ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ?

  • a) Curriculum adaptation / ਪਾਠਕ੍ਰਮ ਅਨੁਕੂਲਨ
  • b) Assistive technology / ਸਹਾਇਕ ਤਕਨਾਲੋਜੀ
  • c) IEP goal-setting / IEP ਟੀਚਾ
  • d) UDL principle / UDL ਸਿਧਾਂਤ

Correct Answer: b) Assistive technology / ਸਹਾਇਕ ਤਕਨਾਲੋਜੀ

120. An IEP must be reviewed: / IEP ਦੀ ਸਮੀਖਿਆ ਕਦੋਂ ਕੀਤੀ ਜਾਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ?

  • a) Once, at the time of admission / ਇੱਕ ਵਾਰ, ਦਾਖਲੇ ਦੇ ਸਮੇਂ
  • b) Regularly and periodically / ਨਿਯਮਿਤ ਅਤੇ ਸਮੇਂ-ਸਮੇਂ 'ਤੇ
  • c) Never after creation / ਬਣਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕਦੇ ਨਹੀਂ
  • d) Only rarely, when problems arise / ਬਹੁਤ ਘੱਟ, ਜਦੋਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਆਉਣ

Correct Answer: b) Regularly and periodically / ਨਿਯਮਿਤ ਅਤੇ ਸਮੇਂ-ਸਮੇਂ 'ਤੇ

91. Which of the following is a semi-classical vocal style? / ਹੇਠਾਂ ਦਿੱਤੇ ਵਿੱਚੋਂ ਕਿਹੜੀ ਅਰਧ-ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਗਾਇਕੀ ਸ਼ੈਲੀ ਹੈ?
a) Dhamar / ਧਮਾਰ
b) Tappa / ਟੱਪਾ
c) Dhrupad / ਧਰੁਪਦ
d) Tarana / ਤਰਾਨਾ
Correct Answer: b) Tappa / ਟੱਪਾ
92. Which Laya (tempo) is used in 'Bada Khayal'? / 'ਬੜਾ ਖਿਆਲ' ਵਿੱਚ ਕਿਹੜੀ ਲੈਅ (ਗਤੀ) ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ?
a) Vilambit / ਵਿਲੰਬਿਤ
b) Madhya / ਮੱਧ
c) Drut / ਦਰੁਤ
d) Sung without rhythm / ਤਾਲ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ
Correct Answer: a) Vilambit / ਵਿਲੰਬਿਤ
93. Which singing style is also known as 'Hori'? / ਕਿਹੜੀ ਗਾਇਕੀ ਸ਼ੈਲੀ ਨੂੰ 'ਹੋਰੀ' ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ?
a) Thumri / ਠੁਮਰੀ
b) Ghazal / ਗ਼ਜ਼ਲ
c) Tarana / ਤਰਾਨਾ
d) Dhamar / ਧਮਾਰ
Correct Answer: d) Dhamar / ਧਮਾਰ
94. Which singing style is most similar in character to Thumri? / ਕਿਹੜੀ ਗਾਇੱਕੀ ਸ਼ੈਲੀ ਠੁਮਰੀ ਨਾਲ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਮਿਲਦੀ-ਜੁਲਦੀ ਹੈ?
a) Tappa / ਟੱਪਾ
b) Dadra / ਦਾਦਰਾ
c) Tarana / ਤਰਾਨਾ
d) Chaturang / ਚਤੁਰੰਗ
Correct Answer: b) Dadra / ਦਾਦਰਾ
95. What is the name of the author of 'Sangeet Ratnakar'? / 'ਸੰਗੀਤ ਰਤਨਾਕਰ' ਦੇ ਲੇਖਕ ਦਾ ਕੀ ਨਾਮ ਹੈ?
a) Maharishi Bharat / ਭਰਤ
b) Pt. Ahobal / ਪੰਡਿਤ ਅਹੋਬਲ
c) Pt. Sarang Dev / ਪੰਡਿਤ ਸਾਰੰਗਦੇਵ
d) Pt. Ravi Shankar / ਰਵੀ ਸ਼ੰਕਰ
Correct Answer: c) Pt. Sarang Dev / ਪੰਡਿਤ ਸਾਰੰਗਦੇਵ
96. When was 'Sangeet Ratnakar' written? / 'ਸੰਗੀਤ ਰਤਨਾਕਰ' ਕਦੋਂ ਲਿਖੀ ਗਈ ਸੀ?
a) 11th century / 11ਵੀਂ ਸਦੀ
b) 13th century / 13ਵੀਂ ਸਦੀ
c) 18th century / 18ਵੀਂ ਸਦੀ
d) 19th century / 19ਵੀਂ ਸਦੀ
Correct Answer: b) 13th century / 13ਵੀਂ ਸਦੀ
97. How many chapters (Adhyayas) are there in the book 'Sangeet Ratnakar'? / 'ਸੰਗੀਤ ਰਤਨਾਕਰ' ਪੁਸਤਕ ਵਿੱਚ ਕਿੰਨੇ ਅਧਿਆਏ ਹਨ?
a) 8
b) 5
c) 7
d) 10
Correct Answer: c) 7
98. Who wrote 'Natya Shastra'? / 'ਨਾਟਯ ਸ਼ਾਸਤਰ' ਕਿਸਨੇ ਲਿਖਿਆ?
a) Bharata Muni / ਭਰਤ ਮੁਨੀ
b) Pt. Sarang Dev / ਸਾਰੰਗਦੇਵ
c) Narada / ਨਾਰਦ
d) Ravindranath Tagore / ਟੈਗੋਰ
Correct Answer: a) Bharata Muni / ਭਰਤ ਮੁਨੀ
99. Who is the author of 'Sangeet Makarand'? / 'ਸੰਗੀਤ ਮਕਰੰਦ' ਦੇ ਲੇਖਕ ਕੌਣ ਹਨ?
a) Damodar Mishra / ਦਾਮੋਦਰ ਮਿਸ਼ਰਾ
b) Narada / ਨਾਰਦ
c) Pt. Ahobal / ਅਹੋਬਲ
d) Pt. Sarang Dev / ਸਾਰੰਗਦੇਵ
Correct Answer: b) Narada / ਨਾਰਦ
100. Who wrote the autobiography 'My Music, My Life'? / 'My Music, My Life' ਕਿਸਨੇ ਲਿਖੀ?
a) Sardar Sohan Singh
b) Pt. Ravi Shankar
c) Pt. Bhimsen Joshi
d) Pt. Nikhil Banerjee
Correct Answer: b) Pt. Ravi Shankar / ਪੰਡਿਤ ਰਵੀ ਸ਼ੰਕਰ
101. Who was the Guru of Tansen? / ਤਾਨਸੇਨ ਦੇ ਗੁਰੂ ਕੌਣ ਸਨ?
a) Ustad Bilas Khan
b) Baijoo Bavra
c) Swami Tulsidas
d) Swami Haridas
Correct Answer: d) Swami Haridas / ਸਵਾਮੀ ਹਰੀਦਾਸ
102. Which Gharana does Pt. Bhimsen Joshi belong to? / ਪੰਡਿਤ ਭੀਮਸੇਨ ਜੋਸ਼ੀ ਕਿਸ ਘਰਾਣੇ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਹਨ?
a) Kirana / ਕਿਰਾਣਾ
b) Bhindi Bazar
c) Gwalior / ਗਵਾਲੀਅਰ
d) Punjab / ਪੰਜਾਬ
Correct Answer: a) Kirana / ਕਿਰਾਣਾ
103. Which is the oldest Gharana in Hindustani classical music? / ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣਾ ਘਰਾਣਾ ਕਿਹੜਾ ਹੈ?
a) Patiala
b) Gwalior
c) Jaipur
d) Agra
Correct Answer: b) Gwalior Gharana / ਗਵਾਲੀਅਰ ਘਰਾਣਾ
104. Ustad Zakir Hussain belonged to which Gharana? / ਉਸਤਾਦ ਜ਼ਾਕਿਰ ਹੁਸੈਨ ਕਿਸ ਘਰਾਣੇ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਸਨ?
a) Punjab / ਪੰਜਾਬ
b) Delhi / ਦਿੱਲੀ
c) Lucknow / ਲਖਨਊ
d) Ajrada / ਅਜਰਾੜਾ
Correct Answer: a) Punjab Gharana / ਪੰਜਾਬ ਘਰਾਣਾ
105. Who is the founder of the Kirana Gharana? / ਕਿਰਾਣਾ ਘਰਾਣੇ ਦਾ ਸੰਸਥਾਪਕ ਕੌਣ ਹੈ?
a) Abdul Karim Khan
b) Alladiya Khan
c) Faiyaz Khan
d) Allauddin Khan
Correct Answer: a) Ustad Abdul Karim Khan
106. Total number of Vikrit Swaras is: / ਵਿਕ੍ਰਿਤ ਸੁਰਾਂ ਦੀ ਕੁੱਲ ਸੰਖਿਆ ਕਿੰਨੀ ਹੈ?
a) 7
b) 3
c) 5
d) 8
Correct Answer: c) 5
107. Total number of Shudha Swaras is: / ਸ਼ੁੱਧ ਸੁਰਾਂ ਦੀ ਕੁੱਲ ਸੰਖਿਆ ਕਿੰਨੀ ਹੈ?
a) 3
b) 7
c) 8
d) 6
Correct Answer: b) 7
108. How many 'Komal' swaras are there? / ਕਿੰਨੇ 'ਕੋਮਲ' ਸੁਰ ਹਨ?
a) 3
b) 2
c) 5
d) 4
Correct Answer: d) 4 (Re, Ga, Dha, Ni)
109. Which note can NEVER be restricted (Varjit) in any Raga? / ਕਿਹੜਾ ਸੁਰ ਕਦੇ ਵਰਜਿਤ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ?
a) Sa (Shadja) / ਸਾ
b) Ma / ਮਾ
c) Pa / ਪਾ
d) Dha / ਧਾ
Correct Answer: a) Sa (Shadja) / ਸਾ
110. 'Varjit' swaras are __________ in a particular Raga. / 'ਵਰਜਿਤ' ਸੁਰ __________ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
a) Used occasionally
b) Always used
c) Never used
d) Used twice
Correct Answer: c) Never used / ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਵਰਤੇ ਜਾਂਦੇ
111. Which note is referred to as 'King' (Vadi) in a Raga? / ਕਿਸ ਸੁਰ ਨੂੰ 'ਰਾਜਾ' (ਵਾਦੀ) ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ?
a) Vivadi
b) Samvadi
c) Anuvadi
d) Vadi Swara
Correct Answer: d) Vadi Swara / ਵਾਦੀ ਸਵਰ
112. On which Shruti is Shadja (Sa) situated? / ਸ਼ਡਜ (ਸਾ) ਕਿਸ ਸ਼ਰੁਤੀ 'ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ?
a) Manda
b) Tivra
c) Chandovati
d) Ranjani
Correct Answer: c) Chandovati / ਛੰਦੋਵਤੀ
113. The Shruti-Swar ratio of Shadja-Gram is: / ਸ਼ਡਜ-ਗ੍ਰਾਮ ਦਾ ਅਨੁਪਾਤ ਕੀ ਹੈ?
a) 4-3-2-4-4-3-2
b) 4-3-3-4-3-3-2
c) 3-4-3-4-3-4-2
d) 2-3-4-2-3-4-2
Correct Answer: a) 4-3-2-4-4-3-2
114. On which Shruti is Pancham (Pa) in Madhyam Gram? / ਮਧਿਅਮ ਗ੍ਰਾਮ ਵਿੱਚ ਪੰਚਮ ਕਿਸ ਸ਼ਰੁਤੀ 'ਤੇ ਹੈ?
a) 14th
b) 15th
c) 16th
d) 17th
Correct Answer: c) 16th / 16ਵੀਂ
115. What is the Jati of Raga Vrindavani Sarang? / ਰਾਗ ਬਿੰਦਾਵਨੀ ਸਾਰੰਗ ਦੀ ਜਾਤੀ ਕੀ ਹੈ?
a) Shaadav-Audav
b) Audav-Audav
c) Shaadav-Shaadav
d) Sampoorn
Correct Answer: b) Audav-Audav / ਔਡਵ-ਔਡਵ
116. What is the Jati of Raga Kafi? / ਰਾਗ ਕਾਫ਼ੀ ਦੀ ਜਾਤੀ ਕੀ ਹੈ?
a) Sampooran-Sampooran
b) Shadav-Audav
c) Audav-Audav
d) Audav-Shadav
Correct Answer: a) Sampooran-Sampooran / ਸੰਪੂਰਨ-ਸੰਪੂਰਨ
117. Raga Bhimpalasi belongs to which Thaat? / ਰਾਗ ਭੀਮਪਲਾਸੀ ਕਿਸ ਥਾਟ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਹੈ?
a) Bhairavi
b) Khamaj
c) Kafi
d) Bilawal
Correct Answer: c) Kafi / ਕਾਫ਼ੀ
118. At what time is Raga Bhairav performed? / ਰਾਗ ਭੈਰਵ ਕਿਸ ਸਮੇਂ ਗਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ?
a) Night 3rd Prahar
b) Evening
c) Morning
d) Day 3rd Prahar
Correct Answer: c) Morning / ਸਵੇਰ (Sandhiprakash)
119. Which of the following is an Evening Raga? / ਕਿਹੜਾ ਸ਼ਾਮ ਦਾ ਰਾਗ ਹੈ?
a) Kalyan / ਕਲਿਆਣ
b) Bhairav
c) Bilawal
d) Ahir Bhairav
Correct Answer: a) Kalyan / ਕਲਿਆਣ
120. Which Raga uses BOTH forms of Nishad (Komal/Shuddha)? / ਕਿਸ ਰਾਗ ਵਿੱਚ ਨਿਖ਼ਾਦ ਦੇ ਦੋਵੇਂ ਰੂਪ ਵਰਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ?
a) Des / ਦੇਸ
b) Bhairav
c) Kalyan
d) Bhimpalasi
Correct Answer: a) Des / ਦੇਸ
121. Which Raga uses Tivra Madhyam? / ਕਿਹੜਾ ਰਾਗ ਤੀਵਰ ਮਧਿਅਮ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦਾ ਹੈ?
a) Bihag / ਬਿਹਾਗ
b) Khamaj
c) Bhairav
d) Des
Correct Answer: a) Bihag / ਬਿਹਾਗ (Uses both Ma)
122. What is the Vadi-Samvadi of Raga Yaman? / ਰਾਗ ਯਮਨ ਦਾ ਵਾਦੀ-ਸੰਵਾਦੀ ਕੀ ਹੈ?
a) Ga-Dha
b) Ma-Sa
c) Ga-Ni
d) Re-Pa
Correct Answer: c) Ga-Ni / ਗ-ਨਿ
123. What is the Thaat of Raga Bhupali? / ਰਾਗ ਭੂਪਾਲੀ ਦਾ ਥਾਟ ਕਿਹੜਾ ਹੈ?
a) Kalyan / ਕਲਿਆਣ
b) Bhairav
c) Poorvi
d) Kafi
Correct Answer: a) Kalyan / ਕਲਿਆਣ
124. Which Raga consists of Shudha Swaras only? / ਕਿਹੜਾ ਰਾਗ ਕੇਵਲ ਸ਼ੁੱਧ ਸੁਰਾਂ ਵਾਲਾ ਹੈ?
a) Yaman
b) Bhairav
c) Bhupali
d) Bhairavi
Correct Answer: c) Bhupali / ਭੂਪਾਲੀ
125. Which Raga consists of Komal Ga and Komal Ni? / ਕਿਸ ਰਾਗ ਵਿੱਚ ਕੋਮਲ ਗੰਧਾਰ ਅਤੇ ਨਿਖ਼ਾਦ ਹਨ?
a) Bhairav
b) Bageshri
c) Kafi
d) Yaman
Correct Answer: c) Kafi / ਕਾਫ਼ੀ
126. Which one is a Seasonal (Mausami) Raga? / ਕਿਹੜਾ ਮੌਸਮੀ ਰਾਗ ਹੈ?
a) Rageshri
b) Bhupali
c) Darbari
d) Miyan Malhar
Correct Answer: d) Miyan Malhar (Rainy Season)
127. Which Raga is the Ashraya Raga of Kalyan Thaat? / ਕਲਿਆਣ ਥਾਟ ਦਾ ਆਸ਼ਰਯ ਰਾਗ ਕਿਹੜਾ ਹੈ?
a) Yaman / ਯਮਨ
b) Yamani
c) Shyam Kalyan
d) Kalyani
Correct Answer: a) Yaman / ਯਮਨ
128. How many Vibhagas (sections) are there in Jhaptal? / ਝਪਤਾਲ ਵਿੱਚ ਕਿੰਨੇ ਵਿਭਾਗ ਹਨ?
a) 3
b) 4
c) 2
d) 5
Correct Answer: b) 4 (2-3-2-3 structure)
129. Which bol comes on the 10th beat in Ektal? / ਏਕਤਾਲ ਦੀ 10ਵੀਂ ਮਾਤਰਾ 'ਤੇ ਕਿਹੜਾ ਬੋਲ ਹੈ?
a) Tirkit
b) Dhin
c) DhaGe
d) Tu / ਤੂੰ
Correct Answer: d) Tu / ਤੂੰ
130. How many Matras are in Teevra Tal? / ਤੀਵਰਾ ਤਾਲ ਵਿੱਚ ਕਿੰਨੀਆਂ ਮਾਤਰਾਵਾਂ ਹਨ?
a) 8
b) 10
c) 9
d) 7
Correct Answer: d) 7
131. How many Matras (beats) are there in Ektaal? / ਏਕਤਾਲ ਵਿੱਚ ਕਿੰਨੀਆਂ ਮਾਤਰਾਵਾਂ ਹਨ?
a) 10
b) 14
c) 12
d) 16
Correct Answer: c) 12
132. How many beats are there in Rupak Taal? / ਰੂਪਕ ਤਾਲ ਵਿੱਚ ਕਿੰਨੀਆਂ ਮਾਤਰਾਵਾਂ ਹਨ?
a) 7
b) 10
c) 9
d) 8
Correct Answer: a) 7
133. The Khali of Rupak Taal falls on which Matra? / ਰੂਪਕ ਤਾਲ ਦੀ ਖਾਲੀ ਕਿਸ ਮਾਤਰਾ 'ਤੇ ਪੈਂਦੀ ਹੈ?
a) First (Sam)
b) Third
c) Fourth
d) Fifth
Correct Answer: a) First (Sam) / ਪਹਿਲੀ (ਸਮ)
134. Identify the pair of Taals with 12 beats: / 12 ਮਾਤਰਾਵਾਂ ਵਾਲਾ ਤਾਲਾਂ ਦਾ ਜੋੜਾ:
a) Dhamar-Sooltaal
b) Ektaal-Chautaal
c) Kehrwa-Jhaptaal
d) Teentaal-Khemta
Correct Answer: b) Ektaal-Chautaal
135. On which beats do Claps (Talis) fall in Dhamar Taal? / ਧਮਾਰ ਤਾਲ ਵਿੱਚ ਤਾੜੀਆਂ ਕਿੱਥੇ ਹਨ?
a) 1, 5, 9, 12
b) 1, 6, 9, 11
c) 1, 6, 11
d) 1, 6, 8, 11
Correct Answer: c) 1, 6, 11
136. On which beat does Khali occur in Deepchandi? / ਦੀਪਚੰਦੀ ਵਿੱਚ ਖਾਲੀ ਕਿਸ ਮਾਤਰਾ 'ਤੇ ਹੈ?
a) 11th
b) 6th
c) 4th
d) 8th
Correct Answer: d) 8th / 8ਵੀਂ
137. In which Taal does Khali fall on the 9th Matra? / ਕਿਸ ਤਾਲ ਵਿੱਚ ਖਾਲੀ 9ਵੀਂ ਮਾਤਰਾ 'ਤੇ ਹੈ?
a) Teentaal / ਤੀਨਤਾਲ
b) Jhaptaal
c) Rupak
d) Dadra
Correct Answer: a) Teentaal / ਤੀਨਤਾਲ
138. What is the first beat of a Taal called? / ਤਾਲ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਮਾਤਰਾ ਨੂੰ ਕੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ?
a) Khali
b) Sam / ਸਮ
c) Tali
d) Laya
Correct Answer: b) Sam / ਸਮ
139. Which is NOT a parallel pair (equal beats)? / ਕਿਹੜਾ ਸਮਾਂਤਰ ਜੋੜਾ ਨਹੀਂ ਹੈ?
a) Roopak-Teevra
b) Deepchandi-Dhamar
c) Ektal-Chartal
d) Tilwada-Sooltal
Correct Answer: d) Tilwada-Sooltal (16+10)
140. In which category does the Sitar belong? / ਸਿਤਾਰ ਕਿਸ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦਾ ਹੈ?
a) Ghan
b) Sushir
c) Tat / ਤਤ
d) Avnadh
Correct Answer: c) Tat Vaadya / ਤਤ ਵਾਦਯ (String)
141. Where is the 'Ghudach' located on a Sitar? / ਸਿਤਾਰ ਵਿੱਚ 'ਘੁੜਚ' ਕਿੱਥੇ ਹੁੰਦੀ ਹੈ?
a) Above Daand
b) Below Tarab
c) Near Khoonti
d) Above Tabli
Correct Answer: d) Above the Tabli / ਤਬਲੀ ਦੇ ਉੱਪਰ
142. What is 'Taar Gahan' in Sitar? / ਸਿਤਾਰ ਵਿੱਚ 'ਤਾਰ ਗਹਨ' ਕੀ ਹੈ?
a) 1st bone strip (peg side)
b) 2nd bone strip
c) Javari
d) Tarab rest strip
Correct Answer: a) The first bone strip from the peg side
143. How many 'Gattas' are there in a Tabla? / ਤਬਲੇ ਵਿੱਚ ਕਿੰਨੇ ਗੱਟੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ?
a) 6
b) 5
c) 8
d) 7
Correct Answer: c) 8
144. Which instrument accompanies Dhrupad singing? / ਧਰੁਪਦ ਨਾਲ ਕਿਹੜਾ ਸਾਜ਼ ਵਜਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ?
a) Tabla
b) Pakhawaj
c) Nagara
d) Ghatam
Correct Answer: b) Pakhawaj / ਪਖਾਵਜ
145. Which instrument is NOT Avnaddha (Membranophone)? / ਕਿਹੜਾ ਅਵਨੱਧ (ਚਮੜੇ ਵਾਲਾ) ਨਹੀਂ ਹੈ?
a) Tabla
b) Veena / ਵੀਣਾ
c) Pakhawaj
d) Naal
Correct Answer: b) Veena (It is Tat/String)
146. What kind of instrument is a Harmonium? / ਹਾਰਮੋਨੀਅਮ ਕਿਸ ਕਿਸਮ ਦਾ ਯੰਤਰ ਹੈ?
a) Tat
b) Ghan
c) Avnadh
d) Sushir / ਸੁਸ਼ਿਰ
Correct Answer: d) Sushir (Aerophone)
147. Which instrument did Ustad Bismillah Khan play? / ਬਿਸਮਿੱਲਾ ਖ਼ਾਨ ਕੀ ਵਜਾਉਂਦੇ ਸਨ?
a) Sitar
b) Tabla
c) Harmonium
d) Shehnai / ਸ਼ਹਿਨਾਈ
Correct Answer: d) Shehnai / ਸ਼ਹਿਨਾਈ
148. Which part is in Sitar but NOT in Tanpura? / ਕਿਹੜਾ ਹਿੱਸਾ ਸਿਤਾਰ ਵਿੱਚ ਹੈ ਪਰ ਤੰਬੂਰੇ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ?
a) Tumba
b) Tabli
c) Tarzgahan
d) Parda / ਪਰਦੇ (Frets)
Correct Answer: d) Parda / ਪਰਦੇ (Frets)
149. Pt. Hari Prasad Chaurasia plays which instrument? / ਹਰੀ ਪ੍ਰਸਾਦ ਚੌਰਸੀਆ ਕੀ ਵਜਾਉਂਦੇ ਹਨ?
a) Sitar
b) Sarod
c) Tabla
d) Flute / ਬੰਸਰੀ
Correct Answer: d) Flute (Bansuri)
150. How many main sections (Angas) are in Dhrupad? / ਧਰੁਪਦ ਦੇ ਕਿੰਨੇ ਭਾਗ (ਅੰਗ) ਹਨ?
a) 3
b) 2
c) 4
d) 6
Correct Answer: c) 4 (Sthayi, Antara, Sanchari, Abhog)

💐🌿Follow us for latest updates 👇👇👇

Featured post

PSTET Previous Year Question Papers Solved || Mock Tests || Quizzes || and study materials

PSTET  Previous Year Question Papers Solved & Study Materials If you are preparing for PSTET 2026, 2027 , then practicing PSTET Previo...

RECENT UPDATES

Trends